Chương 1: Tiếng Tính Châu Đêm Trừ Tịch

Nhạc Thế Hiển miết ngón tay xương xẩu lên trang sổ bọc giấy bổi thô ráp, mắt không rời những nét son ghi ngạch cấp phát cuối năm của Ti Lương Cục. Giữa gian phòng tịch mịch của Nội Phủ Chưởng Đãi Ty, tiếng hạt tính gỗ mun va vào nhau “lách cách” đều đặn, đanh gọn xé toạc màn đêm Trừ Tịch năm Cảnh Hòa thứ mười tám. Ngọn đèn dầu lạc leo lét phập phồng trước từng cơn gió buốt lùa qua khe liếp, hắt bóng lưng gầy guộc của lão nhân trăm tuổi lên bức tường vôi loang lổ.

Tóc lão bạc phơ như cước, búi gọn bằng chiếc trâm gỗ thanh đạm đã mòn nhẵn. Suốt tám mươi hai năm làm việc nơi văn khố qua ba triều vua, đôi mắt hơi đục vì năm tháng của lão hễ chạm vào từng hàng chữ số liền trở nên sắc bén lạ thường. Chiếc bàn tính gỗ mun dài hai thước đặt trước mặt lão đen bóng, các hạt tính tròn nhẵn phẳng phiu không hề sứt mẻ, nổi rõ từng khớp tay chai sạn của người cả đời gảy tính châu gìn giữ kỷ cương sổ sách.

Cánh cửa gỗ mục cọt kẹt đẩy ra, mang theo một luồng gió lạnh buốt thấu xương cùng bông tuyết lất phất bay vào phòng.

"Ông nội... con đem được sổ ký nhận của Dịch Đình về rồi..."

Tiểu Đậu Tử run rẩy bước qua ngạch cửa, hai tay ôm chặt một chồng sổ dày cộm trước ngực. Đứa trẻ mười sáu tuổi toàn thân co ro, hàm răng va vào nhau cầm cập. Tấm áo hỏa dịch màu xanh chàm mỏng manh rách tơi tả ở hai bên nách, những mảnh vá vụn chẳng đủ che kín đôi vai gầy guộc đang run lên từng chặp. Gương mặt nó tái nhợt vì giá rét, hai má hóp lấm lem vệt mực tàu, chỉ có đôi mắt vẫn giữ nét lanh lợi và chân thực.

Nhạc Thế Hiển dừng tay gạt hạt tính, ngước nhìn đứa cháu nuôi. Lão khẽ thở dài, với lấy chiếc áo cừu cũ sờn đặt bên cạnh, quàng lên đôi vai đang run rẩy của cậu bé:

"Mau lại gần ngọn đèn cho ấm. Đêm Trừ Tịch tuyết dày thế này, sao không đợi sáng mai hẵng sang bên đó?"

"Không đợi được đâu ông..." Tiểu Đậu Tử đặt chồng sổ lên phản gỗ, giọng nghẹn ngào, bàn tay cằn đỏ vì nứt nẻ khẽ run rẩy lật giở từng trang. "Đám thái giám Ti Lương Cục bảo đêm nay phải chốt xong sổ kho để sớm mai dâng lên Nội Phủ làm lễ đầu năm. Nếu con không đến xin trích lục ngay, e rằng bọn họ giấu biệt đi mất."

Nhạc Thế Hiển không nói thêm, chỉ vỗ nhẹ lên mu bàn tay lạnh ngắt của cậu bé, rồi kéo thếp sổ ký nhận của Dịch Đình về phía mình. Lão chấm đầu bút lông vào nghiên mực đã se lại vì lạnh, lật mở cuốn sổ cái định biên do triều đình ban bố từ đầu mùa đông.

Một bên là ngạch định biên hoàng triều chuẩn cấp: mỗi cung nhân giặt giũ, gánh nước ở Dịch Đình mỗi tháng được nhận ba đấu gạo trắng cùng hai mươi cân than củi sưởi ấm trong ba tháng giá rét.

Một bên là sổ ký nhận thực tế vừa mang về từ kho cấp phát.

Ngón tay trỏ nổi khớp của Nhạc lão bắt đầu gảy hạt.

"Cạch... cạch..."