Chương 9: Dòng Nước Về Đồng

Chiếc xe đạp Phượng Hoàng của chú Quản phanh kít trên bờ cát bãi Soi. Chú buông chân chống, ngực thở dốc, vội rút từ chiếc cặp da bạc màu ra tờ lệnh điều độ có dấu mộc đỏ tươi của Ty Điện lực tỉnh Vĩnh Phú.

“Lệnh đóng điện thử nghiệm lúc mười bảy giờ tròn!” Chú Quản giơ cao tờ giấy, giọng vỡ òa giữa tiếng sóng sông Chanh. “Toàn tuyến mười ki-lô-vôn đã thông mạch an toàn, giờ chỉ còn chờ trạm biến áp Đồng Lau!”

Bác Thao đón lấy tờ lệnh, bàn tay vạm vỡ hằn vết sẹo chiến trường run khẽ khi lướt qua dòng chữ in ro-neo sắc nét. Bác quay sang nhìn Hưng, ánh mắt nghiêm nghị thường ngày bỗng lấp lánh niềm vui khôn xiết:

“Thằng Hưng, Cường! Thu dọn kìm búa, chúng ta về ngã ba Cầu Đen!”

Hưng siết chặt quai túi da. Hai bàn tay cậu còn rát buốt vì ma sát thừng hãm khi ghì dây vượt sông ban nãy, nhưng nỗi đau dường như tan biến trước tin vui chấn động. Cùng với Cường và bà con xóm Ngoài, đội thợ hối hả rảo bước qua con đường mòn ngập bùn đỏ, hướng về trung tâm xã.

Đến ngã ba Cầu Đen, ráng chiều đã nhuộm đỏ ngọn cây. Máy biến áp một trăm ki-lô-vôn-ampe sừng sững trên bệ bê tông, ba đầu sứ cao thế trắng muốt vươn thẳng đón nhánh dây nhôm từ tuyến vượt sông dẫn về. Hàng trăm người dân Đồng Lau đứng chật kín hai bên bờ kênh, người cầm đèn bão, người cầm đuốc nứa, ánh mắt dồn cả vào chiếc tủ hạ thế sơn ghi xám. Hai kỹ thuật viên của Ty Điện lực tỉnh đang cắm cúi đo kiểm tra bên cạnh chú Quản.

Hưng bước lại gần trạm biến áp, mùi dầu máy ngai ngái phả vào cánh mũi. Cậu chớp mắt, dải quang phổ vi mô lập tức bừng sáng, rọi sâu vào các thanh cái đồng đỏ bên trong tủ hạ thế. Bình thường, trường quang học sẽ toát lên sắc lục biếc êm dịu. Nhưng lúc này, thanh cái pha A chỉ ánh vàng nhạt, pha B vàng hổ phách, còn pha C lại rực lên dải màu cam gay gắt, rung rần rật như than hồng.

Các con số mờ nhấp nháy báo độ lệch phụ tải giữa pha C và pha A đã vượt quá ba mươi lăm phần trăm!

Liếc sang sơ đồ dán bên hông tủ, Hưng hiểu ngay cớ sự: toàn bộ phụ tải xóm Ngoài và khu lò gốm đều bị đấu dồn vào pha C, trong khi pha A xóm Trong chỉ gánh vài ngọn đèn thắp sáng. Nếu đóng điện chạy hai máy bơm trạm Cầu Đen ngay lúc này, hiện tượng lệch pha nghiêm trọng sẽ nung nóng cuộn dây biến áp, đe dọa nổ bình dầu của máy.

Bác Thao vừa nâng cây sào tre cách điện, chuẩn bị móc vào lẫy cầu chì tự rơi thì Hưng bước vội tới giữ chặt cán sào:

“Bác Cả, khoan đã!”

Mọi ánh nhìn lập tức đổ dồn về phía Hưng. Chú Quản hốt hoảng:

“Chuyện gì thế cậu Hưng? Giờ điều độ đến rồi!”

Kỹ thuật viên của Ty nhíu mày:

“Chúng tôi đã kiểm tra thông mạch, mọi thứ đều đúng quy trình. Cậu thợ bậc hai có ý kiến gì?”

Hưng chỉ vào hàng cọc đấu dây dưới tủ, bình tĩnh giải thích:

“Nhánh xóm Ngoài có xưởng cơ khí và lò gốm đều mắc chụm vào pha C, còn pha A xóm Trong tải lại quá nhẹ. Đo nguội chưa thấy, nhưng đóng hai máy bơm thì độ lệch pha sẽ vượt ba mươi phần trăm, nung cháy cuộn dây biến áp!”