Chương 20: Biển Vàng Rạng Rỡ Làng Nghề

Tri huyện Lý Trọng Đạt vuốt chòm râu ngắn, ánh mắt chan chứa vẻ kính nể nhìn thẳng vào cụ Thôi Diệu Cẩm cùng mười hòm lụa vàng mỡ gà thơm ngát. Tiếng xôn xao bàn tán của muôn người vừa lắng xuống, giọng ngài liền sang sảng cất lên vang vọng khắp bốn phía sân nha môn:

— Mười tấm lụa này của họ Thôi thôn Vạn Tằm không chỉ rửa sạch mọi oan khiên mà từng tấc sợi, từng đường dệt đều đạt đến phẩm cấp tuyệt mỹ hiếm thấy! Sợi tơ dẻo dai như suối nguồn, óng nuột không lẫn một mảy cặn bẩn, xứng đáng là cống phẩm thượng hạng bậc nhất để dâng lên thiên tử! Bản quan quyết định: Toàn bộ mười tấm lụa này sẽ được ty dệt bảo bọc đặc biệt bằng lụa điều, xếp vào khoang chính của chiến thuyền công vụ để trực chỉ kinh thành. Hơn thế nữa, danh sách nghệ nhân cung tiến dâng lên bộ Lễ sẽ ghi danh đầu bảng xưởng tơ họ Thôi!

Tiếng hoan hô của bà con xóm bãi nương dâu bỗng chốc vỡ òa như sấm dậy. Thôi Văn Khang ôm chặt hai vai hai đứa con gái, khóe mắt vừa khô lại trào dâng dòng lệ mừng tủi. Cụ Diệu Cẩm khẽ nghiêng mình, hai tay chắp trước ngực, giọng khoan thai:

— Đa tạ quan lớn đã anh minh soi xét, trả lại danh dự cho nếp nhà thợ tơ chân chính. Già này cùng con cháu chỉ biết lấy sự thuần hậu làm gốc, giữ trọn thảo thơm cho từng sợi tơ dệt ra.

Tri huyện gật đầu tấm tắc. Ngài lập tức phất tay ra hiệu cho toán lại dịch mang ra một khay phủ gấm vàng. Trên khay đặt một bức biển gỗ thị sơn son thếp vàng lộng lẫy, bốn chữ thếp vàng rực rỡ dưới nắng sớm: "Nghề Tơ Thuần Hậu".

— Lão trượng tuổi cao đức trọng, cơ trí hơn người, lại biết vì bà con mà mở lòng truyền dạy bí quyết gạn vôi khử nấm. Tấm biển này là phần thưởng huyện nha trân trọng trao tặng xưởng tơ họ Thôi, để ngợi ca đức nghiệp và tài nghệ dân gian lưu truyền muôn đời sau!

Đích thân quan Tri huyện dẫn đầu đoàn rước danh dự tiến thẳng xuống bến Cửa Sông. Trống đồng cùng thanh la khua vang rộn rã, tiếng bước chân rầm rập của toán lính theo sau nâng bức biển vàng chói lọi. Mười hòm lụa cống vàng mỡ gà được toán sai nha cẩn trọng khiêng xuống chiếc chiến thuyền mũi rồng lộng lẫy của nha môn, phủ cờ hiệu màu vàng rực. Thừng gai buộc chắc, triện niêm phong nghiêm cẩn, cánh buồm no gió từ từ giương lên giữa tiếng hò reo vang dội đôi bờ. Chiếc thuyền chở lụa cống kiêu hãnh rẽ sóng xuôi dòng sông Mã hướng về kinh kỳ, hoàn thành trọn vẹn sứ mệnh dâng nộp trước kỳ hạn trong niềm tự hào ngút ngàn của dân làng nghề.

Khi bóng thuyền khuất sau khúc quanh cửa biển, đoàn người họ Thôi bước xuống chiếc thuyền dâu quen thuộc để trở về làng. Cụ Diệu Cẩm ngồi nơi đầu mũi thuyền, gió sông mát rượi thổi tung những sợi tóc bạc phơ như cước. Văn Khang khỏe khoắn cầm mái chèo đằng lái, lưng áo đẫm mồ hôi nhưng ánh mắt rạng ngời sức sống. Hai bên mạn thuyền, Thanh Mai và Nhược Lan ngồi sát bên nhau, cùng chụm đầu ngắm nghía chiếc khăn tay thêu hình bông hoa dâu vàng óng.

— Chị Mai, chị nhìn này, nắng soi vào tơ óng ả hệt như giọt mật ấy!

— Nhờ em đảo đũa nước vôi trong thật khéo nên sợi mới nuột nà thế đấy. Lần sau dệt áo mùa thu cho bà cố, chị em mình lại cùng ươm lứa kén vàng mỡ gà này nhé.