Chương 1: Tỉnh Giấc Bên Máng Nhuộm

Cơn buốt lạnh xộc thẳng vào cuống họng khiến Kha Trọng Huyên giật mình mở bừng mắt. Thay vì mùi giấy bản và hương trầm quen thuộc của viện bảo tồn nơi lão từng gắn bó trọn một đời trăm năm phục chế thảm cổ, trước mũi lúc này chỉ rặt mùi bùn ngấu lẫn vị ngai ngái của nước chàm ủ mục. Lão toan chống tay ngồi dậy, nhưng cánh tay truyền đến cảm giác run rẩy, khô gầy và yếu ớt lạ lùng. Nhìn xuống ngực áo thô rách vá chằng chịt bằng sợi đay gai, Huyên bàng hoàng nhận ra đây chẳng phải thân xác bách niên đã gần đất xa trời của mình, mà là cốt cách của một thiếu niên chừng mười sáu tuổi, gầy gò đến trơ xương.

Ký ức của hai kiếp người đột ngột giao thoa, cuộn trào như thác lũ. Lão giờ đây là Kha Trọng Huyên, đứa trẻ mồ côi ốm yếu được xóm thợ cưu mang giữa gian chái lá rách nát của xóm dệt Lạc Khâu, nằm nép mình bên khúc quanh sông Lạc heo hút chốn biên viễn.

Một tiếng thở dài não nuột kéo tâm trí Huyên trở về thực tại.

Cách chõng tre chừng ba bước chân, bóng lưng còng của bác Cả Luân như gập hẳn xuống bên chiếc khung cửi cũ kỹ đóng bằng gỗ lim đã xỉn màu. Đôi bàn tay nứt nẻ, sắc chàm ăn sâu vào từng kẽ móng đen thẫm của người thợ già năm mươi hai tuổi đang run rẩy siết chặt một mảnh giấy bản viền son. Đó là tờ văn tự nợ năm mươi lượng bạc trắng mang con dấu đỏ chót của phường buôn Vạn Hưng, do chính tay hào tộc họ Tiền ngoài phố huyện ép ký.

Nghe tiếng ván dát giường kẽo kẹt, cánh liếp nứa khẽ lay động. Một thiếu nữ trạc mười lăm tuổi, khuôn mặt trái xoan rám nắng, đôi mắt đen láy còn hoe đỏ hớt hải bưng bát cháo loãng nghi ngút khói bước vào. Nhìn thấy Huyên đã gượng dậy, cô bé vội đặt bát lên mép phản, nghẹn ngào reo lên:

“Anh Huyên! Anh tỉnh lại thật rồi! Cơn sốt rét hôm qua làm anh mê man suốt hai ngày hai đêm, thầy và em cứ ngỡ…”

Nói chưa dứt câu, nước mắt Trần Mộc Miên đã lã chã rơi xuống vạt áo nhuộm nâu vá víu. Cô bé đưa tay quệt vội giọt nước đọng trên má, đỡ lưng Huyên tựa vào vách nứa, giọng rấm rứt:

“Cái rét hại năm nay độc quá anh ơi. Đàn cừu lông thô với bầy dê núi của ba mươi hai nóc nhà xóm mình chết cóng rải rác ngoài triền đồi, không còn một mớ lông lành lặn để chải sợi. Lão Tiền ngoài phố huyện nắm đằng chuôi, bắt xóm thợ phải vay năm mươi lượng bạc trắng cùng mấy chục bồ tao sợi ngoại lai của lão. Lão bảo đó là sợi hồ bóng hạng nhất, ép xóm mình phải dệt thảm đệm cho trạm dịch để trừ nợ dần. Ai ngờ đâu…”

Bác Cả Luân buông tờ văn tự nợ xuống vạt áo, giọng khàn đặc như nghẹn tro than:

“Ai ngờ đâu thứ sợi tẩm phèn khoáng bóng bẩy của phường buôn Vạn Hưng là thứ thuốc độc giết người không dao! Sợi nhìn ngoài thì mượt mà, nhưng chỉ cần vào guồng kéo căng một tấc là giòn rụm, đưa thoi gõ lược hai nhát đã gãy vụn thành cám. Chúng nó cố tình làm thế để ép phường thợ mang nợ, hòng cướp trắng bãi đất ven sông Lạc này!”

Huyên im lặng lắng nghe, ánh mắt thâm trầm lướt qua gian nhà chái lộng gió bấc. Trên bàn dệt cạnh khung cửi, một cuộn sợi màu xám bạc ánh lên vẻ bóng lộn bất thường đang nằm chỏng chơ. Hắn khẽ đưa bàn tay khẳng khiu ra, cầm lấy một đoạn sợi đưa lại gần tầm mắt.