Chương 6: Bát nước chè và giỏ bánh khảo

Cơn gió sông lạnh ngắt lùa qua kẽ liếp khiến ngọn đèn dầu lạc chao đảo một hồi rồi lụi hẳn, dìm gian chái nhỏ vào màn đêm đặc quánh. Chung Phục Lễ đưa tay áo thô quẹt vội vệt nước mắt còn vương trên gò má nhăn nheo, cẩn thận xếp lại mười sáu nan tre cật vào mảnh vải mộc rồi mới tựa lưng vào mép chõng tre. Đêm ấy, cụ chập chờn không sao ngon giấc, từng hồi ức về phiên chợ nón năm nào cứ dần dà hiện về theo tiếng sóng vỗ bập bềnh dưới bến sông Lam.

Sáng sớm hôm sau, khi màn sương trắng đục bên triền sông bắt đầu tan dưới ánh mai non, Chung Phục Lễ đã thức dậy tự lúc nào. Cụ khẽ khàng chống gậy trúc sang góc chõng, đánh thức đứa cháu nội đang cuộn mình trong manh chiếu cói.

“Vĩnh con, dậy đi cháu. Trời rạng rồi.”

Chung Vĩnh dụi mắt ngồi bật dậy, trông thấy ông nội đã vấn khăn gọn gàng, bên cạnh chõng là một chiếc giỏ tre đan nan xách tay tinh tươm. Trong giỏ lót mấy phiến lá chuối tươi, đặt bốn phong bánh khảo Cổ Mộc gói giấy bản đỏ thắm cùng chiếc ấm tích da lươn ủ nước chè xanh nghi ngút khói thơm. Đó là thứ bánh khảo bột nếp thơm nức ủ hương hoa bưởi mà làng Cổ Mộc quê cụ bao đời nay vẫn dùng vào dịp lễ lạt, cũng là món bánh mà thuở còn con gái cụ bà Tú Trân thích nhất.

Cụ Chung chậm rãi dặn dò, thanh âm trầm đục pha lẫn vẻ ngập ngừng:

“Cháu xách giỏ bánh khảo này sang bên mái nhà tranh biếu bà nội. Bát nước chè xanh này ông vừa hãm bằng nắm lá tươi chú Thúc cho lúc sớm, hãy còn ấm lắm. Sang bên ấy, cháu nhớ thưa gửi cho lễ phép, bảo là… lòng thành của ông gửi biếu bà lót dạ buổi sớm.”

Chung Vĩnh hiểu ý ông nội, vội vàng dạ ran rồi hai tay đón lấy giỏ tre, rảo bước thoăn thoắt qua con ngõ nhỏ lát đá cuội ven bờ dâu.

Từ khe cửa liếp của gian chái phụ, Chung Phục Lễ đứng nép mình nhìn sang. Khoảng cách giữa hai chái nhà chỉ chừng vài chục sải tay, qua bờ rào thưa kết bằng thân cọc tre, cụ có thể trông thấy rõ khoảng sân đất nện phẳng phiu của người bạn đời. Lúc này, cụ bà Nông Tú Trân đang cặm cụi quét tước mấy nhánh lá dâu khô rụng ngoài thềm.

Thấy bóng dáng đứa cháu đích tôn hăm hở bước vào ngõ, nét mặt nghiêm nghị của cụ bà thoáng dịu lại. Cụ buông cán chổi đót, bước xuống sân đón lấy giỏ tre từ tay Chung Vĩnh, miệng nở nụ cười hiền hậu:

“Vĩnh đấy à con? Sáng sớm tinh mơ sao không ngủ thêm chút nữa cho lại sức, sương sông Lam độc lắm đấy.”

Thế nhưng, khi Chung Vĩnh chắp tay thưa gửi, chỉ tay về phía gian chái phụ và nhắc đến tên cụ Chung, nụ cười trên gương mặt đầy nếp nhăn của cụ bà bỗng chốc ngưng bặt. Nụ cười vừa chớm nở vụt tắt, nét mặt đanh lại và đôi lông mày bạc khẽ chau vào nhau. Cụ bà đặt chiếc giỏ tre xuống góc chiếc cối đá giã thuốc nam, lắc đầu dứt khoát:

“Cháu mang về đi. Lão già ấy ở bờ bên kia mười năm không đoái hoài, nay bày vẽ bánh khảo chè xanh làm chi cho nhọc lòng. Lão vụng miệng vụng lòng, tôi đâu có dám nhận của người lạ.”

Chung Vĩnh dùng dằng, níu lấy tay áo cụ bà nài nỉ đôi câu, nhưng cụ bà đã quay lưng bước thẳng về phía góc sân, nơi có đống củi mù u khô xếp cạnh gian bếp nhỏ. Cậu thiếu niên đành ngậm ngùi xách giỏ bánh khảo lủi thủi đi ngược trở ra con ngõ nhỏ.