Chương 5: Kỷ Vật Minh Ước

Những ngón tay gầy guộc chằng chịt vết chai sạn của cụ Trình Vĩnh Bách chạm nhẹ vào vành gốm lạnh. Cảm giác ram ráp quen thuộc truyền qua da thịt khiến toàn thân cụ khẽ run lên. Dưới ánh đèn vàng ấm áp rọi xuống gian phòng hẹp, cụ chầm chậm nhấc chiếc chén da chu lươn trên khay trà của mình đặt sát cạnh chiếc chén mà Thu Cúc vừa mang tới.

Hai món đồ gốm cổ nằm sóng đôi trên mặt bàn gỗ trắc. Cùng một dáng hình khum tròn vừa vặn lòng tay, cùng nước men da chu lươn óng ánh pha sắc nâu vàng mộc mạc, trải qua bao lớp bụi mờ của thời gian vẫn giữ nguyên nét thâm trầm. Điểm xao xuyến nhất chính là nơi vành miệng: mỗi chiếc chén đều khuyết đi một góc nhỏ, mép mẻ nham nhở như hai mảnh ghép dở dang mang theo chứng tích của một đêm chia ly đầy biến động.

Cụ Bách nén tiếng thở dốc, cẩn thận nâng từng chiếc chén lên, lật ngược phần trôn dưới ánh sáng. Dưới đáy của cả hai chiếc, dấu ấn triện chìm hình bông hoa năm cánh của lò gốm Thăng Long thuở trước hiện ra rõ mồn một. Nét khắc thanh mảnh, góc triện hơi xiên một góc ước chừng nửa phân, không sai lệch dù chỉ một nét tơ.

Đúng là nó rồi. Cặp chén phu thê uống tuần trà minh ước trong căn nhà nhỏ phố Sinh Từ trước giờ súng nổ rền trời cuối năm một chín bốn sáu.

"Cháu... cháu gái..." Cụ Bách run rẩy cất tiếng, đôi mắt đùng đục nước nhìn chăm chú vào gương mặt thanh tú của Thu Cúc. "Bà cố của cháu... người giữ chiếc chén này suốt bấy lâu nay... tên là gì?"

Thu Cúc vòng hai tay trước ngực, giọng nói nghẹn ngào vì xúc động:

"Dạ thưa cụ, bà cố của cháu tên là Nguyễn Thị Như Nguyệt. Năm nay bà chín mươi sáu tuổi, hiện đang an dưỡng tuổi già cùng gia đình cháu ở ven bờ sông Đáy."

Nghe đến ba tiếng "Nguyễn Thị Như Nguyệt", cụ Bách như bị một luồng điện chạy dọc sống lưng. Chiếc chén trên tay cụ khẽ va nhẹ xuống mặt bàn gỗ phát ra một tiếng "cạch" khô khốc. Cụ ngửa mặt nhìn lên mái ngói rêu phong của căn gác nhỏ, hai hàng lệ già nua bỗng chốc tuôn trào, lăn dài qua những nếp nhăn sâu hoắm trên gò má.

Bảy mươi bảy năm ròng rã. Bảy mươi bảy mùa đông cụ chong đèn bên chảo gang củi nhãn, ngỡ rằng nắm xương tàn của người vợ tào khang đã vùi sâu đâu đó nơi bom đạn loạn ly. Từng ấy năm mang nỗi ân hận vì lời ước hẹn chưa tròn, từng ấy đêm giật mình tỉnh giấc nghe tiếng thở dài của chính mình tan vào khoảng không quạnh quẽ.

"Như Nguyệt... Bà ấy vẫn còn sống... Thật sự vẫn còn sống trên cõi đời này..." Cụ Bách đưa vạt áo lụa đũi lên che mặt, bật ra tiếng khóc nghẹn ngào.

Tiếng khóc của một cụ già ngót trăm tuổi không giòn giã mà rưng rức, trầm đục như tiếng than hồng gặp nước, tích tụ biết bao nỗi niềm tủi hờn và thương nhớ từ thuở đầu xanh cho đến lúc răng long tóc bạc. Trình Hạo đứng bên cạnh vội bước tới, đặt bàn tay ấm áp lên đôi vai gầy đang run rẩy của cụ cố:

"Cụ ơi, cụ bình tĩnh lại kẻo mệt ạ. Manh mối lớn nhất đời cụ đã tìm thấy rồi, đây là phúc đức trời ban cho gia đình mình mà cụ."

Thu Cúc cũng rơm rớm nước mắt, khẽ ngồi xích lại gần hơn, giọng đượm vẻ kính cẩn:

"Cụ Bách ơi, bà cố cháu vẫn còn khỏe mạnh và minh mẫn lắm ạ. Suốt mấy chục năm qua, dù cuộc sống tản cư gian khó ra sao, bà vẫn giữ thói quen dậy từ lúc tinh sương, đun nước pha một ấm trà búp móc câu rồi rót vào đúng chiếc chén sứt này. Bà bảo với chúng cháu, hương trà móc câu là hương vị thơm thảo nhất của đời người, uống vào để nhớ một người từng hẹn sẽ quay về đón bà..."