Chương 14: Manh Mối Dưới Lớp Mùn

Dưới chân vách Dội Âm, luồng gió lạnh từ thung lũng Nà Vài thốc ngược lên kẽ đá khiến vạt áo chàm của cụ Diêu Thạc Vinh bay phần phật. Đứng bên cạnh, Trưởng thôn Nông Văn Dũng vẫn đang ngửa cổ dõi theo đốm sáng trắng lóa trên chạc ba cây lim cổ thụ. Tiếng thở dốc nghẽn lại của Đại úy Tuấn dội qua vòm đá Khau Đao làm rộn lên một mối linh cảm chẳng lành trong lồng ngực người thợ già tám mươi ba tuổi.

Cụ Vinh chống đầu gậy dâu rừng xuống mô đất ẩm, ngước nhìn lên khoảng không thăm thẳm cách mặt đất hơn hai mươi mét. Qua kẽ nứt xù xì nơi bọng cây, vệt sáng đèn pin của Tuấn cắm ngược vào đáy sâu mùn mục, hoàn toàn bất động.

“Chú Tuấn, bình tĩnh bám chắc mấu đá, giữ an toàn cho bản thân trước đã!” Cụ Vinh cất giọng trầm ấm, âm lượng vừa đủ vượt qua tiếng gió rít để rót thẳng lên ngọn cây. “Dưới ấy trơn trượt lắm. Chú dùng đầu dao nạy từ từ lớp rêu bùn quanh nó ra, chớ có giật mạnh kẻo làm gãy vật lạ!”

“Cháu rõ rồi, cụ Diêu!”

Tiếng Tuấn vọng xuống, đanh gọn nhưng không giấu nổi sự căng thẳng. Cụ Vinh nheo mắt lắng tai nghe. Giữa tiếng lá lim xào xạc, đôi tai thính nhạy của cụ bắt trọn từng âm thanh nhỏ nhặt trên cao: tiếng mũi dao găm lách khẽ vào thớ gỗ ẩm xốp, tiếng bùn mùn nhão nhoét bị gạt sang hai bên, và cả tiếng lạo xạo của những mảng vỏ cây mục rã rơi lộp độp xuống khe đá. Mỗi động tác của người chiến sĩ công an đều thận trọng như đang gỡ một ngòi nổ chôn vùi dưới lòng đất.

Sau vài phút ngột ngạt như dài bằng cả nén nhang, tiếng thở phào của Tuấn vang lên:

“Lấy được rồi! Cháu xuống ngay đây!”

Ánh đèn pin quét ngược trở ra khoảng không. Tiếng móc sắt va vào khoen hãm lách cách, rồi sợi dây thừng chịu lực rung lên bần bật. Tuấn đu mình qua chạc cây lim, thuần thục đạp chân vào vách đá dựng đứng, nhịp nhàng tuột dần xuống mặt đất. Khi hai đế giày đặc chủng chạm xuống lớp sỏi cạn dưới chân vách, ngực áo Tuấn đã ướt đẫm mồ hôi quyện cùng mùn cưa và rêu xanh. Một bên tay anh ghì chặt sợi dây an toàn, tay kia cẩn thận bọc một vật thể dài trong tấm khăn dù màu sẫm.

“Cụ Diêu, anh Dũng, hai người xem này,” Tuấn bước vội lại gần, giọng khàn đặc vì bụi gỗ.

Anh quỳ một chân xuống tảng đá bằng phẳng, nhẹ nhàng mở lớp khăn dù. Trước mắt cụ Vinh hiện ra một thanh gỗ dài chừng năm gang tay, ngả sang màu xám xịt của tro tàn sau mười năm ngâm mình trong ẩm mốc. Một đầu thanh gỗ đã bị gãy nham nhở, thân gỗ bám đầy rêu mục và đất bùn thâm đen, nhưng dáng dấp thon dài thanh thoát của nó thì không lẫn vào đâu được.

Đôi mắt mờ đục của cụ Vinh bỗng mở to, lồng ngực nhói lên một nhịp đau đớn. Bàn tay thô ráp đầy vết sẹo nghề mộc của cụ run rẩy vươn ra, ngón tay cái nứt nẻ khẽ miết lên sống lưng thanh gỗ. Cảm giác quen thuộc đến rợn ngực truyền qua da thịt: độ mịn dẻo của gỗ dâu rừng lâu năm, đường bào lượn cong hình sống trâu do chính lưỡi dao cùn của cụ nắn tỉ mỉ từng li từng tí.

Cụ lần ngón tay từ đoạn gãy ngược lên phía đầu cần. Dưới lớp rêu phong bết dính, cụ chạm phải những rãnh khía nhỏ xíu. Cụ nín thở đếm thầm trong lồng ngực: một, hai, ba... bốn... cho đến chín.

Đúng chín khấc khắc chìm hình bậc thang, tượng trưng cho chín bậc Then dẫn lối linh hồn lên Mường Trời.

“Cần đàn chín khúc...” Giọng cụ Vinh run rẩy, nghẹn lại nơi cuống họng như có hòn than đỏ nghẽn ngang. “Gỗ dâu rừng gác bếp ba mùa khói... Đây là cần đàn của con Nết! Chính tay già này đã đẽo cho nó trước mùa hội Then mười năm trước!”

Trưởng thôn Nông Văn Dũng nghe vậy liền sững sờ, bước vội đến bên tảng đá. Anh run rẩy chạm vào thanh gỗ xám lạnh, miệng lắp bắp:

“Cụ... cụ nói sao? Cần đàn của cái Nết ư? Con bé mất tích mười năm nay không chút tăm hơi... sao cần đàn lại nằm sâu dưới đáy bọng lim Khau Đao này?”

Cụ Vinh không đáp ngay. Cụ cẩn thận nâng thanh gỗ lên sát tầm mắt, nheo đôi mắt già nua đón lấy chút ánh sáng ban ngày le lói rọi qua tán lá rậm rạp. Dưới lớp bùn đất vừa được Tuấn lau sơ qua, một vệt dài sẫm màu đập thẳng vào mắt cụ. Đó không phải là màu thâm xám của nấm mốc rừng rậm, mà là một vệt nâu đen quánh đặc, ngấm sâu vào từng thớ gỗ dâu qua năm tháng. Cụ đưa đầu ngón tay khẽ miết lên rồi đưa lên chóp mũi ngửi. Dù trải qua một thập kỷ mưa nắng, cái mùi tanh nồng ngái của huyết nhục xưa cũ dường như vẫn còn phảng phất nơi thớ gỗ chết.

Ngay sát cạnh vệt thâm đen ấy là ba vết cứa sâu hoắm, sắc lẹm và nham nhở. Các mép gỗ bị xé rách dăm nhọn, để lại dấu vết của những chiếc răng cưa bằng thép sắc bén bập thẳng vào thân đàn trong một cơn giằng xé điên cuồng.