Chương 2: Trăn Trở Của Người Thầy Già

Trước câu hỏi bất ngờ của người thầy già, đôi bờ mi khép hờ của Mai Lam khẽ rung lên. Bàn tay nhỏ nhắn của cô bé vẫn nép chặt trong lòng bàn tay thô ráp của thầy Tường, các ngón tay gầy gò khẽ siết lại quanh thân gỗ tiện tròn của chiếc dùi sắt bấm chữ nổi.

Một thoáng ngập ngừng trôi qua giữa gian phòng học đã vãn bóng người. Lam ngẩng gương mặt thanh tú lên, hướng đôi mắt phủ màng sương mờ đục về phía phát ra hơi ấm trầm ổn của thầy, giọng nói cất lên nhỏ nhẹ nhưng rành rọt:

– Dạ thưa thầy... con luôn muốn biết khi Mặt Trời bị che khuất thì ánh sáng sẽ đi về đâu. Bạn Đức nói bóng tối tạo thành một hình nón trùm lên Trái Đất, nhưng con chạm vào trang sách thì chỉ thấy mặt giấy phẳng lì, trơn tuột, chẳng thể nào hình dung nổi cái hình nón ấy nghiêng ngả ra sao.

Thầy Tường nghe từng lời của cô học trò nhỏ mà trong lồng ngực dâng lên một nỗi xót xa khôn xiết. Bằng bốn mươi năm đứng trên bục giảng môn Vật lý, người thầy bảy mươi lăm tuổi quá thấu hiểu nỗi bất lực của một tâm hồn khao khát tri thức khi va phải bức tường ngăn cách vô hình. Ông từ tốn đỡ lấy khuỷu tay Lam, giúp cô bé đứng dậy thật vững chãi trên nền gạch hoa, rồi đưa tay phủi nhẹ lớp bụi bám trên gấu áo đồng phục của em.

– Cứ từ từ, con gái. Bầu trời không hề hẹp lại chỉ vì đôi mắt con không nhìn thấy ánh sáng. – Thầy Tường mỉm cười đôn hậu, ánh mắt sau cặp kính lão dây dù lấp lánh niềm tin cậy ấm áp. – Trưa rồi, hai đứa thu xếp sách vở cẩn thận rồi về kẻo mẹ trông.

– Dạ, chúng con kính chào thầy ạ! – Đức nhanh nhảu đáp lời rồi cẩn thận đeo quai cặp giúp bạn.

Đứng nơi ngưỡng cửa lớp học, thầy Tường lặng lẽ dõi theo hai đứa trẻ dắt díu nhau xuống cầu thang. Dáng vẻ cẩn trọng của Lam khi dùng chiếc gậy dò từng bậc gạch cứ đọng mãi trong tâm trí ông, thôi thúc những bước chân già nua rảo nhanh hơn về phía văn phòng Ban giám hiệu ở cuối dãy hành lang tầng hai.

Trong căn phòng làm việc giản dị thoang thoảng hương búp chè khô hãm trong ấm sành, thầy Hiệu trưởng Lê Bá Thuận vội vã đứng dậy kéo ghế mời thầy giáo cũ ngồi. Thuận năm nay tròn năm mươi tuổi, mái tóc đã điểm hoa râm, từng là cậu học trò chuyên Lý được thầy Tường dìu dắt từ những năm tháng gian khó.

– Thầy mới về trường mà vất vả quá. – Thuận kính cẩn rót chén nước chè vàng sánh đặt trước mặt thầy, xưng hô giữ trọn đạo nghĩa sư đồ. – Em vừa ký quyết định kiện toàn ban cố vấn nghiên cứu khoa học kỹ thuật cho năm học này. Lũ trẻ trường mình ở vùng ven Hòa Vang còn nhiều thiệt thòi, có được kinh nghiệm cả đời của thầy thì quý báu biết bao.

Thầy Tường nhấp một ngụm nước ấm, giọng từ tốn:

– Tôi vừa ghé qua lớp 8/2, tình cờ gặp cô bé Trần Mai Lam. Đứa trẻ ấy có một trực giác tự nhiên rất đặc biệt, thầy Thuận à.

Nét mặt người hiệu trưởng chùng xuống, ánh mắt cương nghị thoáng nét ưu tư. Ông khẽ thở dài, ngả người ra lưng ghế gỗ:

– Dạ, con bé Lam là một trường hợp đặc biệt làm em trăn trở mãi. Lam học giỏi đều các môn, trí nhớ tuyệt vời và đặc biệt say mê các môn khoa học tự nhiên. Nhưng số phận nghiệt ngã quá, em bị thoái hóa võng mạc bẩm sinh, đến năm mười tuổi thì ánh sáng hoàn toàn tắt ngấm. Mẹ con bé là chị Nhạn, sớm khuya gánh bánh bèo ở chợ Miếu Bông chắt chiu từng đồng nuôi con. Chị ấy thương con thắt ruột nhưng luôn lo sợ con ra ngoài xã hội sẽ chịu tổn thương.

Thuận dừng lại một nhịp, giọng chùng xuống đầy day dứt:

– Trường ta ở ngoại thành, ngân sách hạn hẹp vô cùng thầy ạ. Bộ học cụ xúc giác chuyên biệt nhập khẩu cho người khiếm thị có giá lên tới vài chục triệu đồng, hoàn toàn nằm ngoài khả năng chi trả của nhà trường. Thầy cô bộ môn dù thương em nhưng không có nghiệp vụ chuyên biệt, dạy đến phần quang học hay chuyển động hành tinh thì đành chịu, chỉ biết giảng chay qua lời nói. Em nhìn con bé ngồi lặng lẽ trong lớp mà ruột gan như thắt lại.