Chương 18: Khói Trầm Ngày Đông Chí

Cụ Kỷ Đức Viễn vuốt phẳng mép giấy lụa son thắm của bức mật thư phủ đường, cẩn thận gấp lại rồi giấu kín vào lớp áo the lót sát ngực già nua. Mối hẹn vi hành của quan Tri phủ Vĩnh An trong ngày tế chạp như một điểm tựa vững chãi, giúp cụ cùng mẹ con Liễu thị và Kỷ Du vững tâm chốt chặt cổng từ đường suốt ba ngày đêm phòng ngừa gian tế.

Và rồi, tiết Đông chí cũng điểm.

Gió bấc hanh hao rít qua từng kẽ lá bách xanh, trút hơi lạnh buốt giá xuống những hàng ngói mũi hài rêu phong của ngôi từ đường năm gian hai chái. Thế nhưng ngay từ lúc tiếng gà gáy dồn canh năm vừa dứt, khắp trong ngoài khuôn viên đã bừng lên ánh lửa đuốc nứa bập bùng cùng làn khói trầm hương nghi ngút tỏa lan từ đỉnh đồng lớn. Mười hai vị bô lão tộc biểu đại diện cho mười hai chi phái tề tựu đông đủ, ai nấy đều vận áo the khăn đóng chỉnh tề, nét mặt nghiêm cẩn lắng lo. Phía ngoài sân gạch thất, hàng trăm con cháu Kỷ thị cùng bà con xóm thợ ven sông và bần nông cày cấy trên Bách Mẫu Điền lục tục kéo về, đứng ken đặc từ chân thềm đá hoa cương trải dài ra tận cổng tam quan rêu phong. Họ đến không chỉ để dự lễ Tế chạp trọng đại nhất trong năm, mà còn để tận mắt chứng kiến thời khắc mở tráp phả ký định đoạt nếp nhà năm đời thanh bạch và vận mệnh của một trăm mẫu ruộng cứu tế ngàn đời.

Nhìn làn khói trầm cuộn tròn trên xà nóc gian tiền tế, cụ Đức Viễn khẽ quay đầu lại. Kỷ Du đang đứng nghiêm cẩn bên mép chiếu hoa, trang trọng trong bộ áo thụng tế màu lam nhạt do chính tay Liễu thị thêu viền vạt áo thô. Khăn the vấn tròn vành vạnh, dáng dấp thiếu niên mười sáu tuổi dẫu còn đôi nét thanh mảnh nhưng sống lưng thẳng tắp như nhánh trúc đầu non, đôi mày thanh tú mở rộng và ánh mắt sáng quắc, tĩnh lặng như mặt giếng ngọc chốn sân chùa. Nỗi đau mất cha cùng bao nỗi hàm oan bị vu vạ ba tháng qua dường như đã rèn đúc nên nơi cậu một khí phách đĩnh đạc lạ thường, không hề vướng chút nao núng trước sóng gió nghìn cân.

Cụ Đức Viễn khẽ gật đầu, cất giọng trầm ấm:

“Cháu Du, lại đây dâng tuần hương sớm bái tạ tiên linh.”

“Dạ, thưa Thúc tổ.”

Kỷ Du bước lên hai bước, kính cẩn đón lấy ba nén nhang ngát hương tùng từ tay cụ già bảy mươi hai tuổi. Cậu quỳ rạp xuống chiếu hoa, dập đầu ba lạy theo đúng nghi thức tế lễ cổ truyền, từng động tác khoan thai, trang trọng đến từng tấc thước. Mùi trầm ngào ngạt quyện vào hơi ấm của đôi nến sáp ong thắp trên ngai thờ chín đời tổ tiên Kỷ thị.

Chứng kiến cốt cách đường hoàng ấy, bô lão Kỷ Thuần Trực ngồi nơi hàng ghế chủ tế khẽ vuốt chòm râu bạc phơ, tấm tắc gật đầu nói với những người bên cạnh:

“Cốt cách đoan chính, tâm tính vững vàng nhường ấy, quả không hổ danh con nhà nếp cũ, rường cột đích chi của Thuần Cương để lại. Kẻ nào dám bảo đứa trẻ này là con nuôi mạo danh?”

Nhiều vị tộc biểu lớn tuổi cũng khẽ gật đầu đồng tình, ánh mắt nhìn Kỷ Du chan chứa niềm tin cậy xót thương. Cụ Đức Viễn mỉm cười kín đáo, thầm tạ ơn trời đất đã cho dòng họ một người thừa kế xứng đáng.

Đúng lúc ấy, một hồi chiêng đồng từ ngoài đầu ngõ bỗng vang lên chát chúa, phá toang bầu không khí trang nghiêm dưới mái từ đường.

Đám đông ngoài sân xôn xao dạt sang hai bên lối đi. Kỷ Thuần Nghiệp sừng sững tiến vào, dáng người đẫy đà phục phịch trong bộ áo gấm đoạn bát bửu màu tím than thêu hoa văn ánh kim lộng lẫy, tay cầm quạt xương hổ phách phe phẩy vẻ đắc thế. Lủi thủi bước bên cạnh y là Kỷ Trọng Lễ. Cổ chân phải của thằng nghịch tử quấn nhiều lớp vải thô dày cộp, vừa đi vừa chấm phẩy khập khiễng, khuôn mặt sần sùi cúi gằm nhưng đôi mắt ti hí vẫn đảo lơ láo, chốc chốc lại lấm lét nhìn lên xà nóc tàng thư nơi y suýt mất mạng đêm mưa bão.

Nhưng chướng mắt nhất là toán người rầm rộ kéo theo sau lưng hai cha con Nhị phòng. Huyện thừa Trần Bá Phụng ngạo nghễ ngồi trên lưng ngựa ô cao lớn, vận áo bào xanh lục thêu chim trĩ lấp lánh đai bạc. Đi tiền trạm là toán lính hầu vác cờ lụa cùng biển gỗ sơn then thếp chữ “Túc Tĩnh”, “Hồi Tỵ” đỏ rực, cùng hai chiếc lọng xanh che rợp trên đầu. Hơn hai mươi tên nha dịch lăm lăm đao trượng, xích sắt và gông lim, bước chân dộng rầm rập trên nền gạch, tạo nên một cảnh tượng bức bách uy hiếp chẳng khác nào một phiên công đường hình án.

Trần Bá Phụng tung mình nhảy xuống thềm đá, phất mạnh vạt áo bào bước thẳng vào gian giữa từ đường. Y đưa mắt quét một lượt từ trên xuống dưới đám đông, cất giọng trịch thượng sang sảng:

“Kỷ Trưởng từ! Hôm nay đã đúng kỳ hạn tế chạp Đông chí! Bản quan vâng mệnh triều đình coi sóc hộ tịch, đích thân đến đây giám sát việc mở tráp đối chứng! Đích tôn kế tự hay dưỡng tử mạo danh, hôm nay phân xử một lần cho rõ trắng đen, chớ hòng lấy cớ hương ước gia quy mà dây dưa che đậy!”