Chương 1: Tiếng Bễ Phố Ngân

Cụ Tống Thuần Nghiêu khẽ nghiêng đầu, ngón tay chai sần miết nhẹ lên đầu một đoạn ngân tơ vừa se xong. Dưới bóng ngọc lan cổ thụ trùm kín góc sân ngõ Thạch Kiều, gian nhà tranh ba gian vốn luôn yên ả giữa lòng phố thợ. Nhưng sớm nay, nhịp điệu quen thuộc nuôi sống con ngõ nhỏ suốt mấy mươi năm bỗng chốc đứt gãy. Tiếng búa con lanh lảnh trên đe sắt và tiếng bễ thụt than hoa đầu phố bặt hẳn, nhường chỗ cho tiếng vó ngựa dồn dập trên mặt đá xanh, tiếng trục xe nặng nề và những thanh âm ồn ào dội ngược vào ngõ sâu.

“Cố tổ!”

Tiếng gọi thất thanh vỡ ra nơi bậu liếp. Tống Thừa An hớt hải xông vào, vạt áo chàm ướt đẫm mồ hôi, lồng ngực phập phồng như chiếc bễ lò quá lửa. Cậu thiếu niên mười bảy tuổi thở dốc, hai bàn tay siết chặt đến mức các đốt ngón trắng bệch, đôi mắt vốn trong trẻo vằn lên những tia phẫn uất.

“Thừa An, khép cánh liếp lại. Bụi đường bay cả vào đĩa bạc rồi.”

Cụ Tống không ngẩng đầu, giọng trầm ấm khoan thai. Lão nhân một trăm lẻ bảy tuổi vẫn ngồi ngay ngắn trên chiếc chõng tre mộc, lưng thẳng tắp như thân tùng trước gió. Đôi mắt cụ hơi đục mờ vì bụi trần thế kỷ, nhưng mười đầu ngón tay nổi gân guốc vẫn chuẩn xác lạ lùng. Cụ dùng chiếc kẹp trúc nâng đoạn ngân tơ mảnh tựa sợi tóc, nhẹ nhàng uốn thành hình cánh sen đặt lên mép đĩa gốm.

“Cố tổ, người còn ngồi đây nắn hoa bạc sao?” Thừa An nghẹn giọng. “Phố Hàng Ngân náo loạn cả rồi! Phái đoàn thương bang Tây Di kéo vào nghênh ngang như chốn không người. Tên thương thủ Cát Nhĩ Lãng mắt xanh mũi diều hâu dẫn đầu, ngồi trên lưng ngựa buông lời sỉ nhục khắp phố!”

Cụ Tống nhấp một ngụm nước mưa trong chiếc bát sành, từ tốn hỏi:

“Họ sỉ nhục những gì?”

“Hắn mang theo cỗ xe mười sáu ngựa kéo, chở pho tượng khổng lồ phủ kín gấm đỏ thêu kim tuyến!” Thừa An uất ức nghiến răng ken két. “Tên Cát Nhĩ Lãng ấy cho dừng kiệu ngay ngã tư Hàng Ngân, rêu rao rằng bách nghệ Đại An chỉ là trò con trẻ vụng về. Hắn bảo thợ kim hoàn xứ ta cả đời chỉ biết đúc trâm cài nhỏ mọn, gò hộp trầu thô lậu cỏn con. Hắn còn vỗ ngực khoe tượng phượng hoàng Tây Di nặng ngàn cân, tinh xảo tuyệt luân, thợ bản xứ nằm mơ cũng không bì kịp!”

Cơn giận bốc lên khiến Thừa An chộp lấy chiếc kẹp sắt trên bàn, toan gắp mẩu bạc vụn để kéo qua mắt sắt cho bõ tức. Nhưng bàn tay run rẩy khiến đầu kẹp chệch đi, sợi bạc vừa chạm mép bàn liền gãy gập làm đôi.

Cụ Tống đặt chén nước xuống chõng tre, bàn tay già nua ấm áp vươn ra phủ nhẹ lên mu bàn tay đứa chắt trai:

“Bỏ kẹp xuống đi con. Lòng chưa định thì gang thép cũng hóa vụn, tâm chưa an thì bạc ròng cũng gãy đôi. Con giận vì lời nói của kẻ lạ, hay giận vì thấy nghề tổ bị xem khinh?”

“Con giận cả hai!” Thừa An đỏ hoe mắt. “Phố Hàng Ngân này đời đời đổ mồ hôi bên bễ lửa, từng hoa văn rồng phượng đều rút ruột từ tâm can người thợ, cớ sao để một tên ngoại bang cưỡi ngựa giẫm đạp danh dự như thế?”

Cụ Tống nhìn đoạn ngân tơ vừa gãy, chậm rãi cất giọng:

“Người làm nghề kim hoàn, điều tối kỵ nhất là để ngọn lửa nơi miệng thế gian thiêu cháy tâm tính của mình. Nghề đậu bạc của họ Tống ta, từ ngày đầu tiên cầm kìm kéo sợi qua mắt sắt, chỉ lấy một chữ ‘Thành’ làm gốc. Thành là chân thật với vật liệu, chí thành với từng mối hàn, trung thực với lương tâm chính mình. Ngoại bang thích phô trương sự đồ sộ, đó là thói tham lam của kẻ buôn bán chuộng hư danh. Càng là thứ giả tạo thì càng phải gào to để che mắt thế gian. Nếu con vì mấy lời khua môi múa mép ấy mà buông rơi chiếc kìm, loạn cả tâm tính, thì con đã tự nhận thua ngay từ lúc chưa vào lò rồi.”

Thừa An cúi gầm mặt, những ngón tay dần thả lỏng khỏi cán kẹp sắt: