Chương 1: Mùi Cám Mốc Ven Sông

Tiếng xèo xèo gay gắt bốc lên từ chậu dầu trẩu khi thanh then đồng đỏ rực vừa cắm ngập vào lòng chất lỏng. Khói trắng cuộn tròn mang theo mùi ngai ngái quen thuộc, phả lên gương mặt chằng chịt nếp nhăn của Lỗ Khắc Liêm. Đôi bàn tay cụ – chai sần qua hơn nửa đời người quai búa – kẹp chặt chiếc kìm sắt, giữ then mộng bất động cho đến khi bọt dầu tan hẳn. Từng nhịp kim loại nguội dần phát ra tiếng lách tách đanh giòn, đều đặn tựa cát chảy qua đồng hồ đo bóng nắng.

Cánh cửa liếp xưởng rèn Vô Khuyết Trai bỗng bật mở. Gió đêm ẩm ướt thốc vào kéo theo bước chân hấp tấp. A Đoan thở không ra hơi, hai ống quần ướt sũng bùn lầy, vội vã cài then cửa gỗ rồi hạ giọng thì thầm:

— Sư phụ! Dưới bến sông đào… có biến lớn rồi! Ba mươi chiếc thuyền nan vừa cặp bờ đá, cắm toàn cờ hiệu phường buôn vải họ Hứa, nhưng mui thuyền trùm kín bạt gai. Con ngửi thấy mùi chua nồng nặc, không phải tơ lụa, toàn là cám mốc lẫn cát vụn!

Lỗ Khắc Liêm không chớp mắt, bàn tay cầm kìm vẫn vững như bàn thạch. Cụ đặt then đồng lên đe, khẽ gạt lớp muội than bám trên bề mặt:

— Đi. Dẫn ta ra mép nước.

Hai thầy trò men theo bờ dậu rậm rạp của Liễu Thao phường, hòa mình vào màn sương đêm mịt mùng phủ trên mặt sông đào. Dưới ánh đuốc leo lét của nhóm phu thuyền bặm trợn, ba mươi chiếc thuyền nan đang lục tục neo sát chân cầu đá. Từng kiện hàng bọc bao gai thô ráp được chuyển dần lên bờ xe thồ, nặng trịch làm ván cầu cong oằn.

Lỗ Khắc Liêm nheo mắt nhìn ngấn nước ngang mép thuyền. Thuyền nan chở vải tơ bao giờ cũng nhẹ nổi, nhưng dãy thuyền này lại lún sâu gần tới mép be, ngập quá nửa thân gỗ lim. Cụ cúi người vốc một nắm bùn ven sông đưa lên mũi. Mùi ngai ngái của nước phù sa không át nổi thứ mùi chua nồng của ngũ cốc lên men ủ kỹ trong kho tối, quyện cùng mùi bụi đá khô khốc.

— Đáy thuyền ăn nước sâu tới hai thước, tải trọng không dưới ba trăm thạch mỗi chiếc. Ba mươi thuyền… vừa vặn một vạn thạch lương phế phẩm. — Lỗ Khắc Liêm trầm giọng, đôi mắt sâu thẳm ánh lên tia nhìn sắc lạnh. — Đợt bốc vận cứu đói phương Nam sắp mở kho, bọn chúng đang rục rịch chuẩn bị thế chỗ gạo sạch trong đại kho Long Hựu.

Cụ siết chặt chiếc đục thép giấu trong tay áo. Ngón tay thô ráp ấn mạnh vào mũi thép sắc lẻm, cảm giác nhói buốt nơi đầu ngón tay không ngăn nổi ngọn lửa uất nghẹn dâng lên từ lồng ngực. Bốn mươi năm trước, cũng vào một đêm sương tuyết mịt mùng ở ải Bắc, mười vạn thạch quân lương Nhạn Môn Quan đã bốc hơi không dấu vết. Phụ thân chàng thanh niên Đốc vận quan năm ấy – chính là Lỗ Khắc Liêm khi ba mươi hai tuổi – đã phải trơ mắt nhìn con trai Lỗ Tùng Ân bước lên đoạn đầu đài chịu tội chém thay cho lũ quan lại tham tàn. Mười vạn binh sĩ chết cóng chết đói nơi quan ngoại, đổi lấy ngai vàng bổng lộc ngút trời của kẻ chủ mưu mà nay đã ngồi lên ghế Tể tướng.

Bốn mươi năm ngậm đắng nuốt cay, ẩn mình nơi xóm thợ rèn hèn mọn, cụ nhẫn nại tôi từng thỏi đồng, giũa từng then mộng chỉ để đợi một ngày lưới trời buông xuống.

— Sư phụ, một vạn thạch cám cát này mà tráo vào kho Long Hựu, dân phương Nam lấy gì sống qua nạn đói? — Giọng A Đoan run rẩy, ánh mắt chứa chan phẫn nộ.

— Không chỉ một vạn thạch. — Cụ Liêm khẽ xoay người, bước nhanh về ngõ tối. — Bọn sâu mọt đã rút ruột gần cạn chín vạn thạch trước đó. Đây là chuyến vét then chốt cuối cùng trước ngày đại kiểm triều đình. Chúng tưởng bốn mươi năm gió bụi đã xóa sạch vết máu Nhạn Môn Quan, nhưng chiếc bẫy công lý của trời xanh nay đã đến lúc giăng ra. Về xưởng rèn!

Trở lại gian nhà mái lá Vô Khuyết Trai, ngọn lửa lò than ủ ngầm lại bùng lên đỏ rực dưới nhịp kéo ống bễ dứt khoát của cụ Liêm. Trên bàn gỗ mun dày, khối phôi khóa đồng Bát Quái nằm sừng sững, ánh lên sắc vàng thẫm của hợp kim đồng thanh hoa pha tạp chất bí truyền.

Lỗ Khắc Liêm cầm chiếc giũa thép mỏng, từng đường giũa xoèn xoẹt vang lên chuẩn xác đến từng sợi tóc. Cụ chỉ tay vào hai rãnh trượt đối xứng khắc hình quẻ Càn và quẻ Khôn:

— Con nhìn cho kỹ. Đây là then mộng Càn - Khôn. Người đời chỉ biết khóa dùng lò xo thép ép lá then, nhưng then Bát Quái của ta lại dùng ruột rỗng dẫn thủy ngân đối trọng.