Chương 24: Nhịp Cầu Nối Những Mùa Vui

Tuệ bước nhanh về phía gian giữa cầu ngói, nơi cụ Đàm Vĩnh Niên đang đứng đón ngọn gió chiều sông Hoài. Khi Tuệ bước tới gần, cụ già một trăm mười bảy tuổi chậm rãi quay lại, vươn bàn tay gầy guốc nắm chặt lấy tay cậu. Đôi mắt cụ ánh lên niềm an yên lạ kỳ: — Mọi âu lo của nhịp cầu đã qua rồi con. Đêm nay mấy đứa hãy ngủ một giấc thật ngon cho lòng tĩnh lại. Sớm mai xóm làng mở hội tạ ơn, ta sẽ chính thức giao lại chiếc bàn cân hoa cúc cho thế hệ các con gìn giữ.

Tuệ xúc động cúi đầu, siết nhẹ những ngón tay ấm áp của cụ: — Dạ, chúng con ghi lòng tạc dạ lời cụ dặn!

Sớm hôm sau, bầu trời thị trấn ven sông Hoài bừng lên một sắc lam trong vắt không một gợn mây. Khắp hai đầu Cầu Ngói Cẩm Bình, cờ hội ngũ sắc cùng những dải lồng đèn lụa rực rỡ bay phần phật trong làn gió thu mát lành. Dòng người từ xóm mộc Cẩm Bình, các thầy cô giáo cùng đông đảo học sinh Trường THPT Cẩm Phô đổ về chân cầu mỗi lúc một đông, rộn rã tiếng cười nói hân hoan. Mùi trầm hương thanh khiết từ bàn lễ tạ ơn nhịp cầu quyện chặt với hương gỗ kiền kiền phơi nắng và nếp ngói âm dương rêu phong, tạo nên không khí trang trọng mà ấm áp vô ngần.

Đứng trên bục lễ dựng nghiêng bóng bên mố đá phía Tây, đại diện chính quyền địa phương long trọng công bố quyết định liên ngành: Cầu Ngói Cẩm Bình tròn một trăm bốn mươi hai năm tuổi đã vượt qua bài thử tải ngặt nghèo, lệnh phá dỡ xây cầu bê tông được hủy bỏ vĩnh viễn, đồng thời cây cầu được công nhận là di sản văn hóa cộng đồng cần được bảo vệ nguyên trạng.

Tiếng vỗ tay rền vang cùng những tràng pháo hoa giấy muôn màu bùng nổ rực rỡ cả một khúc sông. Kỹ sư Trần Bách trong bộ đồng phục công trình chỉn chu, mỉm cười bước lại bên Tuệ. Chú vỗ mạnh vào vai cậu học trò, chìa chiếc kìm cắt kim loại ra phía trước: — Cháu làm cùng chú nhé, Tuệ! Chính các cháu và bà con xóm mộc đã giữ lại nhịp cầu vô giá này cho phố Hội!

Tuệ đón lấy chiếc kìm, cùng người kỹ sư trưởng dứt khoát cắt đứt sợi dây thép néo dải băng phản quang. Hai chú cháu hợp sức nhấc bổng tấm biển sắt ghi dòng chữ “CẦU NGUY CẤP — CẤM LƯU THÔNG” đã cắm suốt chuỗi ngày giông bão, khiêng đặt gọn gàng xuống chân dốc. Giây phút tấm biển sắt rời khỏi lối đi, tiếng reo hò vang dậy của đám đông học trò và bà con lối xóm bùng lên như sấm dậy. Lối đi học thân thương rợp bóng mát chính thức mở toang đón những bước chân thanh xuân trở lại.

Ngay sau phần lễ ngoài trời, tại phòng truyền thống trang nghiêm của Trường THPT Cẩm Phô — nơi Câu lạc bộ Nét Mộc Phố Hoài đặt góc trưng bày thực nghiệm, cụ Đàm Vĩnh Niên được thầy Nguyễn Khoa và ông Năm Thạch ân cần dìu vào vị trí danh dự. Cụ mặc bộ áo dài gấm màu lam thẫm, mái tóc và chòm râu cước bồng bềnh tựa mây sớm, dáng vẻ ung dung, đĩnh đạc lạ thường.

Trên chiếc bàn gỗ phủ vải đỏ thêu hoa văn cổ, một chiếc tráp gỗ trắc khảm ốc xà cừ tinh xảo đang mở nắp. Bên trong lót nhung điều êm ái, chiếc bàn cân đồng hoa cúc gia truyền hơn chín mươi năm tuổi ánh lên sắc vàng thau rực rỡ dưới ánh điện. Đòn cân dài gang tay rưỡi chạm hoa cúc mềm mại nằm ngay ngắn cạnh bộ quả cân tiện tròn chia theo từng lượng, từng hoa. Đặt song song với bàn cân là bọc vải điều xếp ngay ngắn năm mũi đục mộng thép tôi qua nước mặn cửa biển Đại Chiêm, cán gỗ trắc lau dầu trẩu bóng loáng.

Cụ Niên nâng đòn cân đồng lên bằng hai bàn tay run run vì xúc động. Đôi mắt cụ quét qua từng gương mặt trẻ trung đang chăm chú lắng nghe, cất giọng sang sảng: — Đòn cân hoa cúc này ngày xưa người bạn già Hai Luân trăng trối trao lại cho ta khi ngã xuống dưới chân cầu giữa mưa bom đạn lửa năm một chín bốn bảy. Hơn chín mươi năm qua, ta luôn lấy nó làm thước đo lòng dạ, gìn giữ lấy cái nết của nghề mộc Cẩm Bình. Mộc cổ không chỉ là chuyện đục đẽo ván gỗ, mà cốt ở chỗ biết lắng nghe thớ gỗ, biết nương theo cái lý tự nhiên của đất trời và trọng lấy cái tình con người. Nay dầm kiền kiền đã liền da thịt nhờ bàn tay khéo léo và khối óc khoa học của mấy đứa, lão già này an lòng trao lại chiếc bàn cân thiêng liêng và bộ đục mộng này cho Câu lạc bộ Nét Mộc Phố Hoài. Mong các con gìn giữ ngọn lửa yêu nghề mộc, yêu di sản quê hương cho tới muôn đời sau.

Cụ run run trao chiếc tráp báu vật vào đôi tay nâng niu của Đình Tuệ. Cậu học trò mười bảy tuổi đón nhận kỷ vật thiêng liêng, lồng ngực đập rộn ràng vì niềm vinh dự khôn tả. Tuệ nghẹn ngào thưa: — Chúng con xin kính cẩn tiếp nhận báu vật của cụ và tiền nhân. Câu lạc bộ Nét Mộc Phố Hoài nguyện giữ trọn từng hoa cân, đem hết tri thức và sức trẻ để bảo bọc từng thớ gỗ di sản quê mình.