Chương 1: Tiếng Rè Của Góc Bàn Cũ

Mùi nhựa thông khét lẹt xộc vào cánh mũi cay xè. Cụ ông Phạm Khắc Điền nheo đôi mắt kèm nhèm sau tròng kính lão buộc dây dù quanh cổ, ngón tay chai sần khẽ run run khi gí đầu mỏ hàn nóng đỏ vào chân đế chiếc bóng đèn chân không 6V6. Giọt thiếc xèo lên giòn tan, bốc làn khói lam mỏng mảnh trước chiếc quạt tai voi đang quay cót két. Căn phòng tầng một ngập ngụa mùi kim loại han gỉ, dây đồng cuộn ngổn ngang và đống linh kiện vô tuyến tích tụ suốt nửa thế kỷ. Tiết trời đầu hè ngõ Hàng Bông oi bức đến ngột ngạt, mồ hôi rịn ra trên trán ông lão tám mươi chín tuổi.

Rút phích cắm điện đặt mỏ hàn lên mảnh ngói vỡ, ông Điền ngửa cổ về phía gian bếp tối om, cất giọng khàn đặc:

“Bà Mai đâu rồi! Tám giờ tối đến nơi rồi mà cơm nước chưa dọn ra à? Định để cái thân già này nhịn đói qua đêm chắc?”

Bước chân lẹt quẹt quen thuộc vang lên trên nền gạch hoa cũ. Cụ bà Lương Thị Mai bưng chiếc mâm nhôm bước ra. Bà tám mươi sáu tuổi, dáng người nhỏ nhắn, lưng hơi còng trong bộ bà ba vải thô, mái tóc bạc trắng búi trễ sau gáy. Mâm cơm đạm bạc chỉ có đĩa rau muống luộc, bát nước dầm sấu chua, vài quả cà pháo và đĩa đậu phụ rán tẩm hành.

Bà Mai gạt mấy cuộn dây điện sang bên, đặt mâm xuống góc bàn làm việc, khẽ thở dài:

“Cơm khê vì ổ cắm lỏng, tôi phải lui cui quạt lại bếp than. Ông suốt ngày cắm mặt vào mớ đồ này rồi gắt gỏng, ai mà hầu cho kịp.”

“Có mỗi bữa cơm mà càu nhàu mãi,” ông Điền lườm đống đồ bừa bãi gắt lên, “không có tôi hàn đài cho người ta thì tiền đâu mua đậu, mua sấu? Mau xới cơm đi, đầu gối tôi lại nhức buốt rồi.”

Bà Mai xới bát cơm đầy đưa cho chồng. Ánh mắt bà dừng lại ở khoảng trống dưới gầm bàn gỗ lim, nơi có chiếc hộp bánh quy bằng thiếc hoen gỉ nằm sát chân tường. Bà chỉ tay xuống, giọng dặn dò nghiêm túc:

“Đồ phế liệu hỏng hóc thì ông gom bớt lại mà gọi đồng nát bán đi cho quang quẻ. Mà này, cái hộp bánh quy bằng thiếc của tôi dưới gầm bàn kia, ông tuyệt đối đừng có đụng vào đấy. Đồ đạc cả một đời tôi cất giữ trong ấy, mất là không đền được đâu.”

Miếng đậu phụ vừa đưa lên miệng liền khựng lại. Tính gia trưởng cố hữu trỗi dậy khiến mày ông Điền cau chặt. Ông dằn đôi đũa tre xuống cạnh bát cơm:

“Lại cái hộp gỉ ngoèn ấy! Toàn mấy thứ giấy lộn rách nát, cuống vé xem phim thời nảo thời nào mà giữ riết suốt sáu mươi lăm năm qua. Chật chội cả lối đi, chân tôi duỗi ra cũng đụng phải!”

“Đấy không phải giấy lộn,” bà Mai ngắt lời, giọng nghẹn lại nhưng cứng cỏi khác thường. Đôi mắt già nua nhìn thẳng vào chồng: “Đó là kỷ niệm từ ngày cưới nhau năm một nghìn chín trăm năm mươi chín. Có những thứ với ông chẳng đáng một hào, nhưng với tôi là cả một đời chắt chiu nhẫn nhịn. Tôi dặn thế, ông liệu mà nhớ lấy.”