Chương 7: Đăng nứa ken dòng

Cố Chiêu Nghiễm nhìn chàng trai trẻ đang chắp tay trước mặt. Cặp mắt Liễu Mộc sáng trong, bờ vai vững chãi hằn vệt chai của người quen mang vác nặng, hai bàn tay thô ráp đầy vết cứa dăm gỗ. Cụ khẽ gật đầu, đưa tay đỡ lấy khuỷu tay chàng:

— Ngồi xuống đi tiểu tử. Đến được đây trong đêm sương này là có cái tâm với mảnh đất này rồi.

Liễu Mộc ngồi xuống chiếc ghế con đóng bằng thân gỗ tạp, cẩn thận đặt túi đồ nghề sát chân bàn. Tô Miên khép chặt cánh liếp tre, cài then gỗ cẩn thận rồi ngồi ghé vào mép phản, đôi mắt háo hức nhìn hai người.

Ngọn đèn dầu lạc leo lét phả ánh vàng nhạt lên chiếc bàn gỗ mộc xù xì két bùn khô. Cố Chiêu Nghiễm nhúng ngón tay trỏ vào bát nước chè tươi nguội ngắt, bắt đầu vạch từng vệt nước loang loáng lên mặt gỗ.

— Đầm Trầm Vân Trạch thoạt nhìn như một túi nước phẳng lặng, nhưng bên dưới lớp bèo bồng là cả một mạng lưới rãnh ngầm cuộn xoáy. — Cụ Cố vừa vẽ vừa chỉ vào vệt nước dài nhất. — Miệng cống Đan Khư Cừ nằm ngay vách đá phía bắc. Từ đó trút xuống, dòng cặn xỉ và hỏa sát sẽ men theo lòng lạch sâu nhất chảy xiết về hạ du. Có ba điểm thắt nút then chốt: thứ nhất là vụng Cửa Ó dưới chân ghềnh đá, thứ hai là hõm Cây Gạo cụt, và thứ ba là ngã ba Lòng Máng trước khi xả ra sông Cổ Lạc.

Cụ gõ nhẹ ngón tay nứt nẻ xuống mặt bàn:

— Nếu chặn đứng dòng nước, áp lực bùn độc sẽ tràn bờ, phá toạc vạt sậy xông thẳng vào giếng nước xóm Bến Lau. Nhưng nếu thả rông, hoả độc sẽ thiêu rụi toàn bộ tôm cá, rễ thảo mộc, biến cả dải hạ du thành bãi tha ma. Ta phải ken đăng chặn đáy ở ba điểm thắt này, ép dòng cặn xỉ chảy chậm lại, rỉ qua từng lớp rễ ấu non để lọc độc.

Liễu Mộc ghé sát mắt nhìn sơ đồ vệt nước trên mặt bàn gỗ. Chàng im lặng quan sát từng khúc uốn lượn, mày khẽ nhíu lại rồi duỗi ra, nét mặt lộ rõ vẻ say mê thuần khiết của một người thợ mộc đối diện với kết cấu nan giải. Chàng thò tay vào túi da, rút ra một mẩu than củi nhỏ, cẩn thận chấm thêm vài nét cạnh ba điểm thắt nút:

— Cố gia gia tính toán mạch nước thật tài tình. Dưới đáy đầm, sức đẩy của dòng bùn ngầm nặng gấp mười lần nước suối mặt. Nếu dùng cọc thẳng đóng đứng, dòng lũ cặn xỉ ập tới sẽ bẻ gãy ngang thân nứa trong chớp mắt. Cháu tính thế này: ta dùng nứa già ngâm bùn đực đặc ruột, vót nhọn cắm xiên bốn mươi lăm độ ngược chiều dòng chảy để triệt tiêu lực xô.

Chàng trai trẻ hào hứng nói tiếp, giọng chắc nịch:

— Giữa các hàng cọc nứa, ta đan những tấm phên cói theo kiểu mắt cáo hình thoi. Mắt cáo này đủ hẹp để giữ đá cuội nhỏ và bùn thô lại, giữ chùm rễ ấu gai đứng vững không bị trốc gốc, nhưng lại đủ thoáng để dòng nước mát thoát qua, không gây ứ nghẽn mạch nước tự nhiên của đầm. Ở các điểm nối mộng, cháu sẽ néo bằng dây mây ngâm dầu gai, càng ngâm bùn nước càng dẻo dai, bền hơn cả đinh sắt rỉ sét.

Cố Chiêu Nghiễm mỉm cười, nếp nhăn nơi khóe mắt dãn ra. Cụ khẽ vỗ vai Liễu Mộc:

— Khá lắm! Đúng là tay nghề con nhà mộc, vừa hiểu sức gỗ vừa thấu cái lý nhu thắng cương của nước.

Tô Miên ngồi bên khẽ nghiêng người, lấy ra chiếc giỏ mây nhỏ lót rêu ẩm mang theo bên sườn. Trong giỏ là hơn ba chục nhánh ấu gai non cuộn tròn, chùm rễ mảnh như sợi tơ lấm tấm vài mấu sừng đen nhánh. Nàng ngẩng khuôn mặt thanh tú lên, ánh mắt đầy quyết tâm:

— Khâu giàn cọc và đăng đó có Cố gia gia cùng Liễu huynh lo liệu, còn việc ươm rễ non cứ để con. Rễ ấu gai đen này vốn nhạy cảm với hỏa sát nhưng mầm non ban đầu còn yếu ớt, dễ bị cặn cay làm nghẹt thở. Con sẽ dùng bí pháp mộc hệ của Linh Thực Đường, dẫn dắt thanh khí thảo mộc truyền vào cuống ấu non trong suốt ba đêm, kích thích rễ bung tua tủa trước khi cắm xuống đăng. Khi rễ non đã sung mãn, gặp đan độc dưới đáy đầm chúng sẽ lập tức bám lấy bùn sâu mà hút trọc khí.

— Tốt lắm, tiểu nha đầu. — Cụ Cố gật đầu tán thưởng, đoạn đứng dậy bước ra bậu cửa nhìn về phía xóm chài đang chìm trong bóng tối. — Còn về nứa già và đá cuội, ta sẽ liệu định. Phàm nhân xóm Bến Lau tuy không có pháp thuật, nhưng sức dài vai rộng và lòng gắn bó với con đầm này thì ai cũng có thừa. Đêm nay, lão sẽ sang gặp bác Trần, huy động trai tráng bí mật chuyển nứa đã ngâm vôi ngoài bãi sậy và gùi đá cuội ven bờ tập kết về vụng Cửa Ó.

Cụ dặn dò thêm: