Chương 21: Hương ấu đầu mùa

Dư âm từ lời tuyên cáo sang sảng của Mục Chân Nhân như còn ngân vang trên mặt đầm mờ sương. Cố Chiêu Nghiễm ôm tấm biển gỗ bách thô mộc vào lòng, hai bàn tay run run lần theo từng nét khắc sâu hoắm của bốn chữ "Vĩnh Trấn Đầm Lành". Gỗ bách ngàn năm không tỏa ra linh áp bức người, chỉ có mùi nhựa thông thanh tao dịu nhẹ quyện với hơi nước mộc mạc của Trầm Vân Trạch.

Sáng sớm hôm sau, khi vầng thái dương vừa nhô lên khỏi rặng sậy già, xóm chài Bến Lau đã rộn rã bước chân. Khắp đầu bến, hơn ba nghìn người phàm tụ hội đông đủ, trên tay người ôm cọc tre, người vác đá hộc. Liễu Mộc cùng đám trai tráng dùng những cây gỗ lim ngâm bùn chắc nịch dựng hai cột trụ lớn nơi đầu cầu bến đầm, chốt mộng bằng then nứa già ngâm dầu gai. Tô Miên cẩn thận đỡ một đầu, cùng Cố Chiêu Nghiễm trân trọng gác tấm biển gỗ lên vị trí trang trọng nhất.

Bác Trần chắp đôi bàn tay thô ráp, hướng về tấm biển rồi lại nhìn Cố Chiêu Nghiễm, mắt ngân ngấn nước:

— Cố lão! Nhờ có cụ và các vị tiên sư trẻ tuổi, từ nay xóm chài chúng con không còn nơm nớp lo sợ bị đuổi khỏi đầm tôm bãi cá nữa rồi.

Cụ Cố khẽ lắc đầu, đặt tay lên vai người thợ chài già, giọng trầm ấm:

— Là ơn của đất mẹ đầm sâu, ơn của sự đồng lòng bền bỉ của bà con. Tấm biển này cắm xuống, ranh giới bình yên ngàn đời được giữ vững, từ nay người trên núi hay kẻ dưới đầm đều phải kính trọng mạch sống này.

Lễ dựng biển vừa hoàn tất, tiếng mõ tre thu hoạch ấu trên mặt đầm đã khua vang giòn giã. Vụ mùa thu hoạch ấu gai đen đầu tiên trên khắp các vụng đầm hồi sinh bắt đầu vào độ rộn ràng nhất. Cố Chiêu Nghiễm chống chiếc sào trúc mòn vẹt đưa thuyền nan chở Tô Miên và Liễu Mộc lướt êm trên làn nước trong veo. Dưới đáy đầm sâu hơn một trượng, từng vệt rong đuôi chồn xanh mướt uốn lượn theo dòng chảy, tôm cá búng tanh tách bên mạn thuyền.

Cụ Cố cúi người, nhẹ nhàng nhấc một cụm ấu gai bánh tẻ nổi bập bềnh. Bên dưới lớp lá hình thoi xanh biếc, từng chùm củ ấu đen nhánh trĩu nặng, hai sừng nhọn cong vút bóng bẩy như sừng trâu mộng. Chùm rễ dài cắm sâu vào tầng bùn đáy, các mấu sừng bọc cặn kim khí đã hóa thạch đen đặc, trả lại cho thân củ lớp thịt trắng ngần ngậm trọn linh khí thanh khiết của trời đất.

Liễu Mộc đưa tay đỡ lấy chùm ấu trĩu hạt, đôi mắt sáng ngời:

— Cố gia gia xem này, mỗi gốc ấu kết tới hơn hai mươi củ tròn lẳn. Bè ấu ngầm đan nứa ở vụng Cửa Ó và hõm Cây Gạo cụt đều đơm quả ken dày như thế cả!

Thuyền nan rẽ sóng tiến dần về bãi cào bùn mé vụng Cửa Ó. Từ đằng xa, hai bóng người gầy rộc, lưng còng rạp dưới ánh nắng hanh hao của tiết sương giáng đang cặm cụi lội dưới lớp bùn sâu đến ngang bắp đùi. Trịnh Bá Hạc và Tôn Dực toàn thân lấm lem bùn đất, da dẻ sạm đen vì nắng gió. Đôi bàn tay từng quen cầm ngọc bài, quạt lông và pháp khí nay đầy vết trầy xước, nứt nẻ, vụng về xúc từng xẻng bùn cặn xỉ cuối cùng đổ vào sọt tre.

Thấy thuyền của cụ Cố rẽ lau sậy tiến lại, hai người giật mình, run rẩy buông xẻng, lúng túng nép sang một bên bờ sậy. Trịnh Bá Hạc thở dốc, hai bờ vai run lên vì kiệt sức, bụng réo lên từng hồi sau nhiều canh giờ ngâm mình dưới nước lạnh.

Đúng lúc ấy, chiếc thuyền nan của một bà lão xóm chài Bến Lau từ sau lướt tới. Bà lão không hề mắng nhiếc hay hắt hủi, chỉ lặng lẽ bưng chiếc chõ tre bốc khói nghi ngút và một gáo dừa múc đầy nước ngọt đưa qua:

— Hai người ăn tạm bát ấu luộc lót dạ rồi uống ngụm nước trong. Đầm này nước đã ngọt, củ ấu cũng bùi lắm.

Trịnh Bá Hạc sững sờ. Đôi bàn tay run lẩy bẩy đón lấy củ ấu luộc nóng hổi, bóc lớp vỏ đen mun để lộ phần nhân trắng phau, thơm bùi ngào ngạt. Nhấp thêm một ngụm nước đầm ngọt lịm mát rượi, giọt nước mắt đục ngầu bất chợt lăn dài trên gò má hốc hác của cựu chấp sự Đan Dược Đường, rơi tõm xuống lớp bùn nâu. Y nghẹn ngào, khom người cúi rạp đầu trước bà lão chài lưới và Cố Chiêu Nghiễm:

— Đan độc mười năm qua do ta mà ra… Vậy mà bà con lại lấy nước ngọt ấu bùi đãi kẻ tội đồ. Ta… ta thực sự hổ thẹn với đất trời Trầm Vân Trạch!