Chương 19: Bàn Tay Nối Đôi Bờ

Thấy cụ cố chao đảo rồi khẽ ho khan một tiếng khô khốc, An hoảng hốt buông chiếc chổi quét dăm gỗ trên bàn thợ, lao nhanh tới đỡ lấy cánh tay gầy guộc của cụ. Bàn tay cụ Nhượng lạnh ngắt như mảnh đồng phơi sương, những ngón tay gân guốc run rẩy kẹp chặt ngọn đục ngô bằng thép già, đầu mũi đục chực trượt khỏi mép gỗ.

— Cụ ơi! Cụ ngồi xuống chõng nghỉ ngơi kẻo trúng gió lạnh! — An nghẹn ngào thốt lên, hai cánh tay nhỏ bé quấn lớp vải nâu sồng ôm ghì lấy bờ vai xương xẩu của cụ cố. Lòng thằng bé thắt lại từng khúc khi cảm nhận rõ lồng ngực cụ phập phồng gấp gáp, hơi thở đứt quãng sau bao đêm thức trắng canh lửa, ủ tro và gò lưng trên thớ gỗ.

Bác Phó Cả Dần cùng mấy bác thợ già dưới sân toan ùa lên hiên đỡ, nhưng cụ Nhượng khẽ đưa bàn tay còn lại lên khoát nhẹ, ra hiệu cho mọi người an tâm. Cụ tựa lưng vào mép cột cái, hít một hơi sâu để xua đi cơn đau ran rát nơi ngực áo. Ngước mắt nhìn chắt nội với đôi tròng mắt đỏ hoe vì lo lắng, ánh mắt cụ đùng đục năm tháng bỗng ánh lên nét cười bao dung, ấm áp lạ thường.

Cụ Nhượng không cất ngọn đục vào bao da. Cụ nâng bàn tay phải của An lên, nhẹ nhàng lồng chuôi sừng trâu đen bóng vào giữa lòng bàn tay nhỏ nhắn của thằng bé, rồi khép từng ngón tay thon dài của chắt lại. Hơi ấm từ cán đục mòn vẹt bóng lộn qua ba đời truyền nghề như truyền thẳng vào huyết mạch An.

— Chắt An của cụ... — Giọng cụ trầm khàn nhưng rành rọt từng tiếng. — Sức tàn của cây thị già rồi cũng đến lúc nhường nhựa sống cho mầm non. Mấy đường nét viền cánh hoa cúc trên ván nét cuối cùng này, con hãy thay cụ tạc nốt vào lòng thớ gỗ.

An bàng hoàng, sống lưng run bắn lên:

— Cụ ơi... con chưa đủ sức đâu ạ! Đây là ván nét mặt tranh Vinh Hoa, lỡ tay một ly là hỏng cả tấm gỗ thị ngàn năm...

— Con làm được. — Cụ Nhượng mỉm cười, bàn tay khô ráp vỗ nhẹ lên mu bàn tay quấn vải của chắt. — Mấy hôm nay con quấy hồ, quét điệp, cùng cụ mài từng góc ván, cái tâm của con đã hòa vào thớ gỗ tự bao giờ rồi. Đục tranh mộc bản không cốt ở sức mạnh của bắp tay, mà cốt ở cái tĩnh nơi đáy dạ. Tâm con ngay thẳng, mắt con sáng tỏ thì đường đục ắt nở hoa.

Thằng An cắn chặt môi dưới, nhìn sâu vào đôi mắt hiền từ tựa vầng trăng rằm của cụ cố, rồi nhìn xuống phiến gỗ thị vàng ruộm ươm màu sáp ong đặt trên mặt chõng. Trên mặt ván, hình bóng chú bé bụ bẫm ôm chú gà trống oai vệ đã hiện rõ từng mảng khối tinh tế, chỉ còn lại dải hoa cúc vắt qua góc dưới là đang đợi nét viền dứt khoát.

An ngồi xếp bằng ngay ngắn, hít một hơi thật sâu để xua tan nỗi sợ sệt. Thằng bé đặt mũi thép sắc lẹm vào đầu đường mực liễu mờ mờ trên thớ thịt gỗ. Cụ Nhượng ngồi sát bên cạnh, một tay đặt khẽ lên vai An, hơi thở ấm nồng của cụ che chở cho từng nhịp đập nơi lồng ngực đứa trẻ mồ côi.

"Cốc... lách tách..."