Chương 20: Hương Mật Thái Bình

Tiếng chiêng thu quân thê lương từ bờ bắc dần chìm hẳn vào tiếng sóng triều rì rào. Những vệt khói đen trôi dạt ra phía biển rộng, để lộ bầu trời xanh ngăn ngắt. Tàn quân phương Bắc dạt về bên kia sông Linh Giang, những cánh buồm rách nát vội vã nhổ neo tháo chạy, không một bóng giặc nào còn dám ngoái đầu nhìn lại dải đất Thuận Hóa kiên cường.

Bành Tấn Cương đứng trên mặt lũy rộng hai trượng, hai bàn chân trần bám chặt vào lớp vữa cát pha mật đã khô đanh tựa đá khối. Cụ hít một hơi thật sâu, đón lấy luồng gió mặn mòi thổi thốc vào ngực áo thô. Mùi khét của dầu tràm dần tan biến, nhường chỗ cho hương mật mía de ngọt lịm phảng phất, quấn quýt lấy vị nồng cay của vôi hàu vỏ sò.

Bỗng chốc, từ lũy Đầu Mâu dội về tiếng reo hò dậy đất. Hàng vạn dân binh, thợ thuyền và quân sĩ buông vồ nện, xẻng gỗ và giáo dài, ôm chầm lấy nhau mà òa khóc. Những người mẹ, người chị từ mười tám xóm bãi gánh cơm nắm, chè gừng ùa lên triền cát trong nụ cười rạng rỡ. Cả cõi Đàng Trong vỡ òa trong niềm hân hoan khải hoàn. Mảnh đất hẹp bên bờ sóng đã giữ trọn bờ cõi non sông, bẻ gãy hoàn toàn cuộc đại viễn chinh của năm vạn quân thù.

Bên cạnh cụ, Trần Đình Cẩn đưa ống tay áo quệt giọt mồ hôi đọng nơi cằm, mắt rực sáng niềm kiêu hãnh. Phía dưới, người anh họ Lê Doãn Quý với cánh tay băng bó đang quỳ sụp trong nước mắt; những ngày liều mình sửa móng lũy dưới mưa tên đã gột rửa trọn vẹn lỗi lầm xưa. Cách đó không xa, cỗ súng thần công bằng đồng chúa Sãi phái đến vẫn còn ấm nóng, nòng súng đen bóng ngạo nghễ hướng ra cửa biển. Còn tên phản nghịch Vũ Đình Túc cùng những mưu đồ đen tối đã bị khóa chặt trong ngục tối dinh Động Hải, chỉ chờ ngày đền tội trước quân pháp nghiêm minh.

Giữa lúc tiếng reo hò như sấm dậy, hồi tù và ngân dài báo hiệu kiệu ngự lâm môn. Chúa Sãi Nguyễn Phúc Nguyên thân chinh ngự giá đến tận chân lũy Nhật Lệ.

Bước sang tuổi sáu mươi tám, chúa Sãi tóc hoa râm nhưng thần sắc quắc thước, ánh mắt chan chứa tình thương dân. Khi kiệu vừa hạ xuống bãi cát, quân hầu toan trải chiếu hoa ra mặt đất, nhưng chúa giơ tay gạt đi:

— Đất này thấm đẫm mồ hôi của muôn dân, ta há lại giẫm lên lụa là mà bước?

Nói đoạn, chúa bước thẳng xuống nền cát, tiến về phía chân lũy. Đào Duy Từ cùng Bành Tấn Cương vội vã rảo bước xuống thang tre toan sụp lạy, nhưng chúa Sãi đã vươn hai tay đỡ lấy vai hai người:

— Miễn lễ! Các khanh hãy đứng thẳng lên! — Chúa cất giọng sang sảng. — Ta đến đây để kính cẩn nghiêng mình trước trăm họ. Không có vạn cánh tay nện chày ba dầm sương dãi nắng, không có từng gàu mật mía ngọt lành của bà con xứ cát, thì giang sơn Đàng Trong này làm sao dựng nổi bức thành đồng trước giáo mác quân thù?

Đích thân chúa cầm gáo dừa múc ngự tửu, rót đầy ba chiếc bát sành mộc mạc. Người nâng bát rượu trao tận tay Đào Duy Từ rồi đến Bành Tấn Cương. Kế đó, chúa nhìn về phía người đàn bà khăn điều quấn đầu đang đứng bên các vạc mật:

— Người đâu, hãy gọi bà Mụ Đoan lại đây!

Bà Mụ Đoan luống cuống bước lên, hai bàn tay thô ráp quệt vào vạt áo, đôi mắt hoe đỏ:

— Thảo dân… chỉ biết dốc hết mật mía của tổ tiên để cứu lấy xóm làng…

— Đó là mật ngọt giữ nước! — Chúa Sãi mỉm cười đôn hậu, trao cho bà bát rượu thứ ba. — Mười tám làng bãi mía tổng Động Hải từ nay được miễn tạp dịch ba năm, ban thưởng bạc lụa để mở thêm lò mật. Công ơn của phụ nữ và bô lão nơi hậu phương, triều đình khắc cốt ghi tâm!

Muôn dân nghe lời vàng ngọc đồng thanh dạ ran một góc trời. Chúa Sãi quay lại ngắm nhìn bức chiến lũy cao hơn một trượng, mặt lũy rộng hai trượng trải dài từ núi Đầu Mâu ra đến ngọn sóng Nhật Lệ. Thân lũy sừng sững như dải trường thành màu nâu đỏ uốn lượn che chắn cửa ngõ Thuận Hóa, kiên cường qua đạn lửa mà không hề nứt nẻ.

Đào Duy Từ bước lên chắp tay thưa: