Chương 18: Chân lý vàng mười

Khổng Hữu Trực nhìn chằm chằm vào bóng lưng run rẩy vì giận dữ của Bernard Durand. Tiếng đe dọa mang lính khố đỏ từ tòa Lãnh sự tới phong tỏa tiệm vàng vẫn còn vang vọng giữa đại sảnh, khiến mấy người thợ trẻ đứng nép bên cột cái không khỏi tái mặt. Nhưng Hữu Trực không hề nao núng. Ông bước lên một bước dài, vóc dáng đậm đà như tảng đá hoa cương chắn ngang lối ra vào, bàn tay thô ráp chai sạn vì mấy mươi năm cầm bễ gõ búa chầm chậm đặt lên thành chiếc bàn nghênh tân bằng gỗ lim.

— Ông Durand khoan hãy bước chân ra khỏi ngưỡng cửa này! — Giọng Hữu Trực vang lên sang sảng, từng âm sắc bộc trực mà đanh thép nén chặt cả gian phòng. — Tiệm Khổng Phát mở cửa giao thương đàng hoàng, chẳng việc gì phải phiền ông nhọc công chạy đi tìm quan Chánh thanh tra. Người của tòa Lãnh sự và đại diện chính quyền thành phố, mẹ tôi đã cho người đánh tiếng mời từ sớm, hiện đã đến trước thềm rồi đó!

Lời nói vừa dứt, bên ngoài hiên rộn rã tiếng giày da nện côm cốp trên nền gạch Bát Tràng. Hai người đàn ông mặc âu phục trắng thắt cà vạt lụa chỉnh tề, khoác áo bành tô dạ sải bước đi vào, phía sau là viên thư ký người bản xứ ôm cặp da dày cộp. Người đi đầu trạc ngũ tuần, ria mép cắt tỉa cẩn thận, ánh mắt sắc sảo nhìn lướt qua đám đông kỳ lão nội tộc rồi dừng lại trên chiếc Hòm Kính Thấu Quang sừng sững giữa luồng nắng giếng trời. Đó chính là Pierre Morand, Chánh thanh tra tư pháp của tòa Lãnh sự Pháp tại Hải Phòng, cùng viên đại diện Thương chính thành phố.

Bernard Durand khựng lại, đôi mắt lộ rõ vẻ kinh ngạc tột độ. Gã toan mở miệng thanh minh trước, nhưng cụ Khổng Tố Tâm đã khoan thai gật đầu ra hiệu. Nhận ánh mắt tin cậy từ mẹ già, Hữu Trực tiến lên phía trước, chắp tay chào quan khách rồi đĩnh đạc cất lời:

— Thưa quan Chánh thanh tra và quý quan Thương chính. Hôm nay ngày lành mừng thọ tám mươi sáu tuổi của mẹ già tôi, tiệm Khổng Phát chẳng ngờ lại đón nhận một phen sóng gió lớn. Hãng Viễn Đông của ông Durand đây đem hai trăm nén vàng thỏi nhập kho, viện cớ hợp đồng thương mại để ép tiệm chúng tôi nhận nợ khống hai vạn đồng Đông Dương. Song, vàng vào đất họ Khổng thì phải theo quy chuẩn kim hoàn xứ này: vàng thật không sợ lửa soi!

Viên Chánh thanh tra nheo mắt nhìn sang Durand đang đứng bất động, đoạn quay lại hỏi Hữu Trực bằng tiếng Pháp rành rọt, được viên thư ký dịch ngay sang tiếng Việt:

— Ông Khổng, tòa Lãnh sự bảo hộ quyền tự do thương mại của công dân mẫu quốc, nhưng cũng giám sát ngặt nghèo luật ngạch buôn bán vàng bạc tại thương cảng. Các ông có bằng chứng gì để chối bỏ giao kèo đã ký kết?

— Bằng chứng nằm ngay trên chiếc khay đồng này, thưa ngài! — Hữu Trực bình tĩnh chỉ tay vào nén vàng mười lạng dập nổi hình mỏ neo đang nằm phơi mình dưới đáy Hòm Kính Thấu Quang.

Ông bước tới chiếc tráp mun, cẩn trọng nâng tập hồ sơ biên bản giám định cùng tờ hoa tiêu bến Sáu Kho do con gái Thùy Dung ghi chép tỉ mỉ, hai tay trình lên trước mặt quan Chánh thanh tra. Từng trang giấy ghi rõ khối lượng hao hụt nửa đồng cân trên mỗi thỏi mười lạng, dấu triện mỏ neo đỏ và vết mực tím gian lận. Chưa dừng lại ở đó, Hữu Trực cầm chiếc kìm thép nguội trong tay áo ra, rành rọt giải thích cơ chế thử vàng:

— Nghề kim hoàn chúng tôi lấy mắt nhìn, tay cân, lửa thử làm gốc. Khi kìm bấm khía một vết sâu vào góc phôi, dưới luồng quang nhiệt ngưng tụ từ thấu kính thạch anh thiên nhiên của chiếc Hòm Kính gia truyền này, vàng ròng nguyên chất chịu được nhiệt lượng ngàn độ vẫn giữ sắc óng cam thuần khiết. Nhưng chì chỉ cần hơn ba trăm độ là sôi rộp. Xin ngài đích thân ghé mắt nhìn vào vết khía!