Chương 10: Thức Trắng Rửa Đất Cứu Mầm

Bà Đậu Kim Sa siết nhẹ bàn tay gầy guộc lên bờ vai đang run bần bật của H’Mai. Nhìn cô gái trẻ quỳ giữa đống bầu ươm ngả nghiêng, hai bàn tay rớm máu và bỏng rát vì dính hóa chất, lòng bà quặn lại. Nhưng ánh mắt quắc thước của người đàn bà tám mươi lăm tuổi không hề có chỗ cho sự do dự. Bà cắm chặt cán đuốc xuống mô đất đỏ, cúi người đỡ H’Mai đứng dậy.

— Đứng lên cháu! Nước mắt không gột sạch được thuốc độc đâu.

Bà Sa đỡ lấy chiếc mũ lưỡi trai có thêu chữ “Công ty Khai khoáng Đại Tấn” từ bàn tay hãy còn run rẩy của H’Mai, cẩn thận nhét vào túi áo bà ba rồi quay sang nhìn quanh hiện trường. Mùi nồng khét của thuốc diệt cỏ cháy rễ bốc lên sực nức, xộc vào khoang mũi cay sè. Vài chồi non vừa nứt nanh đang cong queo, mép lá mềm nhũn như bị luộc chín. Nếu để chất độc ngấm sâu vào lớp mùn bazan quá nửa đêm, toàn bộ rễ tơ sẽ thối rữa hoàn toàn.

— Thuốc này ăn vào lá và cổ rễ, nhưng đất đồi chưa kịp no nước nên độc tố còn đọng ở tầng mặt! — Giọng bà Sa vang lên đanh thép giữa màn đêm gió rít — Cháu chạy ngay sang chòi đo đạc gọi thằng K’Vinh. Bảo nó vác hết ống bạt dự phòng ra mó nước đầu nguồn, mở khóa van mạch ngầm dẫn thẳng về lán ươm. Nhanh lên, chậm một khắc là rễ non thành tro!

H’Mai quệt ngang dòng nước mắt, gật đầu dứt khoát rồi lao vút vào bóng tối.

Bà Sa không chậm trễ một giây. Bà rảo bước về phía chái bếp sau lán, kéo ra hai bao tải chứa tro bếp củi ngo đã được tích trữ từ nhiều tháng trước, cùng một ghè sành đựng men vi sinh bản địa ủ từ cám gạo và chuối chín. Đôi bàn tay gân guốc nhanh thoăn thoắt xúc từng vốc than củi vụn rải đều lên mặt các khay ươm bị đầu độc. Than hoạt tính từ gỗ rừng có tính xốp hút độc, kết hợp tro bếp kiềm hóa sẽ ghìm lại nồng độ a-xít đang thiêu đốt lớp vỏ rễ mỏng manh.

Tiếng bước chân rầm rập vang lên từ triền dốc. K’Vinh cùng H’Mai vác theo cuộn ống bạt dài ngoằng chạy tới, trán ướt đẫm mồ hôi.

— Bà Sa! Cháu đã cắm đầu hút vào mó nước tầng đá mẹ rồi, nước suối tinh khiết đang dồn về! — K’Vinh thở hổn hển, nhanh tay lắp đầu nối vào vòi xịt bằng tre.

— Tốt lắm! K’Vinh, cháu mở van xả mức vừa, quét nước từ trên ngọn xuống để đẩy trôi màng hóa chất bám trên phiến lá trước. Tuyệt đối không xịt mạnh làm dập nát cổ rễ non! H’Mai, theo già này nhổ thử các bầu đất bị sủi bọt kiểm tra.

Dòng nước ngầm mát lạnh từ lòng Đồi Gió Lộng tuôn trào qua họng ống bạt, xối xả tưới lên các giàn cây ngắc ngoải. Bà Sa quỳ gối trên lớp cỏ ướt, đôi mắt nheo lại dưới ánh đuốc bập bùng. Bà dùng ngón tay trỏ nhẹ nhàng bới lớp đất mùn quanh một gốc mầm non. Lớp vỏ rễ tơ đã chớm thâm đen, nhưng đoạn rễ cọc thẳng tắp cắm sâu phía dưới vẫn còn giữ được sắc trắng ngà đầy sức sống.

— Vẫn còn mạch sống! — Bà Sa reo khẽ, ngẩng đầu bảo H’Mai — Lấy nước men vi sinh pha loãng với nước tro lắng, dội từng gáo nhỏ vào quanh bầu. Cứ một lượt nước suối thau rửa thì dội một lượt men để vi sinh bọc lấy vết thương của rễ. Phải tỉ mỉ bóc tách từng mảng đất nhiễm độc ở mặt trên vứt ra hố xa!

Đang lúc ba người hối hả đánh vật với từng tấc đất thì trên con đường mòn dẫn từ chân dốc bỗng rực lên hàng chục đốm lửa bập bùng. Tiếng gọi nhau í ới hòa cùng tiếng bước chân rộn rã xé tan tĩnh mịch của rừng đêm.

Bà Ka Trút dẫn đầu hơn chục người phụ nữ buôn Plơi Yang, tay xách xô chậu, tay cầm đuốc lồ ô hớt hải chạy ùa vào lán.