Chương 1: Tiếng Kéo Dưới Gốc Bàng

“Xoẹt!”

Lưỡi kéo thép sáng loáng khẽ khựng lại sát vành tai ông Thỉnh đúng một li khi cái đầu hói bóng nhẫy của ông bạn già đột ngột ngoẹo sang bên để dòm nước cờ thế bên quán nước bà Tư. Cụ Hạ Đình Bách khẽ tặc lưỡi, ngón tay trỏ gầy guộc nhưng rắn rỏi ấn nhẹ vào hõm vai đối phương: — Này ông tổ trưởng, ngồi ngay ngắn lại cho tôi nhờ! Cái đầu bạc bảy mươi tám năm sương gió này mà lệch mất một đường chân tóc thì chiều nay ông lấy uy tín đâu ra mà đứng trước bàn dân thiên hạ phổ biến nếp sống văn minh?

Ông Đào Văn Thỉnh giật mình ngồi thẳng lưng trên chiếc ghế xoay sắt kiểu Liên Xô bọc nệm da nâu chằng chịt vết khâu chỉ dù. Ông chép miệng đánh thót một tiếng, mắt vẫn tiếc rẻ ngó về phía bàn cờ tướng bằng gỗ dán đặt bên chõng tre đối diện: — Vẽ chuyện! Lão Bách ông khéo tay hơn nửa thế kỷ nay, nhắm mắt cạo cũng chẳng xước nổi nửa sợi lông tơ của tôi. Cơ mà nước pháo đầu của thằng cháu Tuấn ban nãy hiểm quá, tôi nhìn mà ngứa ngáy hết cả ruột gan.

Cụ Bách bật cười khà khà, tiếng kéo lại nhịp nhàng lách cách vang lên giòn tan dưới vòm lá bàng cổ thụ. Nắng sớm đầu thu rọi lốm đốm lên chiếc áo sơ mi cộc tay màu ghi xám đã sờn mép cổ của cụ. Tám mươi hai tuổi đời, đôi mắt một mí của cụ vẫn sáng quắc, tinh anh, khóe mắt xếp nếp hóm hỉnh mỗi khi trêu đùa chòm xóm.

Chiếc khăn dù trắng được cụ giũ nhẹ bụi tóc rồi chỉnh lại ngay ngắn ngang ngực bạn già. Cụ chấm chiếc chổi lông vào âu nhôm đánh tung bọt xà phòng cạo râu thơm mùi bạc hà mát lạnh, thoa đều lên quai hàm lởm chởm râu cước của ông bạn già. Động tác thuần thục, nhịp nhàng của một người đã gắn bó năm mươi lăm năm với nghề cầm kéo vỉa hè phố cổ.

Trước mặt cụ, chiếc gương soi tròn ố mép buộc bằng sợi dây thép vào lớp vỏ xù xì của thân bàng không đơn thuần là đồ nghề kiếm cơm. Với cụ Bách, mặt gương loang lổ vết ố thời gian ấy chính là một đài quan sát thu nhỏ, phản chiếu trọn vẹn nhịp sống thân quen của Ngõ Cây Bàng.

Kìa là quán nước chè chén bà Tư nép dưới bóng hiên rêu phong, nơi ấm tích ủ trong giỏ nan bốc khói nghi ngút bên đĩa kẹo lạc. Cạnh chõng tre, bà Vũ Thị Thoa nhỏ nhắn trong bộ áo bà ba hoa nền nã đang chậm rãi cắn hạt hướng dương, ánh mắt đượm vẻ ưu tư của người mẹ già có con trai làm ăn xa xứ. Thằng Tuấn – cháu nội cụ Bách – vừa bấm điện thoại thoăn thoắt vừa ngước lên cười toe toét với ông nội qua làn sương sớm.

Nhịp sống êm ả ấy ngỡ như chẳng có gì xáo trộn, cho đến khi một hồi còi ô tô gắt gỏng bất ngờ xé toang không gian tĩnh lặng đầu ngõ. Cụ Bách ngưng tay kéo, đưa mắt nhìn chếch qua góc gương.

Chiếc xe bán tải đen tuyền lùi vào sân căn biệt thự cổ số mười tám đầu ngõ – nơi vốn bỏ hoang suốt cả năm nay. Cánh cổng sắt hoen gỉ mở toang, mấy thanh niên lực lưỡng hì hục khiêng xuống những thùng gỗ lớn bọc nhung điều, bình phong chạm rồng phượng cùng hàng loạt lẵng hoa lan rực rỡ.

Nổi bật nhất là gã đàn ông trạc ba mươi tám tuổi bước xuống từ xe. Gã diện bộ áo đũi thêu hoa sen vàng, tóc vuốt sáp bóng lộn hất ngược ra sau. Cặp kính gọng vàng không độ ngự trên sống mũi trắng trẻo tạo vẻ trí thức nửa mùa. Cổ tay gã lủng lẳng chuỗi tràng hạt màu nâu sẫm, bàn tay thoăn thoắt lần từng hạt theo nhịp điệu khoan thai.

— Ái chà, nhà số mười tám có chủ mới rồi đấy à? — Ông Thỉnh ngỏng cổ lên nhìn, quên cả mảng bọt xà phòng trắng xóa dính bên má. — Trông bề thế gớm, không biết mở văn phòng hay làm ăn cái gì mà biển hiệu hoành tráng thế kia?