Chương 13: Rọ Tre Nối Nhịp

Tiếng tri hô từ đỉnh đập giáng thẳng vào bầu không khí căng như dây đàn dưới chân đập phụ cọc số 7. Giữa gió bão gầm rít, thân nứa cắm giữa tim mạch rò rung rần rật, dòng nước ngầm bên dưới cuộn trào chực đội tung lớp cát vàng thô vừa rải.

“Bác Thạc! Nước hồ chạm mốc hai mươi hai phẩy tám mét rồi!” Gương mặt Nam đanh lại dưới ánh đèn bão, đôi mắt lộ rõ vẻ âu lo nhìn dải nước đen ngòm đang chực tràn qua mép bao cát chắn sóng đỉnh đập phụ. “Nước tràn đỉnh thì mái đập xói trôi từ trên xuống, còn đáy cọc số 7 bục vỡ thì đập sụp từ dưới lên!”

Tình thế ngàn cân treo sợi tóc. Ông Thạc chống chặt chiếc gậy tre xuống sườn đất trơn trượt, nén cơn đau buốt nơi khớp gối tật nguyền. Trong đầu vị giáo sư già, các biểu đồ thủy lực xoay vần chớp nhoáng. Ông hít một hơi sâu, giọng trầm tĩnh mà đanh gọn:

“Đồng chí Nam, bình tĩnh! Hồ chạm cốt hai mươi hai phẩy tám mét là cực kỳ nguy cấp, nhưng chừng nào chân đập chưa bục thì thân đập vẫn còn giữ được! Muốn cứu đập, phải chia quân đánh hai đầu. Chú lập tức cử một tổ bốn chiến sĩ cùng thanh niên xung kích mang bao tải đất cát lên đỉnh đập phụ, xếp chồng thêm hai hàng so le theo thế giằng chữ công để tôn cao bờ chắn sóng, kiên quyết chặn nước liếm qua đỉnh! Toàn bộ lực lượng còn lại ở đây, chúng ta dứt điểm tầng lọc thứ hai tại cọc số 7!”

“Rõ! Tôi cho người lên đỉnh đập ngay!” Nam giơ tay chào dứt khoát rồi lập tức cắt cử bốn chiến sĩ công binh khỏe nhất dẫn theo dân quân Khe Đỏ cấp tốc vác bao tải lao ngược lên triền dốc.

Khi toán công binh vừa chạy khuất vào màn mưa, người chiến sĩ giữ bãi dự phòng đứng cạnh bờ quai sốt ruột giục hỏi:

“Bác Thạc ơi, lượng sỏi trên đồi cạn kiệt thế này thì lấy gì đắp tầng chuyển tiếp bây giờ? Ngần ấy sỏi rải chưa nổi nửa tấc, làm sao đủ hai mươi phân độ dày?”

Không có lớp sỏi nhỏ kích thước đạt chuẩn, bẫy cát lọc ngược Terzaghi sẽ gãy vụn giữa chừng. Dòng thấm ngầm với áp lực nước lỗ rỗng cực lớn sẽ cuốn tung từng hạt cát vàng thô ra ngoài.

Đúng lúc ấy, bà Mán bước tới, chiếc khăn rằn sờn chỉ quấn chặt trên đầu đã ướt đẫm nước mưa, đôi mắt đôn hậu bừng lên ngọn lửa kiên cường:

“Bác Thạc, chú bộ đội đừng lo! Dân làng Khe Đỏ khi đi sơ tán đều mang theo rổ tre, rá sảo, giần sàng cất trong quang gánh. Dưới bãi bồi suối cạn ven sông Lô có vô vàn cuội sỏi suối tự nhiên được nước lũ đãi sạch bao đời nay. Cứ để chị em phụ nữ và người già chúng tôi lo!”

Không đợi ông Thạc kịp đáp lời, người phụ nữ năm mươi lăm tuổi quay về phía bà con hợp tác xã ven đồi, cất tiếng hô sang sảng:

“Bà con Khe Đỏ ơi! Giữ được đập là giữ được hạt thóc vụ mùa, giữ được mái nhà cho con cháu! Ai có rổ mang rổ, ai có rá mang rá, theo tôi xuống bãi cạn sàng sỏi cứu đập!”

Hơn ba mươi xã viên từ già đến trẻ lập tức túa xuống triền đá, lao về phía lòng suối cạn cách đó ba trăm mét.

Từ chân đập nhìn xuống, dưới ánh đuốc nứa bập bùng nơi bãi cạn cách ba trăm mét, một trận địa sàng sỏi dã chiến hình thành trong chớp mắt. Tiếng rổ tre, rá sảo đảo rào rào hòa vào tiếng sóng xiết, bà con thoăn thoắt gạn bỏ bùn đất cùng đá tảng, chỉ giữ lại những vốc sỏi suối đều hạt.