Chương 24: Bếp Than Đỏ Rực Chiều Mùa Khô

Gió mùa khô tháng Chạp thổi lồng lộng qua triền dốc Hàm Rồng, cuốn theo cái se lạnh hanh hao đặc trưng của vùng cao nguyên đất đỏ bazan. Dưới bóng tán me già xòe rộng nơi ngã ba Cầu Sắt, nắng chiều đổ xuống những vệt vàng ươm như mật mía. Cụ Ksor Y Krông thong thả ngồi xếp bằng trên chiếc chõng tre quen thuộc, vẻ mặt thư thái sau những ngày xóm chợ liên tiếp trải qua sóng gió.

Cụ thò tay vào đáy chiếc gùi mây đan cũ kỹ. Đôi bàn tay chai sạn, gân guốc nhẹ nhàng nhấc ra chiếc giàn thun đẽo bằng chạc gỗ ổi rừng đã lên nước nâu bóng và ba viên sỏi suối tròn xoe, nhẵn thín. Từng tấc gỗ, từng sợi dây cao su đều vương chút tro bụi bazan từ những cuộc chạm trán căng thẳng vừa qua. Cụ lấy vạt áo chàm mộc mạc cẩn thận lau sạch từng viên sỏi, miết nhẹ chạc ổi rừng. Món đồ gắn liền với thời trai trẻ săn bắn lặn lội khắp cánh rừng Chư Đăng Ya tưởng như chỉ để bắn chim bẫy thú, nào ngờ lại trở thành thứ công cụ đắc lực giúp cụ bắn rụng bình xịt hóa chất của Bảy Nhíp, giải cứu anh Thao thoát khỏi cạm bẫy siết nợ.

Giờ đây, phường gian manh đã tra tay vào còng số tám, mối hiểm họa rình rập bà con nghèo đã bị quét sạch. Cụ Krông khẽ mỉm cười, chòm râu cước rung rinh trong gió. Cụ gói ghém chạc ổi và mấy viên sỏi suối vào vuông vải sạch sẽ, cẩn thận đặt sâu xuống đáy gùi mây, ngay bên cạnh bọc tiền quỹ tương tế một trăm bốn mươi mốt triệu đồng được xếp ngay ngắn. Sứ mệnh trừ gian đã hoàn thành trọn vẹn, món kỷ vật bình dị lại yên lặng nằm nghỉ, như một chứng nhân cho tấm lòng trượng nghĩa của người già xóm chợ.

Cất xong kỷ vật, cụ Krông cúi người gom mấy thanh củi me khô xếp vào giữa bếp lò khoét sâu trong lòng đất. Cụ quẹt que diêm, châm vào mớ bùi nhùi xơ dừa giắt sẵn bên sườn gánh. Ngọn lửa bùng lên liếm láp thân củi me, reo tí tách rộn ràng. Chẳng mấy chốc, làn khói lam mỏng mảnh thoảng hương gỗ rừng bảng lảng bay lên, nhường chỗ cho đống than đượm hồng rực rỡ, tỏa hơi ấm nồng nàn xua tan cái lạnh tê tái đang len lỏi qua làn da ngăm sương gió.

Cụ với tay lấy chiếc ống nứa nẹp mây giắt bên hông sườn. Chiếc ống nứa này từng chứa than bỏng giáng đòn nhớ đời vào chân lũ cướp, nay chính thức trở về với công năng mộc mạc nguyên sơ thuở ban đầu: giữ hơi than ấm sưởi bàn tay lao động và nướng những mẻ củ dong rừng thơm ngọt bên ngã ba đường. Cụ dùng que tre gắp một mẩu than me đỏ au thả tọt vào lớp tro nguội lót dưới đáy ống, đậy hờ nắp tre rồi kẹp vào giữa hai lòng bàn tay chai sần. Hơi ấm dịu dàng lan tỏa qua từng khớp xương, làm cụ già tám mươi sáu tuổi khoan khoái khẽ thở phào.

Bên vòi nước công cộng sát chân Cầu Sắt, tiếng cười nói rộn rã át cả tiếng nước chảy róc rách. Anh Thao để lộ bờ vai vạm vỡ đượm màu nắng gió, đôi chân đi dép rọ bước thoăn thoắt, hai tay bê từng sọt củ dong riềng rừng vừa chở về đổ vào chậu nhôm lớn. H'Dịu ngồi xổm bên cạnh, tà áo thổ cẩm xắn cao, hai bàn tay nhanh nhẹn cọ sạch lớp đất đỏ bám quanh những củ dong mập mạp, mọng nước, to cỡ cổ tay con nít.

— Cụ Krông ơi! — H'Dịu ngẩng mặt lên, nụ cười rạng rỡ làm sáng bừng cả góc chợ. — Củ dong rừng đợt này bà con trên buôn đào được ở triền suối sâu, củ nào củ nấy đặc ruột, nhiều tinh bột lắm! Chiều nay nướng vùi tro thế nào mật cũng tươm vàng ươm cho coi!

Thao xách xô nước dội ào một cái làm lộ ra lớp vỏ dong nâu bóng nhẵn thín, giọng trầm ấm hào hứng:

— Cháu với em Dịu tính rồi cụ ạ. Sau vụ này, cháu cứ việc nổ máy xe ba gác chạy vào tận các rẫy trong buôn thu gom củ dong, chuối rừng với bí đỏ của bà con. Còn em Dịu học ngoài phố, rành công nghệ với mạng xã hội trên điện thoại, em ấy sẽ chụp hình đăng bài kết nối bán thẳng cho các mối sạp lớn ngoài thành phố Pleiku. Có đường đi nước bước đàng hoàng, từ nay bà con đồng bào mình cứ việc yên tâm trồng trọt, không sợ bị mấy tay gian thương ép giá hay mồi chài ba cái trò bịp bợm nữa!

Cụ Krông lắng nghe, đôi mắt già nheo lại sáng ngời vẻ tự hào. Cụ gật gù khen ngợi:

— Khá lắm hai đứa! Người buôn làng mình có cái lưng thẳng, đôi tay chăm chỉ thì sợ gì cơ hàn. Trí khôn của người trẻ thời nay biết dùng máy móc điện tử để nâng đỡ bà con nghèo, ấy mới là cái khôn chân chính! Chứ khôn lỏi như thằng Bảy Nhíp thì sớm muộn cũng ngã dúi dụi xuống vũng bùn thôi!

Thao nghe cụ nhắc đến Bảy Nhíp liền gãi đầu cười xòa, lòng nhẹ nhõm như vừa trút bỏ được tảng đá ngàn cân. Khoản nợ mười triệu đồng vay mổ chân cho mẹ đã hoàn trả được một triệu, mẹ anh giờ đây đã có thể tự chống gậy bước đi tập tễnh trong buôn, chiếc xe ba gác máy vẫn ngày ngày nổ giòn giã chở hàng mưu sinh ngay thẳng.

Đúng lúc ấy, tiếng xe mô tô chuyên dụng dừng lại êm ái bên lề đường. Đại úy Nay Phi trong bộ cảnh phục chỉnh tề, dáng người cao ráo, gương mặt cương nghị rạng rỡ bước vào sạp me.

— Chào cụ Krông, chào bà con! — Nay Phi tươi cười cất mũ bảo hiểm, bước lại gần bếp than ấm.

— A, chú Phi! — Cụ Krông ngước nhìn lên, cất giọng rổn rảng tếu táo. — Cán bộ đi tuần tra hay nghe thấy mùi củ nướng thơm quá mà mò tới thế? Già này chưa kịp nướng mẻ lớn đâu đấy nhé!