Chương 12: Bản Đồ Chấm Đen

Dư âm của tiếng chuông thứ năm vừa lịm tắt giữa sương đêm, sự tĩnh lặng u ám lại trùm lên thung lũng Blackwood. Kha Trọng Khiêm đứng lặng trước hiên trạm xá, hơi thở phả ra làn khói mờ tan vào màn đêm lạnh buốt. Đốm sáng lam nhạt của Tố Linh đã rút về vùng ý thức sâu thẳm, nhưng lời cảnh báo về mức nguy cơ chín mươi hai phần trăm vẫn đè nặng trong tâm trí ông. Bốn mươi tám giờ. Khoảng thời gian ngắn ngủi mà Hội đồng thị trấn chấp thuận không phải là một sự khoan nhượng, mà là cuộc chạy đua sinh tử được tính bằng từng nhịp thở của người lao động nghèo. Năm phu mỏ vừa trút hơi thở cuối cùng trong đêm nay. Nếu nguồn phát tán mầm độc không sớm bị vạch trần, số nạn nhân sẽ bùng phát vượt khỏi tầm kiểm soát.

Khi vệt sáng đầu tiên của buổi sớm xuyên qua màn khói xám xịt của xứ mỏ, tiếng ủng da nện dồn dập trên lớp xỉ than báo hiệu Sean đã tới. Người đốc công bước lên thềm hiên, gương mặt hốc hác sau một đêm dài thức trắng bên các bệnh nhân. Dưới nách anh kẹp chặt một cuộn giấy bạt dầu ố vàng, mép giấy sờn rách vì bụi than bám chặt.

“Bác sĩ Kha, đây là bản đồ địa chính toàn bộ khu thợ mỏ và các giếng nước công cộng.” Sean trải tấm bạt lên chiếc bàn gỗ thô ráp, giọng khàn đặc. “Tôi phải nộp hai đồng shilling cho tay thư ký phòng kỹ thuật mỏ mới mượn được nó trước ca làm việc.”

Kha Trọng Khiêm cúi người, ánh mắt sắc bén lướt nhanh qua những nét mực vẽ chi tiết từng dãy lán ổ chuột, mạng rãnh nước thải lộ thiên và vị trí của bảy chiếc giếng bơm rải rác. Ông rút từ túi áo dạ một mẩu than củi đã được gọt nhọn đầu, điềm tĩnh nói:

“Tốt lắm, Sean. Chúng ta không thể ngồi đây đoán mò xem xú khí bay từ hướng nào, mà hãy để chính những người đã khuất cất tiếng. Từng cái chết đều để lại dấu vết rõ ràng — như dấu chân in trên bùn than, ta chỉ cần biết cúi xuống mà đọc. Anh hãy dẫn tôi đi gõ cửa từng căn nhà.”

Hai người lập tức lên đường khi mặt trời còn khuất sau rặng núi đá trơ trụi.

Men theo triền dốc trơn trượt dẫn xuống khu lán trại phía tây, không khí buổi sớm lạnh căm căm, nồng nặc mùi than ẩm quyện với mùi thức ăn ôi thiu. Kha Trọng Khiêm điềm đạm nhưng khẩn trương, dừng lại trước từng cánh cửa gỗ mục nát.

Ở căn nhà số 14 ngõ Than Đen, một phụ nữ gầy trơ xương đang quỳ khóc bên chiếc giường ọp ẹp, nơi người chồng vừa ngừng thở vài giờ trước vì kiệt nước. Khiêm cúi đầu chào người quá cố, khẽ đặt bàn tay chai sạn lên vai người góa phụ, cất giọng trầm ấm, từ tốn:

“Bác gái, xin bác nén đau thương. Cho tôi hỏi, trước khi nôn tháo dữ dội, anh nhà lấy nước uống từ đâu?”

Người đàn bà run rẩy quệt nước mắt, nghẹn ngào:

“Hôm kia... ông ấy múc nước ở chiếc giếng gần ngã tư uống sau ca làm. Đến nửa đêm thì bụng quặn thắt dữ dội...”

Khiêm gật đầu, cẩn thận chấm một nốt than đen đậm ngay vị trí căn nhà số 14 trên bản đồ.

Sang dãy lán số ba rồi ngõ Máng Xỉ, từng bi kịch tương tự lần lượt hiện ra dưới ngòi than của Khiêm. Bất kể là thợ đào lò, phụ nữ giặt giũ hay trẻ nhỏ, các nạn nhân đều trải qua triệu chứng giống hệt nhau: nôn mửa liên tục, bài tiết chất lỏng trắng đục như nước vo gạo, cơ thể co rút lại chỉ sau vài giờ rồi trụy mạch nhanh chóng. Ở mỗi nơi có người chết, một chấm đen lại được găm xuống mặt giấy bạt dầu như vết thương nhức nhối khắc sâu vào mảnh đất Blackwood.

Đến gần trưa, khi đi qua con dốc thoai thoải dẫn về xưởng ủ bia mạch nha của thị trấn, Sean bỗng khựng lại, vẻ mặt đầy kinh ngạc:

“Lạ thật đấy, bác sĩ Kha. Dãy bảy căn nhà sát tường rào xưởng bia có hơn ba mươi thợ và phu khuân vác, nhưng từ sáng đến giờ tôi không thấy một dải băng tang nào treo trước cửa, cũng chẳng nghe tiếng khóc than.”

Khiêm sải bước tới gõ cửa căn nhà đầu tiên. Người thợ nấu bia phốp pháp, chiếc tạp dề dính đầy bã mạch nha ngạc nhiên bước ra. Nghe Khiêm hỏi về tình hình sức khỏe gia đình, người thợ lắc đầu khẳng định:

“Cả dãy này chẳng ai mắc bệnh nôn mửa cả, thưa bác sĩ. Chủ xưởng quy định mỗi ngày mỗi thợ được cấp hai ca bia lên men. Chúng tôi làm việc nặng nhọc, khát thì uống bia hoặc nước trà đun sôi trong lò, chẳng ai dại gì uống thứ nước lã lạnh ngắt ngoài giếng.”

Sean thảng thốt nhìn Khiêm:

“Chẳng lẽ men bia lại có phép màu đẩy lùi tà khí đầm lầy sao, bác sĩ?”