Chương 22: Gió Mát Trăm Năm

Cụ Quách Tố Nhàn khẽ hạ người, vạt áo chàm đượm mùi nắng sớm chạm nhẹ lên bậc đá xanh rêu phong của đình làng. Bàn tay cụ run rẩy nhè nhẹ vì gió sông thoảng qua, nhưng khi chạm vào chiếc quạt nan con con dán bằng giấy vụn ngũ sắc trong tay bé Mộc Miên, sự run rẩy liền nhường chỗ cho vẻ dịu dàng, âu yếm. Từng nếp giấy cắt còn lởm chởm, vệt hồ nếp dính lem nhem nơi mép nan tre, song các sợi nan cật tre lại được vuốt phẳng phiu, ngay ngắn lạ thường.

Cụ Quách đón lấy chiếc quạt nhỏ, ngón tay gầy gò vuốt ve từng thớ giấy vụn, rồi khẽ xoa lên hai búi tóc củ hành của cô bé:

— Quạt khéo lắm, Mộc Miên ngoan. Nan vót thẳng thớm, hồ phết đều tay, lòng dạ đứa trẻ này trong trẻo như bát cháo nếp mới vậy. Già này nhận tấm lòng thơm thảo của con. Đây là món quà mừng thọ quý giá nhất trần đời rồi.

Bé Mộc Miên nghe khen, đôi má ửng hồng nở nụ cười rạng rỡ, nép đầu vào vạt áo cụ cố. Đứng ngay phía sau, Mai nương cùng hai mươi mốt người phụ nữ của xưởng Diệp Lạc lặng lẽ đưa tay áo lau giọt nước mắt xúc động đang lăn dài trên gò má sương gió. Trải qua bao dông bão cay đắng của cuộc đời, nhìn thấy mầm non của xưởng quạt bập bõm học nghề, biết yêu thương đùm bọc, ai nấy đều thấu hiểu mạch sống của làng nghề từ nay đã có người tiếp nối.

Đúng lúc ấy, hồi chiêng thứ ba vừa dứt, một tiếng trống sấm trầm hùng vang lên từ gian chính tẩm đình làng Thanh Ba. Vị bô lão chủ tế bước ra thềm cao, cất giọng sang sảng:

— Đã đến giờ lành tế tự! Xin kính mời xưởng Diệp Lạc và trai tráng trong làng giương quạt đại bản dâng lên che mát tiền đình!

Tiêu Kính Du bước lên phía trước, chắp tay cúi đầu nhận lệnh. Vết thương nơi bả vai chàng dẫu còn hơi râm ran khi vươn sức, nhưng ánh mắt chàng đã bừng sáng vẻ kiên định, tự tin. Cùng với sáu chàng trai vạm vỡ của làng Thanh Ba, Kính Du bước tới giá đỡ bằng gỗ lim sơn son. Bảy chàng trai khỏe khoắn đồng loạt nâng bổng cán quạt bằng tre già đặc ruột, từ từ mở rộng hai cánh nẹp ra hai bên.

Soạt một tiếng giòn tan, thanh thoát xé toang không gian tĩnh lặng.

Chiếc quạt đại bản Bách Niên An Lạc dài đúng năm thước bung nở trọn vẹn giữa sân đình. Một trăm lẻ tám thanh nan tre đặc ruột ngâm bùn ba tháng xòe đều tăm tắp như một vầng trăng rằm viên mãn. Mặt giấy dó Kinh Bắc bồi phân tầng thấu quang đón lấy ánh nắng ban trưa, rực lên sắc vàng ngà ấm áp, trong suốt như ngọc. Hai chữ son “Bình An” do chính tay Kính Du chấp bút nơi góc quạt ánh lên sắc đỏ chu sa tươi thắm, rạng rỡ giữa đất trời.

Một làn gió nam từ hạ lưu sông Lục thổi thốc qua bãi bồi, luồn qua từng nếp giấy dó đanh dẻo. Chiếc quạt nan khổng lồ rung rinh nhè nhẹ, tỏa ra một bóng râm tròn trịa, mát rượi, trùm kín cả khoảng sân gạch rộng lớn nơi hàng trăm dân làng đang tề tựu. Hương hồ nếp cái hoa vàng hòa cùng nhựa sắn dây bánh tẻ và hương vỏ dó thanh khiết thoang thoảng bay xa, xua tan đi cái oi ả của buổi trưa đầu thu.

Toàn thể dân làng, thợ thủ công các xóm dệt lụa, gốm sứ cùng viên Tri huyện Thanh Ba đồng loạt hướng về phía cụ Quách, kính cẩn nghiêng mình, đồng thanh cất tiếng reo mừng:

— Kính chúc Cụ cố Quách thượng thọ một trăm mười sáu tuổi! Ơn đức bách niên an lạc, công đức che chở muôn nhà!

Tiếng chúc tụng rộn vang hòa cùng tiếng pháo mừng nổ giòn giã ngoài bến đò. Vị bô lão tóc bạc phơ tiến lại gần, chắp tay cung kính thưa: