Chương 18: Cặp Bánh Chưng Làm Lành

Tiếng loa pin vừa dứt, con ngõ lát gạch tàu xám vốn quanh năm nép mình trong lặng lẽ bỗng bừng lên như một hội làng thu nhỏ. Ông Đặng Văn Nghiêm hạ chiếc loa tay xuống bên hông, ngực phập phồng sau từng hồi hô vang dội. Cánh cổng sắt hoen rỉ của các phòng trọ bật mở tanh tách, những bàn tay thoăn thoắt kéo chổi, xách xô nước ùa ra lòng ngõ. Người già đem câu đối đỏ ra dán trước ngạch cửa, mấy cậu thanh niên ngụ cư vừa huýt sáo vừa phụ quét dọn vạt đá dăm vương vãi quanh rãnh thoát nước cũ. Niềm vui giữ được mái nhà sau cơn sóng gió giải tỏa khiến gương mặt ai nấy đều rạng rỡ lạ thường.

Sau chuỗi ngày tất bật dọn dẹp, chiều Ba Mươi Tết buông xuống trên xóm Ngõ Ray với cái rét ngọt ngào đặc trưng của Hà Nội. Gió bấc vẫn thổi qua khe tường khu tập thể, nhưng cái buốt giá dường như đã bị hơi ấm từ nồi bánh chưng đỏ lửa bên bờ rào đẩy lùi.

Đứng trước tấm bảng tin dân phố được quét vôi trắng tinh tươm, ông Nghiêm cẩn thận gài chiếc bút bi vào túi áo bảo hộ cũ. Cạnh ông, Tuấn đang dùng kìm siết lại chốt sắt của khung rào chắn tự động thông minh. Bộ khung rào thép nhẹ thu gọn chỉ chiếm đúng bốn mươi phân tĩnh không, nép sát mép rãnh thoát nước, sáng bóng dưới ánh chiều đông.

— Cậu Tuấn này, chốt hãm phía đối trọng trơn tru rồi chứ? — Ông Nghiêm cất giọng sang sảng, mắt nheo lại quan sát từng con ốc vít.

Tuấn khẽ gật đầu, đưa mu bàn tay áo quệt vệt dầu mỡ trên trán, nụ cười hiền khô nở trên gương mặt ngăm đen:

— Dạ êm ru rồi bác Nghiêm. Cụm tín hiệu ngàm ray nối thẳng về chuông báo. Cứ tàu khách hay tàu hàng cách ga một cây số là cần chắn tự động hạ xuống từ từ, đèn chớp đỏ nhấp nháy. Cháu với mấy anh em xóm trọ chia ca trực ban đêm, bảo đảm không sót một chuyến nào.

Ông Nghiêm nhìn bản danh sách phân công trực an toàn được Tuấn nắn nót viết từng dòng bằng mực xanh, lòng trào dâng một cảm xúc khó tả. Mô hình Tổ tự quản an toàn đường sắt do ông đề xướng nay đã có đủ chữ ký của cả cựu thợ già lẫn cánh thanh niên thuê trọ. Những người thợ hưu trí từng cống hiến trọn đời cho xí nghiệp đầu máy giờ đây có lớp thợ trẻ khỏe khoắn, am tường cơ khí đứng cạnh kề vai.

— Tốt lắm! — Ông Nghiêm vỗ mạnh lên vai Tuấn, giọng dứt khoát như cữ lệnh năm xưa — Cứ thế mà làm. Lát nữa cữ tàu đêm trừ tịch qua, tôi với cậu trực ca mở màn. Xóm mình có an toàn hay không là trông cậy vào tay nghề và con mắt tinh tường của cậu đấy.

Dứt lời, ông Nghiêm thong thả rảo bước về phía góc sân chung bên hiên tập thể. Ở đó, chiếc thùng phuy luộc bánh chưng đang ùng ục sôi suốt từ đêm qua. Mùi lá dong luộc chín đượm hương đỗ xanh, gạo nếp và thịt mỡ tiêu sọ tỏa lan ngào ngạt, quyện trong khói củi thông xua tan rét mướt.

Mấy bà giáo hưu trí đang cẩn thận vớt từng vạt bánh xanh mướt ra chậu nước lạnh để rửa sạch lớp nhựa ngoài. Nhìn thấy ông Nghiêm đi tới, bà tổ phó tươi cười giơ lên một cặp bánh chưng vuông vức, lạt giang buộc chéo cánh dơi ngay ngắn:

— Bác Nghiêm ơi, cặp bánh này hạt nếp cái hoa vàng dền nhất nồi, dành riêng cho bác đón Giao thừa đấy nhé!

— Cảm ơn bà con! — Ông Nghiêm đỡ lấy đôi bánh còn bốc khói nghi ngút. Cặp bánh nặng trịch, nóng ran qua lớp khăn lót, truyền thẳng vào hai lòng bàn tay thô ráp của người cựu bảo vệ già.

Ông đứng lặng giữa làn khói trắng mờ ảo, nhìn sang dãy nhà trọ cấp bốn phía đối diện. Mọi năm, cứ đến cữ chiều Ba Mươi thế này, lòng ông lại thắt lại bởi nỗi sợ cô quạnh. Con cháu đều lập nghiệp tít trong Nam, năm khi mười họa mới về thăm một lần. Căn phòng tập thể mười tám mét vuông của ông thường chỉ có tiếng tích tắc của chiếc đồng hồ quả lắc cũ và bóng tối quánh đặc. Đã có lúc, ông đem cái vẻ khắt khe, quát tháo ầm ĩ ra để lấp liếm sự cô đơn trong lòng, trút nỗi bực dọc lên từng vệt dầu loang hay chiếc xe máy dựng lấn ngõ của đám thanh niên ngụ cư.

Nghĩ đến đêm mưa buốt cách đây nửa tháng, khi Tuấn vấp ngã vỡ kiện hàng hoa quả rồi hai người to tiếng nảy lửa bên thanh ray, khóe mắt ông Nghiêm chợt cay xè.

Ngập ngừng chốc lát, ông Nghiêm hít một hơi dài luồng khí lạnh hanh hao, tay xách cặp bánh chưng bước qua lòng ngõ gạch tàu xám. Ông dừng lại trước căn phòng trọ số bốn của Tuấn, cánh cửa gỗ dán đã được chùi sạch bóng, mép tường treo một cành đào phai nhỏ đang chúm chím nụ hồng.

Ông Nghiêm khẽ giơ tay gõ lên then cửa: