Chương 2: Hương Cốm Lan Xa

Trình Hạo cẩn thận hạ chiếc máy ảnh xuống, ngón tay cái vẫn đặt hờ trên phím bấm. Trong khung ngắm điện tử vừa tắt lịm, ánh lửa than hồng và vạt áo lụa đũi mộc mạc của cụ cố như vẫn còn đọng lại thành một vệt sáng ấm áp giữa gian bếp mờ khói. Cậu hít sâu một hơi, mùi cốm non thanh khiết từ mẻ chè móc câu vừa nguội len lỏi vào lồng ngực, mang theo nỗi day dứt nặng trĩu của mối duyên dang dở suốt bảy mươi bảy năm.

"Cụ ơi, cháu xin phép ra gian ngoài một lát," Hạo khẽ cất lời, giọng giữ vẻ mực thước thường ngày.

Cụ Bách đang tỉ mỉ gạt từng cánh chè xoăn tít vào hũ gốm da chu lươn, nghe tiếng chắt gọi liền quay đầu lại, mỉm cười hiền từ:

"Ừ, cháu cứ ra trước. Để cụ tráng nốt ấm nước sôi rồi pha cho cháu tuần trà mới."

Bước ra bàn gỗ mộc kê dưới giếng trời, Hạo lập tức kéo chiếc máy tính xách tay ra khỏi ba lô. Từng khung hình vừa thu được hiện rõ mồn một trên màn hình: đôi bàn tay trần chằng chịt vết chai sạn lướt thoăn thoắt trên lòng chảo gang rực than hồng; những búp chè một tôm hai lá cuộn mình dưới nhiệt độ chuẩn xác; rồi khoảnh khắc cụ cố khẽ khom lưng mở chiếc hộp gỗ khảm xà cừ hoa sen, đôi mắt rưng rưng nhìn chiếc kẹp tóc bạc ba cánh và mảnh giấy ố vàng.

Hạo không thêm thắt kỹ xảo hoa mỹ. Cậu chỉ giữ nguyên âm thanh chân thực nhất của buổi sớm mai: tiếng củi nhãn lách tách đượm lửa, tiếng chè lạo xạo cọ vào thành gang, cùng chất giọng Hà Nội xưa trầm ấm, từ tốn mà nghẹn ngào của cụ cố: "Bà ấy bảo, khi nào ông sao được một ấm trà móc câu đúng như hương buổi hôm đó, thì mang đến chỗ bà mà uống cùng. Bảy mươi bảy năm nay cụ sao mãi, vẫn chưa ưng. Hoặc là do cụ chưa tìm được bà."

Ở dòng chú thích, cậu gõ từng chữ nắn nót: "Mẻ chè móc câu đợi người suốt gần một thế kỷ của cụ cố tôi – chín mươi chín tuổi, phố Hàng Bút, Hà Nội."

Đoạn phim ngắn được đưa lên mạng xã hội lúc mặt trời vừa qua khỏi ngọn cây bàng nơi đầu ngõ. Ban đầu, Hạo chỉ nghĩ đơn giản đây là cách để lưu giữ ký ức cho cụ cố, và may ra, nhờ sự kết nối vô tận của thế giới ảo, một ai đó có thể mang lại chút manh mối mong manh.

Nhưng điều diễn ra sau đó vượt xa mọi dự liệu của cậu.

Chỉ sau ba giờ đồng hồ, thông báo trên màn hình nhảy liên tục không ngừng nghỉ. Những chấm đỏ rực dồn dập báo hiệu lượt xem tăng vọt từ vài trăm lên hàng chục ngàn, rồi hàng trăm ngàn. Dưới đoạn phim, hàng ngàn lượt chia sẻ cùng vô số dòng cảm xúc nối tiếp nhau tràn ngập. Có người xuýt xoa trước kỹ nghệ sao chè bằng tay trần hiếm hoi còn sót lại giữa lòng thủ đô; có người rơi nước mắt trước lời ước hẹn son sắt vượt qua hai cuộc chiến tranh và bao biến thiên thời cuộc. Hình ảnh người nghệ nhân già quắc thước, mái tóc bạc như cước lặng lẽ bên bếp lửa cổ truyền đã chạm trúng góc sâu kín nhất trong lòng những người trẻ đang mải miết chạy theo nhịp sống xô bồ.

Đến đầu giờ chiều, con ngõ nhỏ vốn thâm trầm, vắng lặng bỗng xao động bởi tiếng bước chân lạo xạo trên nền gạch xỉ.

"Dạ thưa, đây có phải quán Bách Mộc Trà không ạ?"

Hạo ngẩng đầu lên, thấy hai cô gái trẻ trong trang phục công sở gọn gàng đang rụt rè đứng trước ngưỡng cửa gỗ lim. Cậu vội đứng dậy đón khách:

"Vâng, đúng rồi ạ. Mời hai bạn vào trong."

Chẳng mấy chốc, gian nhà cổ rộng chừng ba mươi mét vuông đã chật kín người. Không có tiếng ồn ào chen lấn, những vị khách trẻ tuổi bước vào ngõ nhỏ dường như đều tự động hạ nhỏ giọng, bước đi thật khẽ vì sợ làm kinh động đến bầu không khí hoài niệm tịch mịch nơi đây. Họ kéo đến vì tò mò, nhưng khi vừa bước qua tấm rèm vải thô che cửa, ngửi thấy mùi khói củi nhãn thanh sạch quyện với hương chè sao khô bảng lảng, ai nấy đều bất giác ngồi thẳng lưng, ánh mắt kính cẩn nhìn về phía sập gỗ.

Ở đó, cụ Bách vận chiếc áo dài lụa đũi màu nâu sồng, phong thái ung dung tự tại. Thấy quán bỗng nhiên rộn rã bước chân khách lạ, cụ hơi ngỡ ngàng, đôi mày bạc khẽ nhíu lại trong giây lát, rồi nhanh chóng giãn ra thành nụ cười đôn hậu.

"Cụ ơi, chúng cháu xem đoạn phim trên mạng thấy cụ sao chè đẹp quá, lại nghe chuyện xưa của cụ nên tìm đến đây," một chàng trai đeo kính cẩn thận giải thích khi được cụ mời ngồi vào bàn trà trắc mộc.