Chương 10: Hiệu Triệu Ghềnh Rái

Cụ Cù Hữu Trạch ghé sát ánh mắt sáng quắc xuống mép chiếc bàn gỗ mộc. Dưới ngọn đèn dầu vừa được Cù Nhạn khêu bấc to thêm, đầu ngón tay chai sần loang lổ vết bỏng của Lại Tư vẫn còn run rẩy ghim chặt vào điểm xoáy mực đen trên sơ đồ luồng lạch.

“Ngách hang đá tai mèo…” Cụ Trạch chậm rãi lặp lại từng tiếng, giọng trầm ấm như dội về từ lòng đất.

Nhạn thoăn thoắt mang chiếc la bàn nước bằng đồng thau của cha đặt nhẹ lên góc bản vẽ. Mũi kim đồng trôi lơ lửng trên mặt nước khẽ chao đảo rồi đứng sững, chỉ thẳng theo phương vị con nước kém đang rút xiết ra cửa lạch. Bằng kinh nghiệm tám mươi năm gắn bó với từng hốc đá ngầm sông Gianh, cụ Trạch đưa ngón tay gân guốc vạch một đường vô hình nối từ hang Răng Rồng chếch về phía hạ lưu.

Nơi ấy lòng sông thắt ngậm lại, hai bờ vách đá dựng đứng như lưỡi dao chém xuống vực sâu. Dưới tầng nước chín sải, luồng chảy ngầm cuộn xoáy tròn hình phễu, tạo thành một túi bùn cổ khổng lồ nép mình dưới hàm ếch đá tai mèo. Suốt hai thập kỷ qua, bất kể rác rưởi, thân cây mục hay phù sa trôi qua vực Họng Cọp đều bị dòng nước dữ hút chặt vào cái túi đá hiểm ác đó.

“Chú Tư nhớ không lầm chứ?” Cụ Trạch ngẩng đầu nhìn người thợ rèn già.

Lại Tư ôm lấy lồng ngực lép kẹp, nước mắt ràn rụa trên khuôn mặt chằng chịt vết sẹo:

“Bẩm cụ, sống để bụng chết mang theo, từng nhát búa rèn đinh, từng khoảnh khắc anh Vĩnh ngã xuống vực sâu vẫn ám ảnh tôi từng đêm ròng hai mươi năm qua! Khoang thuyền kiền kiền chở theo các hòm xỉ chì và cát sỏi nặng cả trăm gáng, đinh lườn vừa bung thì chìm lỉm ngay tại miệng túi xoáy. Nó nằm sâu dưới chín sải bùn lấp, không trôi đi đâu được!”

Cù Nhạn nắm chặt hai bàn tay, lồng ngực phập phồng xúc động:

“Ông nội, vị trí đã rõ mười mươi, đêm mai hai ông cháu mình đem cỗ lưới gai ra rà vớt được không ông?”

Cụ Trạch không vội đáp. Cụ đứng dậy, chắp hai tay sau lưng bước ra trước cửa chòi. Ngoài trời, cơn dông bão vừa tan, mặt sông Gianh phẳng lặng trở lại dưới làn sương mỏng tang, nhưng trong lòng cụ những luồng sóng ngầm đang cuộn trào dữ dội.

“Không được, con ạ.” Cụ Trạch lắc đầu, ánh mắt đăm chiêu nhìn ra màn đêm. “Thanh đà gỗ đơn lẻ thì sức hai ông cháu ta cùng chiếc tời gỗ mun còn mượn thế nước nhấc lên được. Nhưng cả một khoang thuyền gỗ kiền kiền kẹp các hòm xỉ chì hàng chục tạ, lại bị phù sa cổ vùi lấp suốt hai mươi năm, lực bám của bùn sâu chín sải nước nặng tựa ngàn cân. Cỗ lưới gai thất tinh của nhà ta chỉ dài hơn mười trượng, nếu cố kéo vật nặng khổng lồ ấy ngược dòng xoáy thì hoặc đứt lưới, hoặc lật thuyền nan.”

“Vậy… chẳng lẽ chúng ta chịu bó tay sao ông?” Nhạn nghẹn ngào hỏi.

“Không bao giờ bó tay!” Đôi mắt cụ già rực sáng một vẻ kiên định phi thường. “Muốn bứng được khoang thuyền chở chứng tích tội ác lên khỏi đáy bùn tai mèo mà không làm vỡ vụn các mảnh tang vật, ta phải có một cỗ đại võng liên hoàn dài ít nhất ba mươi trượng, rộng mười sáu sải, đan bằng sợi gai dầu già ba tao kẹp chì đúc thật dày. Cỗ lưới khổng lồ ấy vượt quá sức của một nóc nhà, nhưng lại nằm trong tầm tay của cả xóm chài Ghềnh Rái.”

Nhạn thoáng ngập ngừng:

“Nhưng thưa ông… hai mươi năm qua người dân bến bãi đều sợ oai hùm của thương hội Vạn Hưng, lại mang mối nghi ngờ họ Cù ta…”

“Dân xóm Ghềnh ta nghèo manh áo rách, sống nhờ ngọn sóng con cá, nhưng ruột gan người nào cũng thẳng băng như cọc tiêu bến nước,” cụ Trạch đanh thép ngắt lời cháu. “Nỗi nhục mang tiếng đồng lõa với giặc cướp sông nước không chỉ đè nặng lên lưng họ Cù, mà đè nặng lên từng mái chòi của cả phường chài này. Nay sự thật đã rạng, có búa rèn triện mật, có bản vẽ và nhân chứng sống, lòng người ắt sẽ quy về một mối.”

Dứt lời, cụ Trạch quay vào trong chòi, cầm lấy chiếc tù và bằng vỏ ốc u xám xịt treo nơi vách nứa. Cụ bước thẳng ra mỏm đá đầu mũi cồn cát sú vẹt, hít một hơi dài căng tràn lồng ngực rồi thổi bùng lên ba hồi tù và trầm hùng, ngân vang rền rĩ khắp khúc sông đêm.

Đó là thanh âm hiệu triệu khẩn cấp của phường chài mỗi khi có thuyền bè lâm nạn giữa dòng nước xoáy.

Chỉ một khắc sau, tiếng chân chạy rầm rập trên bãi cát ướt át vang lên. Từng đốm lửa bập bùng từ các căn chòi lá xóm Ghềnh vội vã túa ra. Hơn hai mươi bô lão và bạn chài lực lưỡng, dẫn đầu là cụ Bát ngư phủ tóc bạc cùng chú Bảy chèo đò, tay cầm mái dầm, tay xách đèn bão hớt hải vây quanh chòi cụ Trạch.

“Cụ Cù! Có biến gì giữa đêm hôm khuya khoắt thế này?” Cụ Bát thở hổn hển lên tiếng.