Chương 1: Mảnh Gốm Rạn Dưới Chân Tiên Sơn

Tiếng bước chân rầm rập giẫm tung lớp xỉ than khô khốc ngoài ngõ cắt ngang buổi sớm tĩnh mịch dưới đáy Di Tích Cốc. Cánh liếp nứa chưa kịp đẩy ra đã bị một bóng người vạm vỡ đâm sầm vào, kéo theo luồng gió khét lẹt mùi lưu huỳnh từ sườn núi dội xuống.

“Đàm bá ơi! Cứu mạng, phen này xóm ta toi thật rồi!”

Lý Thập Lục thở không ra hơi, hai cánh tay gân guốc ôm ghì chiếc vạc gốm xám tro cao nửa người. Chiếc khăn chàm quấn trên trán gã ướt đẫm mồ hôi, bết vào mớ tóc bù xù. Gã lảo đảo bước qua bậc cửa Đàm Gia Diêu, đặt mạnh chiếc vạc lên phản gỗ kê cạnh bàn xoay, làm bụi tro trấu dưới nền đất bay lên một làn mỏng.

Đàm Cảnh Lân đang cúi người nắn mép chiếc chậu đất bên lò, nghe động lớn cũng không hề giật mình. Lão từ tốn buông que tre, phủi lớp đất khô bám trên vạt áo chàm vá nhiều mảnh, rồi ngẩng lên nhìn người trưởng xóm phàm dịch bằng ánh mắt hiền từ:

“Thập Lục đấy à? Có việc chi mà hớt hải như lửa đốt đuôi vậy con? Đứng cho vững, thở một hơi dài đã nào.”

“Không kịp thở nữa đâu cụ Đàm!” Thập Lục lạc giọng, chỉ vào thân vạc. “Chiếc Ngự Phong Úm của xóm mình nứt toác rồi! Chiều nay gió chướng hỏa độc trên núi tràn xuống, mấy sào Huyết Tham thảo mới ươm của bà con không có vạc ngự phong che chắn sẽ cháy rụi hết. Không đủ tô nộp tiên môn, mười vạn miệng ăn dưới này chỉ có nước phơi thây!”

Từ trong chái bếp, Đàm Thanh Nhụy lanh lẹ bưng ấm nước vối còn bốc khói bước ra. Cô bé mười bốn tuổi có đôi mắt tròn xoe sáng ngời, hai bím tóc tết buộc dải vải điều khẽ đung đưa. Thanh Nhụy rót bát nước đưa cho Thập Lục, cất giọng trong trẻo:

“Bác Thập Lục uống hớp nước ấm cho nhuận giọng đã. Có ông nội cháu ở đây, vạc nào qua tay ông rồi cũng lành lặn thôi.”

Cảnh Lân khẽ gật đầu với cháu gái rồi bước tới bên phản gỗ. Lão đưa bàn tay thô ráp chai sần, kẽ móng vương bụi tro trấu áp lên lớp da gốm nhám ráp. Giữa thân vạc Ngự Phong Úm, một đường rạn xé toạc từ miệng chạy dài xuống đáy, mép nứt há ra chừng nửa phân, rỉ ra làn khói mỏng nóng rẫy.

“Nhụy nhi, lại đây ông chỉ cho xem.” Cảnh Lân ngoắc tay gọi cô bé.

Thanh Nhụy tiến lại gần, chăm chú nhìn theo ngón tay gầy guộc của ông nội đang lướt dọc theo đường nứt.

“Cháu nhìn kỹ kẽ nứt này xem, có thấy lớp xương gốm bên trong ngả sang màu tím xám, mép rạn lại mủn ra như vụn bánh không?”

Cô bé nheo mắt nhìn, khẽ chạm đầu ngón tay vào rãnh vỡ rồi giật mình rụt lại: “Dạ có, cháu thấy nóng ran, lại còn ráp như bị gai cào vào da.”

“Đúng thế.” Cảnh Lân ôn tồn, giọng trầm ấm như nước qua khe đá. “Gốm vỡ do va đập thì đường nứt sắc bén, xương gốm đỏ au hay trắng đục. Còn chiếc vạc này bị nhiệt độc xỉ than tiên môn ngấm ngầm ăn mòn từ bên trong. Đất nung dẫu cứng, ngày ngày chịu hỏa sát hun đốt mà không được bùn men nuôi dưỡng thì cốt gốm cũng khô kiệt, sinh khí tiêu tán mà nứt toác thôi.”

Thanh Nhụy gật đầu, hiểu ra lẽ biến hóa của đất và lửa. Không đợi ông bảo, cô bé đã thoan thoắt chạy ra sau hè, múc chậu nước ngâm rễ thảo mộc sóng sánh màu hổ phách bưng vào. Bàn tay nhỏ nhắn vắt ráo chiếc khăn vải gai thô, đưa tận tay cho ông nội.

Cảnh Lân đón lấy khăn ẩm, cẩn trọng lau từng mảng muội than bám quanh miệng rãnh nứt. Hơi nước gặp nhiệt nóng trong vạc liền xì lên một tiếng khe khẽ, bốc ra mùi hăng nồng của rễ cây và bùn ướt.

“Nhụy nhi, giữ chặt lấy trục bàn xoay cho ông.” Lão dặn khẽ.

“Dạ, cháu giữ chắc rồi ạ!” Thanh Nhụy hai tay ghì chặt khung gỗ mòn vẹt của bàn xoay, dồn sức đôi vai nhỏ giữ vạc khỏi chông chênh. Hai ông cháu phối hợp nhịp nhàng bên lò gốm đất thô sơ, người lau sạch cốt gốm, người giữ vững bàn xoay.

Lý Thập Lục đứng bên cạnh sốt ruột vò đầu bứt tai: