Chương 24: Hạt Thóc Hồi Sinh

Đoàn thuyền nhỏ chở thóc cập bến đò Triều trong tiếng reo hò dậy sóng của dân làng đôi bờ sông Kinh Thầy. Nắng sớm xuyên qua màn sương mỏng, dát lên mặt nước một dải lụa vàng lấp lánh. Toàn bộ năm trăm hộc thóc thu hồi từ bến ngầm sông Chanh cùng các bồ lương trong khố Thần Nông lập tức được mở toang theo lệnh Khâm sai Chu Doãn Nghị.

Giữa sân kho rộng thênh thang, những chiếc cối đong bằng gỗ mun đóng triện huyện đường được đặt ngay ngắn trên phản gỗ. Chu Doãn Nghị đứng nghiêm trang trên bậc đá, vung tay dõng dạc truyền lệnh:

“Mở kho phát chẩn! Mỗi hộ dân nghèo nhận đủ một hộc lúa giống và gạo ăn, không phân biệt ngụ cư hay chính cư. Kẻ nào dám bớt xén nửa bát, bản sai lập tức chém đầu thị chúng!”

Tiếng trống lệnh điểm từng hồi giòn giã. Dân nghèo bồng bế nhau xếp thành hàng dài, trên tay ôm thúng mủng, bị cói, ánh mắt ai nấy rạng rỡ niềm vui tái sinh. Lão Trọng chống chiếc gậy tre ngâm, đứng tựa cột lim nhìn từng đấu thóc vàng óng chảy rào rào vào lòng thúng của bà con. Một cụ bà lưng còng run rẩy bốc nắm thóc áp lên má, nước mắt trào ra qua những vết nhăn nheo:

“Sống rồi… Cả nhà già thoát chết đói rồi cụ Trọng ơi!”

Lão Trọng mỉm cười, đôi mắt già nua ánh lên vẻ đôn hậu, lão vỗ nhẹ lên bờ vai gầy của người bạn cùng xóm:

“Trời đất không phụ lòng người ngay thật đâu bà cụ. Thóc này thấm mồ hôi của trăm họ, nay lại về nuôi sống trăm họ.”

Khi việc phát chẩn tại sân kho đã vào nền nếp, tiếng nhạc lễ bỗng trầm hùng vang lên từ cổng huyện đường. Đội cờ ngũ sắc rực rỡ dẫn đầu đoàn rước long đình phủ gấm đỏ, rước bản sắc phong của triều đình về thẳng đình làng Đông Triều. Khâm sai Chu Doãn Nghị đích thân nâng dải lụa điều thêu chữ thếp vàng, đặt lên hương án gian tiền tế. Tấm sắc phong rạng rỡ nét mực son tươi, truy tặng cho Đốc lương quan Đoàn Khắc Khiêm danh hiệu “Trung Liệt Tiết Nghĩa, Lương Thần Tận Tụy”.

Lão Trọng vịn vai Nhược Thu bước chậm rãi lên thềm đình. Đứng trước bài vị khắc tên người bạn vong niên nghi ngút khói trầm, đôi bàn tay thô ráp chai sần của lão run run nâng ba nén hương thơm cắm vào đỉnh đồng. Lão nhìn làn khói biếc lượn lờ bay lên nóc đình, khẽ thì thầm trong cổ họng:

“Khiêm à, năm trăm hộc lúa của con đã trở về nuôi sống bà con rồi. Nỗi oan khiên đã rửa sạch, danh thơm của con đời đời lưu lại nơi mảnh đất Đông Triều này. Con an nghỉ nơi chín suối được rồi…”

Lễ truy niệm kết thúc trong niềm xúc động nghẹn ngào của muôn dân. Trước cửa đình môn, đoàn thị vệ áp giải hai cỗ xe tù đã tề chỉnh sắp hàng. Tri huyện Đỗ Cẩm cùng phú thương Trần Bá Hộ đầu mang gông sắt nặng bốn mươi cân, mặt xám như tro tàn, co ro quỳ gối dưới đất chờ ngày giải về kinh đô thụ hình theo luật nước.

Khâm sai Chu Doãn Nghị bước đến trước mặt lão Trọng, vạt áo lam sam phần phật trong gió sớm. Lão Trọng thò tay vào dải thắt lưng gai, trân trọng rút ra thanh lệnh bài giám sát bằng đồng đúc nổi hình mây cuộn, kính cẩn nâng cao bằng hai tay dâng trả:

“Bẩm Khâm sai đại nhân, án lớn đã sáng tỏ, quốc khố đã vẹn nguyên, thảo dân xin trao hoàn lại lệnh bài triều đình.”

Chu Doãn Nghị đón lấy thanh đồng, ánh mắt nhìn lão ngập tràn kính trọng. Trước sự chứng kiến của hàng ngàn bách tính, viên quan khâm sai bỗng lui lại nửa bước, chắp tay cúi gập người hành đại lễ trước lão già một trăm lẻ chín tuổi:

“Cung lão trượng! Nếu không có trí tuệ bách niên, sự cẩn trọng với từng thớ đất và tấm lòng thương dân như con của lão, bản sai sao có thể bóc trần màn kịch tày trời này. Ơn đức của lão trượng, non sông và trăm họ Đông Triều ghi tạc ngàn thu!”