Chương 25: Tiếng Mõ Cười Nghiêng Rặng Tre Đầu Xóm

Lão Chước dừng bước chân trần trên con đường đất mịn, xoay người lại nhìn chàng thư sinh đang đứng chôn chân cách đó vài sải tay. Đôi mắt ti hí của lão nheo lại, hàm răng đen nhánh hạt na hé lộ chiếc răng khểnh tếu táo quen thuộc:

— Thầy đồ Vượng ngày thường giảng giải sách thánh hiền trôi chảy như nước chảy qua cống, hôm nay sao chữ nghĩa trốn đâu tiệt mà mặt đỏ gay như mào gà trống thế kia?

Giáo Vượng nuốt khan một ngụm, bàn tay siết chặt vạt áo thô đã lấm tấm mồ hôi. Chàng hít sâu một hơi, rũ bỏ vẻ ngập ngừng thường thấy của kẻ sĩ trói gà không chặt, đĩnh đạc bước tới, chắp tay cúi mình thật sâu trước mặt lão mõ già:

— Thưa bác Chước... Tiểu sinh sang đây, trước là để khắc ghi ân tình sâu nặng của bác đã che chở cho bãi bồi, sau là... mạo muội xin thưa với bác một việc hệ trọng cả trăm năm. Tiểu sinh lòng dạ sáng trong, ngưỡng mộ đức hạnh nết na của cô Cúc đã lâu. Nay xóm thôn yên ổn, tiểu sinh tha thiết xin bác cho phép được dạm ngõ, đón cô Cúc về làm bạn trăm năm!

Lão Chước không đáp ngay. Lão khẽ nhếch mép, hất đầu ra hiệu cho chàng đồ trẻ theo mình rảo bước về phía mái nhà tranh nép dưới rặng tre ngà.

Trong gian nhà ba gian đơn sơ thơm nồng mùi rơm rạ mục và khói bếp, Bé Cúc đang cặm cụi bưng mâm nước vối nóng hổi đặt lên chõng tre. Vừa thoáng thấy cha dẫn chàng đồ trẻ bước tới bậu cửa với vẻ mặt bẽn lẽn khác thường, đôi má cô gái mười sáu tuổi thoắt cái ửng hồng như ráng chiều. Nàng thẹn thùng nép vội sau vách nứa đan nong mốt, đôi mắt bồ câu đen láy long lanh hé nhìn qua khe liếp, hai bàn tay vân vê gấu áo nâu sồng không giấu nổi vẻ bồn chồn.

Lão Chước ung dung ngồi xếp bằng trên chõng tre, thong thả nâng bát nước vối thổi phù phù rồi nhấp một ngụm đậm đà. Lão đặt chiếc Mõ Cá Ngáp lên đùi, tay mân mê cái dùi ổi nhẵn thín bóng mỡ gà, liếc xéo Giáo Vượng đang đứng nghiêm cẩn bên mép sập:

— Muốn làm rể của cái chân mõ làng này thì chỉ thuộc làu tứ thư ngũ kinh thôi chưa đủ đâu thầy giáo ạ! Bụng dạ phải sáng, gan góc phải bền, mà cái miệng cũng phải biết cười xua tan thói đời tráo trở. Lão có một vế xuất, thầy đồ mà đối trôi chảy thì lão mới ưng thuận gật đầu, bằng không thì cứ việc ôm tráp bút về nội đê mà ngâm vịnh suông!

Giáo Vượng mắt sáng rực, chắp tay đoan trang:

— Xin bác cứ ra đề, tiểu sinh dốc lòng ứng đối!

Lão Chước khẽ gõ nhẹ một tiếng “cốc” giòn tan vào sống mõ, cất giọng tưng tửng:

— Mõ cá ngáp ba hồi, khua tan sương mù lũy biếc!

Giáo Vượng mỉm cười, không cần đắn đo đến nửa tuần nhang, đĩnh đạc ngẩng đầu đối lại rành rọt từng tiếng:

— Bút văn son một nét, rạng tỏ ánh đức bến phù sa!

Tiếng đối vừa dứt, Lão Chước vỗ đùi đánh đét một cái, ngửa cổ cười ha hả làm rung cả khóm cúc tần trước sân: