Chương 7: Phân Đoạn Trong Gian Khó

Bóng tối sập xuống đột ngột như một tấm màn nhung đen đặc quánh, nuốt chửng toàn bộ ánh sáng trong Phòng Thí nghiệm Trọng điểm. Tiếng động cơ của cỗ máy ly tâm vừa lịm tắt, để lại gian phòng trong sự tĩnh lặng ghê người, đối lập với tiếng mưa bão đang gầm rít dữ dội ngoài khung cửa kính hướng ra sông Tiền.

“Cô ơi! Mất điện rồi, mẫu huyết tương rã đông trong máy sẽ biến tính mất!” Nhã Uyên thảng thốt kêu lên, bàn tay cô quờ quạng trong bóng đêm tìm kiếm công tắc ngắt khẩn cấp.

Giáo sư Sử Cẩm Vân vẫn ngồi bất động trên chiếc ghế tựa bọc da sờn mép. Bàn tay gầy guộc chằng chịt vết sẹo mờ của bà siết nhẹ lên đầu gậy gỗ ổi, giọng trầm tĩnh vang lên giữa gian phòng:

“Bình tĩnh con Uyên, đừng cuống. Cắt cầu dao tổng của máy ly tâm ngay để tránh sốc điện khi nguồn phát lại. Giữ nguyên nắp đậy buồng lạnh, lớp bảo ôn chân không đủ giữ nhiệt độ trong hai mươi phút.”

Lời nói đĩnh đạc của bà giáo già như một liều thuốc an thần kéo Nhã Uyên trở về trạng thái tỉnh táo. Cô lập tức gạt chốt an toàn cơ học. Cùng lúc đó, ánh đèn pin cực mạnh xé toang bóng tối ngoài hành lang. Tiếng bước chân rầm rập lao tới, kèm theo tiếng thở dốc quen thuộc của Võ Tấn Lợi:

“Má Vân! Cô Uyên! Cột điện cao thế ngoài cổng bị chập cháy nổ cầu chì. Tụi gác cổng của thằng Vinh biến đâu mất biệt, dây điện trạm biến áp có dấu cắt ngọt sớt, rõ ràng là tụi nó cố tình phá hoại!”

Ánh đèn pin quét qua khuôn mặt cương nghị của bà Vân. Đôi mắt một mí sau cặp kính lão khẽ nheo lại, lạnh lùng như lưỡi dao:

“Không ngoài dự đoán. Thằng Vinh muốn mượn tay sự cố kỹ thuật để bức tử mẻ thuốc này trong trứng nước. Chú Lợi, xuống ngay tầng hầm kích hoạt máy phát điện diezen dự phòng. Ưu tiên cấp tải cho dãy tủ trữ đông âm hai mươi độ trước, sau đó mới đóng điện cho phòng lab.”

“Dạ, con đi liền!” Tấn Lợi quay phắt người, đôi dép rọ bì bõm nước mưa lướt nhanh xuống cầu thang hầm.

Chỉ ba phút sau, mặt sàn gạch men dưới chân bà Vân khẽ rung lên theo nhịp nổ trầm hùng của cỗ máy phát điện dầu. Ánh đèn huỳnh quang khẩn cấp chớp nháy hai hồi rồi bừng sáng trở lại với sắc vàng cam ấm áp. Tiếng quạt thông gió rù rì hoạt động, xua tan mùi khét lẹt của tia lửa điện vừa phát tán ngoài hành lang.

Nhã Uyên kiểm tra nhiệt độ buồng ly tâm, khẽ thở phào:

“Nhiệt độ vẫn giữ ở bốn độ C, mẫu huyết tương chưa hề bị tăng nhiệt. May nhờ có máy phát của anh Lợi!”

“Không được lơ là, bắt đầu phân đoạn enzym ngay,” bà Vân chống gậy đứng dậy, bước từng bước chậm rãi nhưng vững chãi lại gần bàn thao tác bằng đá hoa cương. Cơn đau âm ỉ nơi lồng ngực do bệnh suy tim giai đoạn ba lại nhói lên từng chặp dưới lớp áo âu phục, nhưng bà khẽ hít sâu, nén chặt cảm giác buốt rát ấy vào trong.

Bà chỉ tay vào các lọ thủy tinh chứa enzym pepsin dạng bột trắng xốp:

“Con Uyên, nhớ kỹ nguyên lý này: pepsin là một enzym thủy phân protein có tính chọn lọc cực cao, nhưng nó chỉ hoạt động tối ưu ở môi trường toan hóa nghiêm ngặt. Nếu độ pH lệch lên ba phẩy năm, hoạt tính cắt chuỗi sẽ suy giảm, đoạn Fc gây dị ứng không thể phân rã triệt để. Ngược lại, nếu con để pH tụt xuống dưới ba phẩy không, phân tử kháng thể F(ab')2 sẽ bị biến tính cấu trúc bậc bốn, hoạt tính trung hòa nọc độc coi như vứt bỏ.”

Dưới sự giám sát chuẩn xác từng ly của bà giáo tám mươi lăm tuổi, Nhã Uyên cẩn trọng dùng pipet tự động hút từng giọt axit clohydric loãng đưa vào dung dịch huyết tương đã lắng trong. Đầu đọc của máy đo độ toan nhấp nháy liên tục: 3.8... 3.5... 3.3...

“Nhỏ thêm năm mươi microlit nữa, thật chậm,” bà Vân cất giọng đanh gọn.

Nhã Uyên nín thở bấm nút pipet. Con số điện tử dừng lại chuẩn xác ở mức 3.2.

Bà Vân gật đầu: “Tốt. Cho pepsin vào với tỷ lệ một phần một trăm. Đưa vào bể ổn nhiệt ba mươi bảy độ C, duy trì khuấy đảo liên tục trong bốn mươi phút.”

Khối enzym bắt đầu hòa tan, thực hiện nhát kéo sinh học bẻ gãy phần đuôi Fc của kháng thể dị loài. Nhưng khi đồng hồ đếm ngược bước vào giai đoạn kết thúc phân cắt, một trở ngại mới lại ập đến.

Để kết tủa phân đoạn, tách riêng mảnh kháng thể F(ab')2 ra khỏi các mảnh peptit vụn và albumin thô, quy trình bắt buộc phải sử dụng muối amoni sulfat tinh khiết cấp độ phân tích và một khối lượng lớn đá lạnh để hạ nhiệt độ dung dịch xuống bốn độ C.

Nhã Uyên chạy xuống kho vật tư tầng trệt, nhưng chưa đầy mười phút sau, cô quay trở lại với hai bàn tay trắng, đôi mắt ngấn nước vì uất ức:

“Cô ơi... tay thủ kho khóa chặt cửa. Hắn bảo có chỉ thị miệng của Phó Viện trưởng Hoàng Thế Vinh, mọi hóa chất muối amoni sulfat và dàn máy làm đá vảy đều thuộc danh mục niêm phong kiểm kê, không có chữ ký của anh ta thì không ai được xuất kho!”