Chương 1: Mó Nước Giàng Ly Ngưng Giọt

Gió bấc rít qua vách đá Mã Pí Lèng sắc buốt như ngàn mũi tên đá cứa vào da thịt. Cụ Vừ A Sùng, tám mươi bảy tuổi, đứng sừng sững bên mép hiên ngôi nhà trình tường, đôi mắt đùng đục mà quắc thước nhìn trừng trừng ra màn sương trắng đục. Chưa từng có mùa đông năm nào dưới triều Lê sơ lại nghiệt ngã đến chừng này. Băng giá phủ một lớp dày cộm, đông cứng từng tai đá nhọn hoắt, nuốt chửng cả những vạt nương ngô xơ xác cắm sâu nơi hốc núi cheo leo.

Bỗng rầm rập có tiếng bước chân giẫm nát lớp sương muối đông cứng. Vừ A Pao thở hồng hộc lao tới, hai hàm răng va vào nhau lập cập, đôi gò má màu đồng hun hằn lên những vệt gân giận dữ:

“Ông nội! Mó Giàng Ly ngưng chảy rồi! Nước thiêng rỉ không đầy nửa gáo, đàn ngựa thồ của họ ta khát khô cổ họng, gục ngã la liệt dọc dốc đá. Vậy mà thằng Chư dẫn đám thợ săn họ Mùa mang gậy gộc, dao quắm vây kín miệng hang, không cho họ Vừ múc lấy một giọt!”

Nghe đứa cháu đích tôn gầm lên, cụ Sùng khẽ nheo mắt. Lòng cụ thắt lại. Mó nước Giàng Ly rỉ ra từ kẽ nứt hoa cương vốn là bầu sữa thiêng nuôi sống người và ngựa của hai họ suốt mấy đời, nay cạn dòng chẳng khác nào báo điềm trời phạt.

“A Pao, dắt ngựa lùi lại chuồng, không được manh động!”

Cụ Sùng nghiêm giọng quát, với tay chộp lấy cây gậy trúc đực già nhẵn bóng, bên hông giắt chặt con dao quắm cùn quen thuộc rồi sải bước theo chân Pao. Dưới bóng lưng hơi còng nhưng vững như rễ cây nghiến cổ thụ, cụ băng qua những gờ đá trơn trượt như bôi mỡ, ngược lên triền đèo mù mịt.

Đến cửa mó Giàng Ly, hơi lạnh tỏa ra buốt thấu xương tủy. Trước hốc đá sâu hoắm chỉ còn rỉ rích từng giọt nước đục ngầu, hai đám trai bản đang đứng đối đầu nảy lửa. Hơn chục thợ săn họ Mùa vạm vỡ, tay lăm lăm gậy nghiến và lao nhọn, dựng thành bức rào chắn trước miệng mó. Mùa A Chư đứng đầu gác nỏ ngang ngực, ánh mắt sắc lẹm gườm gườm nhìn sang đám thanh niên họ Vừ do A Pao vừa nhập bọn dẫn đầu. Thanh niên họ Vừ đã tuốt trần dao quắm sáng loáng, hơi thở phì phò bốc khói giữa giá rét.

“Thằng Chư, mó nước là của chung tổ tiên khai phá, họ Mùa các người cậy đông dám cướp đường sống của đàn ngựa nhà ta sao?” – Pao giậm mạnh gót giày vải xuống tảng đá lởm chởm, gân cổ quát lớn.

A Chư cười nhạt, mũi tên tre bịt sáp vẫn ghì chặt trên rãnh nỏ:

“Ngựa nhà mày khát thì ngựa họ Mùa cũng cạn ruột! Đàn ngựa thồ của chi họ ta sáng mai phải cõng muối xuống chợ dưới vực Nho Quế. Nước chỉ rỉ giọt tí tách, ưu tiên người có việc quan trước. Đứa nào bước qua lằn vôi này, nỏ săn thú dữ không phân biệt anh em đâu!”

“Khốn nạn! Uống chung mó nước bao năm, nay mày giở mặt bỉ ổi!”

Pao gầm lên, vung dao quắm toan xông tới. Đám trai họ Vừ hò hét tiến lên, tiếng kim loại va chạm leng keng hòa cùng tiếng gậy gộc dộng chan chát xuống nền đá tai mèo, chỉ chực biến hẻm đá hẹp thành chốn đẫm máu.

“Dừng tay lại hết cho ta!”