Chương 23: Bờ hào mở hội thái bình

Nhật Minh ngỡ ngàng nhìn chiếc khay gỗ phủ vuông vải điều đỏ thắm đang dần tiến lại gần. Cô Mận dừng bước trước mặt chàng, gò má ửng hồng dưới ánh lửa bập bùng, đôi bàn tay thoăn thoắt khẽ vén mép vải điều sang một bên.

Bên trong khay không phải vàng bạc hay lễ vật cầu kỳ, mà là một bộ áo cánh tấc bằng vải nâu sồng được gấp vuông vắn, nếp gấp phẳng phiu, thơm nồng mùi sợi bông mới cùng vỏ củ nâu thơm ngát.

— Bẩm Quan lớn... — Mận ngập ngừng cất tiếng, đôi mắt lanh lợi ánh lên niềm xúc động chân thành — Mấy hôm trước thấy áo cánh kiến của thầy quan bị sứt vạt, lấm lem bùn đất khi lội đê cứu lúa, chị em phụ nữ xóm Hào Bùn và bà con mười tám thôn mới chung tay dệt sợi nhuộm nâu, thức mấy đêm liền khâu tặng thầy quan bộ áo này. Vải tuy thô vụng, nhưng là tấm lòng của cả xóm bùn chúng con dâng lên phụ mẫu chi dân. Xin thầy quan chớ chê lòng dạ bách tính!

Nhìn những đường kim mũi chỉ đều đặn, chắc nịch được may tỉ mỉ từng đường nẹp cổ, Nhật Minh thấy sống mũi mình cay sè. Chàng cẩn thận nâng bộ áo nâu bằng cả hai tay, giọng nghẹn lại:

— Tấm áo này quý hơn muôn lượng gấm vóc triều đình ban thưởng. Bản quan xin trân trọng đón nhận! Còn chiếc áo quan màu cánh kiến rách vạt ngày đầu bước chân tới Thanh Trì, ta đã treo trang trọng nơi gian chính công đường, để mỗi khi ngồi xử án đều tự răn mình phải nhớ lấy bài học khiêm nhu, nhớ lấy vũng bùn bờ hào và ân nghĩa của bà con!

Cụ Tô Hoài Trạch đứng bên cạnh vuốt chòm râu bạc cười vang, tiếng cười giòn giã át cả tiếng nổ lách tách của đống củi gộc:

— Tốt lắm! Quan mặc áo nâu sồng của dân thì lòng dạ mới gần với bùn đất, mới thấu được bát cơm hạt thóc khó nhọc dường nào! Nào Mận con, mau ra thỉnh ba hồi trống hội, để quan bác khai tiệc cho xóm làng cùng chung vui!

Dứt lời cụ dặn, tiếng trống hội làng lập tức vang dội rền vang góc trời. Tiếng chiêng con điểm nhịp vui tươi rộn rã hòa cùng tiếng reo hò dậy đất của hàng trăm bà con từ mười tám thôn xóm kéo về chật ních sân đình. Giữa sân gạch rực rỡ ánh đuốc, chiếc nồi đồng ngũ sắc ba mươi cân từng bị bọn trộm rắp tâm đánh cắp nay được đun sôi sùng sục, nắp nồi mở tung phả ra luồng khói nghi ngút thơm lừng. Hạt xôi trắng nấu từ gạo nếp cánh tiên dẻo quánh, bóng bẩy như những hạt ngọc trời sau cơn lũ dữ, được các bô lão kính cẩn múc dâng lên án thờ tạ ơn Thành hoàng phù hộ cho phong điều vũ thuận.