Chương 10: Giàn thuyền lá sen

Gió bấc rít lên từng hồi cuồng loạn, rạch ngang bầu trời Sa Huỳnh như muốn xé toạc tấm màn mưa xám xịt. Đứng trên nền đất nện trước xưởng nan, cụ Mạch Vĩnh Cát siết chặt đầu gậy mây trong lòng bàn tay chai sần. Cơn gió lạnh buốt thốc vào vạt áo nâu bạc phếch, nhưng đôi mắt đục mờ phủ bụi thời gian chín mươi hai năm của lão lại rực lên một vẻ tỉnh táo lạ thường. Lão ngửi thấy mùi vị tanh nồng của rong rêu mục rữa dạt vào bờ—dấu hiệu mắt bão đang áp sát cửa lạch.

Khoảng lặng chết chóc sắp đến, và đó là cơ hội duy nhất để vượt biển.

— Đưa thuyền xuống vũng bến mau lên bà con! — Lão Cát cất tiếng, thanh âm trầm vang át cả tiếng gió gầm. — Chờ nước triều dâng đứng giọt thì khiêng ra mép nước!

Nghe lệnh lão thợ cả, tiếng hò dô lập tức bùng lên náo động cả bến Thạch Bi. Từng nhóm bốn trai tráng lực lưỡng ghé vai vào đòn khiêng, nâng bổng từng chiếc thuyền nan vừa se mặt dầu rái. Đề Đốc Đoàn Chấn Lạc với dải vải trắng quấn trán rớm máu cũng xốc lại vạt áo thô, gật đầu ra hiệu cho ba người lính thủy triều đình xắn tay trợ sức.

Mười hai chiếc thuyền nan hình lá sen, khoác lớp dầu rái đen nhánh bóng bẩy như da cá voi, lần lượt được thả êm xuống vũng nước lặng sau mom đá hoa cương. Vừa chạm mặt sóng lăng tăn, thân thuyền nhẹ bẫng nẩy lên bồng bềnh, mớn nước nông chỉ chừng hơn nửa tấc. Không hề có tiếng ván gỗ va đập nặng nề, chỉ có tiếng nước vỗ bì bõm êm ru vào thân thuyền nan dẻo quánh.

— Nổi rồi! Thuyền nhẹ tựa chiếc lá tre trôi trên vũng! — Tiếng reo hò của dân làng hòa cùng tiếng thở phào của đám quân sĩ triều đình rộn rã khắp bến sông.

Đoàn Chấn Lạc nhìn những con thuyền nan đen mượt nhấp nhô, trong mắt ánh lên nỗi kinh ngạc không giấu giếm. Nhưng lão Cát không để ai kịp thảnh thơi. Lão bước thoăn thoắt xuống mép nước cát bồi, vung tay chỉ về phía đống chão lớn:

— Đừng vội mừng! Thuyền lẻ loi ra cửa lạch chỉ làm mồi cho sóng dữ! Mau đem chão xơ dừa bện mây rừng lại đây!

Hoài Ân cùng đám thợ bạn vác những cuộn chão to bằng cổ tay chạy đến. Lão Cát đích thân cầm lấy đầu dây mây dẻo như gân trâu, vừa lách qua then cạp chiếc thuyền đầu đàn vừa răn dạy:

— Nghe cho rõ đây! Tuyệt đối không được buộc chết thuyền nọ vào thuyền kia bằng nút thắt cứng. Cột cứng thì sóng nhồi một chiếc sẽ kéo chìm cả đàn! Phải thắt nút hoa mai luồn qua quai mây, chia thành ba dóng dây giằng néo hình nan quạt. Khoảng cách giữa các thuyền giữ đúng nửa sải tay, chiếc nọ gối vào hông chiếc kia tựa như cụm lá sen nổi trên đầm.

Bàn tay gân guốc gần một thế kỷ chuốt nan của lão thoăn thoắt đưa từng mối chão, điêu luyện như múa. Từng chiếc thuyền nan được liên kết chặt chẽ nhưng vẫn chừa ra độ co giãn nhịp nhàng. Khi chiếc này nhấp nhô theo ngọn sóng con, dây mây rừng lập tức trượt nhẹ trên cạp tre, truyền bớt sức nâng sang hai chiếc bên cạnh mà không hề giằng xé thân thuyền. Mười hai chiếc thuyền nan kết thành một mảng nổi khổng lồ hình nan quạt, mềm dẻo uốn lượn theo từng gợn nước bến sông.

Đứng bên cạnh, Đề Đốc Chấn Lạc chắp tay khẽ cúi đầu:

— Lão trượng thật là thần tình! Lấy nhu thắng cương, lấy dẻo che chở cho nhau, thuyền ván gụ của Thủy quân ta trăm ngàn mối đinh sắt cũng không bì kịp sự huyền diệu này!

Lão Cát khẽ lắc đầu, ánh mắt vẫn đau đáu nhìn ra phía Cồn Én mịt mờ:

— Thuyền bè xứ này sống nhờ nương tựa vào nước chứ không chọi lại với trời. Giàn thuyền xong rồi, phải thử sức kéo nơi dòng nước xiết mới biết sống chết ra sao.

Hoài Ân lập tức bước tới, vỗ mạnh vào lồng ngực vạm vỡ:

— Nội để cháu! Cháu cùng anh em đưa giàn thuyền ra mép cồn thử lái!