Chương 11: Mầm Xanh Bén Rễ

Trần Chấn hét lớn một tiếng, quăng mạnh cán cuốc sắt xuống vệ cỏ rồi vọt người lao ra phía trước, dang rộng hai cánh tay vạm vỡ chắn trước những khay mạ non. Đàn chuột đầm đói ăn từ bãi lau lác ngửi thấy mùi mầm thóc ngọt liền điên cuồng ùa tới, hàng trăm đôi mắt đỏ quạch sọc máu sáng quắc trong bóng nắng, móng vuốt cào rào rào trên đất bùn. Thím Hai Lành thất thần ôm chặt bé Mận vào lòng, mặt cắt không còn giọt máu.

“Chớ có hoảng!”

Giọng cụ Vân Chiêu Khôi vang lên đanh gọn, trầm tĩnh mà uy nghiêm giữa cơn hỗn loạn. Cụ bước nhanh tới, đôi mắt quắc thước đảo qua mé cỏ:

“Chấn, cùng anh em vác phên nứa quây kín mé bờ! Thím Lành, bảo chị em bốc tro bếp ấm trộn bột vôi nung trong sọt hắt tạt xuôi chiều gió! Khua mâm đồng, gõ thùng thiếc thật mạnh lên!”

Mệnh lệnh dứt khoát của cụ như chiếc neo sắt ghìm chặt nỗi hoảng sợ của mọi người. Trần Chấn lập tức cùng mấy trai làng giật phăng những tấm phên nứa cắm phập xuống mép rãnh, dựng thành bức tường che chắn giàn mạ. Cùng lúc đó, thím Hai Lành và phụ nữ xóm Cồn Cát vội vã vốc từng nắm tro bếp trộn bột vôi tôi ấm nồng hắt tạt về phía trước.

Gió biển thổi thốc mang theo đám bụi trắng xám xộc thẳng vào đàn chuột hung hãn. Bột vôi cay nồng kết hợp tro bếp mịn xộc buốt vào mắt mũi loài gặm nhấm, khiến chúng rít lên từng hồi the thé. Tiếng khua mâm đồng, tiếng gõ thùng thiếc từ tay dân xóm Đồng Phèn vang lên rầm rập như sấm động giữa trưa hè.

Bị cay xè mắt mũi lại gặp tiếng khua gõ chấn động, đàn chuột đầm mất phương hướng, giẫm đạp lên nhau tán loạn. Chưa đầy nửa tuần trà, cả đàn chuột hoảng sợ quay đầu, rào rào tháo chạy thục mạng về bãi lau sậy rậm rạp phía tây.

Bờ ruộng yên ắng trở lại. Cụ Khôi bước tới, cẩn thận nâng từng khay tre đựng mạ non được ươm ủ kỳ công từ gùi thóc giống sạch phèn lên xem xét. Đôi bàn tay thô ráp của cụ khẽ vuốt những ngọn lá xanh mướt mượt mà. Dưới đáy khay, lớp bùn ngấu giữ ẩm vẫn nguyên vẹn; những sợi rễ non trắng muốt đan cài chằng chịt, không hề bị dập nát. Mùi sữa lúa thoang thoảng bốc lên, thanh khiết và căng tràn nhựa sống.

Chòm râu bạc của cụ hơi rung lên vẻ an lòng. Cụ quay sang bảo thím Hai Lành:

“Thím nó chăm khéo lắm. Mạ non cứng cáp, rễ đâm khỏe thế này thì đất mặn phèn chua nào hại nổi. Đàn chuột đầm chỉ là cái họa nhỏ, đã qua cả rồi.”

Thím Lành gạt vội giọt nước mắt lăn trên má, nghẹn ngào:

“Đội ơn cụ! Nếu không có cụ bày cách, ngần này mầm giống của cả xóm đã tan tành dưới răng lũ chuột rồi.”

Cụ Khôi vỗ nhẹ lên vai thím, rồi nhìn về phía ba mẫu ruộng phèn vừa thau chua rửa mặn. Sau khi nước ròng rút kiệt mang theo cặn gỉ sắt ra biển sâu, mặt ruộng trơ ra lớp bùn non nâu mịn, phẳng phiu như tấm lụa mềm. Dòng nước ngọt thượng nguồn vẫn róc rách chảy đều qua mương trục, cuốn theo từng mảng bèo hoa dâu xanh ngắt vào các rãnh xương cá.

Ánh mắt cụ già lưu đày bừng sáng vẻ kiên nghị:

“Đất sạch phèn rồi, mạ cũng đã cứng cáp. Không thể chần chừ thêm nữa. Bà con chia nhau nhổ mạ, ta xuống đồng cấy lúa!”

Tiếng reo mừng vang dội khắp mé đầm Cồn Cát. Từng bó mạ non nhanh chóng được chia đều cho bà con hai xóm.

Cụ Khôi không đứng trên bờ chỉ trỏ. Cụ xắn cao ống quần nâu sồng quá gối, bước chân trần lội xuống lòng ruộng. Bùn non mịn màng luồn qua kẽ ngón chân, mát rượi và êm ái, không còn cảm giác rát bỏng của chất chua gắt ngày nào. Cụ cầm sợi dây thừng có buộc những mẩu rơm đánh dấu khoảng cách đều đặn, cùng Trần Chấn căng thẳng tắp ngang mặt ruộng.