Chương 9: Lò Trẩu Sôi Dưới Mưa Gió

Mưa phùn bắt đầu giăng mù mịt trên bãi sông Luộc, quyện với những cơn gió bấc thổi ràn rạt qua rặng xoan đầu bến. Giữa màn đêm lạnh buốt, khu lán luyện vật liệu đóng thuyền vẫn rực sáng bởi ánh lửa bập bùng phát ra từ ba chiếc vạc gang cỡ lớn kê trên lò đắp đất sét. Cụ Thẩm Doãn Tế đứng sừng sững bên miệng vạc, chiếc áo chàm đã sờn vai ướt đẫm hơi sương và váng khói cay nồng. Đôi mắt lão mộc sư nheo lại trước làn hơi nóng bốc lên ngùn ngụt, tay cầm chiếc gậy gỗ nghiến dài đảo đều một mẻ mạt xảm đang sôi sùng sục.

Mùi hăng nồng của dầu trẩu chín dẻo quánh bốc lên ngập tràn không gian, lấn át cả hơi bùn non tanh ngái nơi đáy sông. Trong lòng vạc, lớp bột vôi trắng mịn nung từ vỏ hàu chết quyện chặt lấy từng búi xơ tre đực đã được giã tơi xốp như bông nõn. Cụ Tế rút thanh khuấy lên, quan sát dòng nhựa sền sệt chảy rỏ từng giọt dẻo quánh xuống mặt vạc, khẽ gật đầu hài lòng.

Xung quanh mé đà hạ thủy, mấy thợ mộc trẻ gồm Đinh, Cửu cùng dăm ba dân binh đang quây quần bên sườn một chiếc thuyền chiến nhẹ. Cụ Tế bước lại gần, cầm lấy chiếc bay sắt miết phẳng phiu từng mảng mạt dẻo vào khe ngàm tiếp giáp giữa sườn thuyền và mép vách ngăn. Cụ quay sang bảo cánh thợ trẻ:

“Các con nhìn kỹ tay ta miết. Khe ngàm này là mạch máu của con thuyền, tuyệt đối không được làm ẩu. Dầu trẩu đun tới độ dẻo quánh sẽ quyện lấy bột vôi hàu và xơ tre đực, bám chặt vào từng thớ gỗ. Thứ mạt xảm này ra sông gặp nước sẽ tự nở phồng ken khít, dẫu sóng to đập mạnh hay đòn húc của thuyền giặc cũng không lọt nổi một giọt nước vào khoang bên cạnh.”

Anh thợ trẻ tên Đinh chăm chú nhìn từng đường miết dứt khoát của cụ lão, tấm tắc:

“Thưa cụ, thảo nào thuyền nhẹ của quân ta dù va phải đá ngầm thủng một khoang mà vẫn cưỡi sóng băng băng. Phép mộc này quả là kỳ diệu!”

Cụ Tế mỉm cười, nụ cười đượm vẻ ấm áp nhưng ánh mắt vẫn sắc sảo:

“Nghề mộc cốt ở cái tâm của người cầm búa cầm đục. Thuyền chở xương máu của con em nước mình, sơ sẩy một phân là mang tội với non sông.”

Giữa lúc cụ đang chỉ bảo thợ xảm kín từng đường rãnh vách ngăn, từ mé rặng tre tối om phía sau bãi sấy, một bóng người vạm vỡ thoăn thoắt lướt qua màn mưa phùn. Đỗ Tràng Niên mình quấn chiếc khố ngắn, chiếc khăn chàm ướt sũng nước mưa, bước chân lướt êm ru trên lớp bùn nhão. Chàng tiến thẳng đến bên cụ Tế, khẽ kéo vai ông ngoại rồi ghé sát tai nói nhỏ, hơi thở gấp gáp phả ra từng luồng khói trắng:

“Ông ngoại! Cháu vừa bám sát dinh đốc xưởng về. Phạm Bưu phát điên vì tin đoàn sứ thanh tra từ bến Bình Than sắp cập bờ vào sáng mai. Hắn vừa lệnh cho tên Vũ Cát mang theo bùi nhùi lửa và túi bột lưu huỳnh lén lút rời dinh. Thằng nghịch tặc đang lần theo bờ mương cạn, nhắm thẳng hướng kho chứa phôi gỗ sến và lán vẽ của ông mà tới!”

Cụ Tế vẫn giữ nguyên chiếc bay sắt trên tay, nét mặt không hề biến sắc. Lão trượng ngước nhìn về phía rặng sậy mịt mùng nơi cuối bãi, chòm râu bạc khẽ rung rinh trong gió lạnh: