Chương 20: Mười Ngàn Mầm Xanh Mới

H’Mai đứng giữa khoảnh đất bằng phẳng trước lán ươm, hít một hơi thật sâu lồng ngực căng tràn hương đất đỏ sau cơn mưa bão. Gánh nặng ba trăm triệu đồng cùng nỗi ám ảnh mất đi ba sào rẫy hương hỏa của cha đã hoàn toàn tan biến theo chiếc cọc sắt cắm mốc ranh giới của đoàn thanh tra ban sáng. Không còn những đêm giật mình thon thót vì tiếng gầm rú của đoàn xe ben chở quặng, cũng chẳng còn nỗi sợ hãi chực chờ trước những lời đe dọa bặm trợn. Cô nghe cả cơ thể mình nhẹ bẫng, như cây non vừa trút bỏ được lớp đá tảng đè nặng bấy lâu nay.

— Con gái ơi, ngắm nghía gì nữa, cọc ranh mới đã chôn chắc nịch rồi! — Tiếng cười hào sảng của bà Ka Trút từ lối mòn dốc vọng lại, xua tan những suy nghĩ miên man trong lòng H’Mai.

H’Mai quay đầu lại, mỉm cười rạng rỡ. Sau lưng bà Ka Trút là hơn hai mươi phụ nữ buôn Plơi Yang, ai nấy đều cõng trên lưng chiếc gùi tre trĩu nặng, tay cầm cuốc xẻng bước thoăn thoắt. Trong gùi của họ không phải là măng le hay bắp ngô như thường lệ, mà là những bó cỏ vetiver bánh tẻ xanh ngắt rễ dài mập mạp, cùng những thúng hạt giống cà phê chè cổ Bourbon vừa thu hái đợt quả chín bói đầu mùa.

— Cháu chào bác Trút, chào các chị! — H’Mai bước vội tới đỡ lấy chiếc gùi tre trên vai người phụ nữ lớn tuổi. — Mọi người lên sớm thế này, cháu với bà Sa chưa kịp hãm nước chè tươi nữa.

— Trà nước tính sau đi cháu! — Bà Ka Trút đặt gùi xuống gốc cây muồng đen, quệt mồ hôi trên trán nhưng nụ cười tươi rói vẫn rạng ngời trên gương mặt đầy nếp nhăn. — Nghe tin thằng Tấn bị công an còng tay lôi đi, buôn làng mừng như mở hội. Mấy sào rẫy đầu nguồn của cha cháu giữ được rồi, vết nứt đồi cũng được ghìm chặt. Chị em chúng tôi bàn nhau, không thể để lán ươm của già Sa chật chội mãi được. Hôm nay phải dỡ phên nứa, mở rộng lán ra gấp ba lần mới bõ công sức!

Tiếng hò reo hưởng ứng của các cô gái trẻ rộn vang khắp triền đồi. Không ai bảo ai, từng nhóm nhanh chóng tản ra làm việc. Những bàn tay dẻo dai của phụ nữ M’nông thoăn thoắt nhổ bỏ những cọc rào cũ mục, phát quang đám cỏ dại ven bờ rào tre, mở rộng diện tích khu ươm giống ra tới tận mép rãnh thoát lũ phía tây.

H’Mai xắn cao ống tay áo chàm, bước đến đống giá thể đất đỏ bazan vừa được bà con vận chuyển tập kết dưới giàn che. Cô cầm chiếc xẻng sắt đảo đều lớp đất phù sa mịn màng với tro trấu hun dở và phân chuồng ủ men vi sinh bản địa. Từng lớp đất đỏ nâu tơi xốp quyện chặt lấy tro trấu đen óng, bốc lên mùi ngai ngái nồng ấm của mùn cưa và men ủ.

Bà Đậu Kim Sa từ trong gian nhà gỗ chậm rãi bước ra. Bà mặc chiếc áo bà ba màu nâu sẫm quen thuộc, chiếc khăn rằn vắt ngang vai, ánh mắt sắc bén mà từ hòa lướt qua từng đống giá thể rồi gật đầu khích lệ.

— Trộn như thế là vừa độ xốp rồi đấy H'Mai, — bà Sa cất giọng trầm ấm, chắc nịch. — Đất bazan xứ mình mỡ màu nhưng dễ kết tảng khi gặp nắng gắt. Thêm tro trấu và vỏ trấu ủ mục sẽ tạo ra vô số kẽ hở li ti. Rễ non đâm ra gặp kẽ hở sẽ tự khắc len lỏi, hút no dưỡng chất mà không bị ngộp nước.

— Dạ, cháu nhớ lời bà dạy rồi ạ, — H’Mai đáp, đôi mắt lấp lánh niềm vui. Cô quay sang nhìn các cô gái trẻ trong buôn đang vây quanh bàn ươm. — Hôm nay chúng ta sẽ đóng mười ngàn bầu giống. Sáu ngàn bầu cà phê chè cổ Bourbon để chuẩn bị trồng dặm các triền đồi trơ trọi, và bốn ngàn bầu cỏ vetiver rễ dài để tiếp tục khóa chặt các mép dốc xung quanh Đồi Gió Lộng.

H’Mai với tay lấy chiếc bay sắt cán gỗ trắc gò từ vỏ đạn cũ — kỷ vật mà bà Sa đã trao cho cô bên bờ suối. Cô xúc từng muỗng đất giá thể nén vừa tay vào chiếc túi bầu ni-lông màu đen có đục lỗ thoát nước. Động tác của cô dứt khoát, chuẩn xác từng chút một: đáy bầu nén chặt để định hình, phần thân trên xốp nhẹ để đón hạt mầm.

— Các em nhìn chị làm nhé, — H’Mai gọi mấy thiếu nữ mới mười bảy, mười tám tuổi lại gần. — Hạt cà phê chè cổ này đã được bà Sa ủ nứt nanh hình mỏ chim. Khi đặt vào bầu, chiếc rễ mầm nhỏ xíu này phải được cắm thẳng tắp hướng xuống đáy. Tuyệt đối không được bẻ cong, không để rễ quăn queo. Nếu rễ cọc bị gấp khúc ngay từ trong bầu ươm thì sau này trồng xuống đất sâu, cây sẽ bị còi cọc, gặp gió bão lớn rễ không bám được vào đá ngầm là ngã đổ ngay.