Chương 20: Bảng đồng khắc dâu

Vầng sáng sắc lam từ hộp truyền tin bên hông cụ Hùng xoay chầm chậm bên tháp máy hơi nước, rọi bóng người thợ già lên vách đá. Nhìn luồng quang học huyền ảo, Địch Nham siết chặt cánh tay đồng thau, giọng nghẹn ngào:

“Bác Giản... Cổng trời đã mở, bác sắp rời khỏi Vực Than rồi sao? Xin bác nán lại đôi khắc để chúng tôi được trọn đạo nghĩa.”

Cụ Hùng mỉm cười hiền hậu. Khớp gối cụ vẫn nhức buốt sau những nhát búa giáng xả áp, nhưng ánh mắt vẫn đôn hậu, tinh anh. Cụ gạt nhẹ lẫy đồng trên hộp truyền tin, ghìm vòng sáng ở trạng thái chờ:

“Chú em đừng bận lòng. Già này cũng muốn tận mắt thấy dòng ấm áp đã thực sự chảy vào từng mái nhà của bà con.”

Địch Nham mừng rỡ, cùng vài thợ máy thân tín kính cẩn dẫn cụ dạo bước qua các tầng ngầm đô thị.

Bước chân già nua nện từng nhịp thong thả trên bậc thang sắt. Bầu không khí ngột ngạt khét lẹt dầu mỡ vốn ám ảnh Vực Than nay đã sạch bóng. Dọc vách đá hoa cương, những ống thép truyền hơi nẹp gỗ dâu tằm gia cố đang rung lên êm ả. Dưới sự điều tiết của then mộng dâu, dòng si-rô địa tầng nóng rực ngoan ngoãn chảy trong máng phụ, tỏa hơi ấm ngọt ngào đi khắp hang cùng ngõ hẻm.

Đi qua khu cư xá tầng đáy, cụ Hùng dừng trước dãy lán đá ẩm thấp. Trước kia nơi này quanh năm rét buốt, nay hơi ấm từ vỉ tản nhiệt lan tỏa xua tan mùi ẩm mốc. Bên khung cửa, lũ trẻ con cười đùa quanh ống sưởi bằng đồng sáng loáng, hít hà mùi thơm như mật mía chín. Vài thợ mỏ già bước ra bậu cửa ngửa mặt đón luồng khí ấm, giọt nước mắt lăn dài trên gò má xám xịt vì bụi than.

Cảnh tượng ấy khiến lồng ngực cụ Hùng dâng lên niềm an ủi vô bờ. Kỹ nghệ mộc thủy nông mà cụ gìn giữ suốt một trăm sáu mươi năm qua, rốt cuộc không chỉ ngăn lũ giữ đê, mà còn thắp lên ngọn lửa chở che những phận người cùng khổ nơi đáy sâu trần thế.

Đoàn người rảo bước đến quảng trường trung tâm tầng hai. Hàng vạn ngọn đèn hơi nước thắp sáng rực rỡ, chiếu rọi xuống biển người đang tề tựu đông đủ. Thấy bóng dáng cụ Hùng, hàng ngàn công nhân đồng loạt dạt sang hai bên, kính cẩn nghiêng mình nhường lối.

Địch Nham bước lên bục đá, hắng giọng bằng chất giọng ồm ồm như lệnh vỡ. Gã dùng cánh tay cơ khí bằng đồng thau nắm sợi cáp trên vách đá, dõng dạc cất lời:

“Hỡi anh em thợ thuyền! Chúng ta từng lầm tưởng sắt thép là tuyệt đối, để rồi suýt tự chôn vùi mười vạn sinh mạng. Nhờ có Bác Giản dùng then dâu thuần hóa cơn giận dữ của lòng đất, thành phố này mới được tái sinh. Hôm nay, chúng ta khắc ghi ơn sâu này vào bảng đồng để muôn đời không quên lãng!”

Địch Nham giật mạnh sợi cáp. Tấm bạt thô rơi xuống, để lộ bức phù điêu khổng lồ bằng đồng đỏ nguyên khối gắn chặt vào vách đá hoa cương.

Cụ Hùng ngước nhìn lên, không khỏi xúc động. Bức phù điêu chạm khắc sống động hình ảnh khúc then dâu tằm với thớ xoắn dẻo dai đang khóa chặt miệng ống thép, bên dưới là bàn tay chai sần của người thợ già nâng đỡ dòng suối mật chảy vào lò sưởi. Bên góc dưới, những nét chữ đục sâu ánh lên sắc đỏ trầm mặc: “Tri ân Bác Giản – Người thợ mộc vạn giới đã đem đức hiếu sinh và kỹ nghệ thuận thiên chở che mười vạn sinh linh Vực Than.”

Tiếng vỗ tay bùng nổ như sấm dậy khắp vòm hầm đá. Tiếng gõ cờ-lê, tiếng búa sắt gõ nhịp vào thành xe goòng vang rền, tạo nên bản hòa ca rực lửa của tình người lao động.