Chương 25: Củ Nướng Vùi Tro Ấm Áp Tình Chợ Nghèo

Từng mảng tro xám dạt sang hai bên dưới mũi thanh tre đực, để lộ khoảng than củi me đỏ rực đang reo vui tí tách. Hơi nóng nồng nàn bốc lên ngùn ngụt, xua tan cái lạnh hanh hao từ hướng dốc Hàm Rồng thổi qua sạp chợ. Mùi khói củi me ngai ngái quyện hương đất đỏ bazan tạo nên một phong vị quen thuộc, ấm sực cả một góc ngã ba Cầu Sắt.

Đàn con nít buôn làng bảy tám đứa vừa ùa qua cầu sắt liền xúm xít vây quanh sạp tre của cụ già. Đứa đứng, đứa ngồi chồm hổm, những đôi mắt tròn xoe đen láy sáng rực như sương mai đọng trên đọt cà phê. Đứa lớn giơ hai bàn tay nhỏ xíu hơ trên luồng khí ấm, đứa bé hơn hít hà mùi mật dong nướng cháy sém đang ngào ngạt lan tỏa. Thằng bé A Lăng bẽn lẽn giật nhẹ gấu áo chàm của cụ Krông:

— Củ dong chín chưa cụ Krông ơi? Bọn cháu đứng bên kia suối nghe mùi thơm mà cái bụng cứ sôi ùng ục!

— Chưa được đâu bay ơi, chớ có sốt ruột! — Cụ Krông nheo mắt, chòm râu cước rung rinh theo nụ cười rổn rảng. — Củ dong rừng da dẻ xù xì, phải ủ trong lòng tro than cho đủ cữ lửa thì mật ngọt mới ứa ra dẻo quánh. Già này sống hai trăm mười sáu năm trên đời, chưa thấy đứa nào ăn củ nướng vội mà không bị bỏng môi rát lưỡi cả!

Tiếng cười giòn tan của bầy trẻ làm bừng sáng góc chợ cóc Cầu Sắt. Anh Thao đứng bên cạnh tươi cười, đôi bàn tay gân guốc nhanh nhẹn chuyển thêm sọt củ dong rừng đã rửa sạch bóng từ thùng xe ba gác xuống chân cụ, cẩn thận đặt mấy khúc củi me khô vào góc sạp. H'Dịu mặc chiếc áo thổ cẩm dệt chỉ đỏ rực rỡ, đôi mắt đen láy lấp lánh niềm vui, nhẹ nhàng rót từng bát nước chè xanh thơm ngát từ ấm lớn của bà Hai mang sang mời mọi người.

Cụ Krông khẽ nghiêng người, đôi bàn tay chai sạn thoăn thoắt cầm thanh tre bới sâu vào lớp tro than đỏ rực. Đây là mẻ củ dong rừng mập mạp nhất do Thao và H'Dịu lặn lội gom từ những cánh rừng ven sườn núi Chư Đăng Ya mang về. Cụ Krông có bí quyết nướng củ gia truyền: không vùi thẳng vào ngọn lửa trần rực đỏ kẻo cháy vỏ sống ruột, mà giấu sâu dưới lớp tro tàn giữ nhiệt, để hơi nóng âm ỉ đánh thức từng giọt mật ngọt bùi bên trong.

Thanh tre gõ nhẹ vào một củ dong to bằng cổ tay trẻ con nằm dưới đáy bếp, phát ra tiếng “bộp” trầm đục báo hiệu củ đã chín nục. Lớp vỏ nâu sẫm nứt toác một đường mảnh, để lộ phần ruột vàng ươm như sáp ong đang sôi liu riu những bọt tơ óng ả. Cụ dùng chiếc kẹp tre gắp củ dong đặt lên miếng lá chuối rừng tươi rói, lấy mảnh khăn vải sạch khẽ gạt lớp bụi xám bám ngoài vỏ rồi khéo léo bẻ đôi. Tiếng “tách” giòn tan vang lên cùng làn khói trắng thơm lừng mùi mật rừng bốc thẳng lên trời chiều.

— Nào, cầm lấy đứa một nửa! Vừa thổi vừa ăn, chớ có nuốt chửng kẻo nghẹn đấy nhé! — Cụ tươi cười đưa hai nửa củ dong nóng hổi cho A Lăng và đứa em gái nhỏ của nó.

Thằng bé đón lấy phần củ nướng, hai tay chuyền qua chuyền lại vì nóng, miệng chu ra thổi phù phù rồi cắn một miếng ngập chân răng. Vị ngọt đậm đà, bùi ngậy và dẻo quánh hòa quyện cùng mùi khói me thơm nồng tan dần nơi đầu lưỡi khiến nó sướng rơn, đầu gật lia lịa:

— Ngon quá cụ Krông ơi! Vừa ngọt vừa thơm, ngon hơn cả kẹo ngoài phố!

Cụ Krông cười tít mắt, tiếp tục bới những củ dong chín rộ chia đều cho từng đứa trẻ buôn làng. Chẳng mấy chốc, khóe miệng đứa nào đứa nấy đều lem nhem vài vệt nhọ than, nhưng gương mặt lại rạng ngời niềm hân hoan thuần khiết của tuổi thơ miền sơn cước. Cụ gắp tiếp những củ dong béo tròn nhất trao tận tay bà Hai chè, chú Sáu tiệm tạp hóa và mấy chị bán rau rừng quanh ngã ba:

— Cầm lấy ăn cho ấm bụng bà Hai! Củ dong rừng đầu mùa khô mập mạp lắm, ăn vào cho ngọt giọng mà bán hàng!

Bà Hai chè đón lấy nửa củ nướng vàng rộm, thổi bớt hơi nóng rồi đưa lên miệng cắn một miếng nhỏ. Vị ngọt đậm đà làm bà xuýt xoa không ngớt. Bà vén vạt tạp dề hoa dính vệt đường thốt nốt lau mồ hôi trên trán, đưa mắt nhìn về phía cây cầu sắt rồi râm ran cất giọng:

— Thiệt tình, nhai miếng củ nướng ngọt lịm của cụ mà tui cứ nhớ tới cái đận thằng Bảy Nhíp vác cái đĩa nhựa đỏ lòm sang sạp tui mồi chài ván cược sinh tử. Hồi đó nếu không có củ dong nướng đỏ lửa của cụ làm chảy toác cái đáy đĩa bịp, lộ ra mớ vi mạch với pin cúc áo của quân gian thì mười lăm triệu bạc ky cóp lo sính lễ cho con Mai nhà tui đã bay vèo theo mây khói rồi! Nhờ cụ vạch trần trò bẩn mà bữa rằm tháng Chạp vừa qua, con gái tui mới có đám cưới đàng hoàng, ấm cúng nở mày nở mặt với nhà trai!