Chương 9: Thớ Gỗ Khúc Sông Hoang

Sương chiều bảng lảng buông xuống bến nước sông Lục Đầu, hòa cùng khói mỏng từ những vạc nấu dầu rái ven bãi bồi. Giáp Khắc Tùng đứng chắp tay sau lưng bên mép nước, chiếc áo nâu sồng bay phần phật trong gió bấc. Đôi mắt cụ tuy đã phủ lớp mây mờ của tuổi một trăm mười hai nhưng vẫn tinh anh thấu suốt, dõi thẳng về phía hạ lưu sông Thương nơi từng đợt sóng đục ngầu cuộn trào vỗ vào bờ cát.

Từ rặng bần xa xa, bóng thuyền nan nhỏ bé xé toạc màn sương, lướt nhanh về doi cát xưởng mộc. Chòm râu cước dài chấm ngực của cụ Tùng rung nhẹ trong gió lạnh. Cụ nhìn thấy Hà Thạch đứng vững chãi ở mũi thuyền cầm mái chèo gỗ lim dẻo dai bẻ lái, còn Đoàn Ngọc Chi ngồi ở khoang giữa, vạt áo lụa đen viền chỉ đỏ phất phơ theo nhịp sóng.

Mũi thuyền trượt lên bãi cát ẩm. Hà Thạch nhảy xuống làn nước sâm sấp mắt cá chân, cắm sào gỗ ghìm thuyền rồi đỡ bó ván mục sũng nước đặt lên bờ. Đoàn Ngọc Chi cũng thoăn thoắt bước lên, cặp song câu hộ thủ gia truyền cài sau lưng khẽ rung lên theo từng bước đi dứt khoát.

Cụ Tùng bước lại gần. Bằng ánh mắt từng trải hơn một thế kỷ dâu bể, cụ nhận ra ngay vết rách nơi cổ tay áo của Hà Thạch cùng những vệt bùn non bám trên ống chân hai người.

“Hai con không sao chứ?” Cụ Tùng cất giọng trầm ấm, bàn tay gân guốc đặt lên vai đồ đệ. “Khúc sông hoang vừa nổi phong ba?”

Hà Thạch chắp tay cúi đầu:

“Bạch Sư phụ, người đoán không sai. Đồ nhi cùng Đoàn cô nương vừa bị bốn tên thích khách lặn ngầm phục kích hòng diệt khẩu. May nhờ cặp song câu của Đoàn cô nương và mái chèo gỗ lim của xưởng mộc chống đỡ, chúng con mới đẩy lui được lũ hung đồ.”

Đoàn Ngọc Chi khẽ cúi mình:

“Tiền bối, chúng lặn trốn rất nhanh, nhưng tên cầm đầu đánh rơi vật này khi vướng phải then mạn thuyền.”

Nàng cung kính dâng lên tấm thẻ bài bằng đồng đỏ. Cụ Tùng đón lấy, lật nhẹ trên những ngón tay thô ráp. Dưới ráng chiều tàn, chữ “Vạn” thếp vàng giữa hoa văn sóng nước hiện lên rõ mồn một. Cụ đưa ngón tay miết vào cạnh vát đã bị Hà Thạch dùng mũi đục tỉa cạo lớp sơn phủ, để lộ lõi thép xám đen ánh lên sắc xanh lạnh lẽo.

Cụ Tùng đưa tấm thẻ lên sát mũi hít nhẹ, đôi chân mày bạc chau lại:

“Thép nguội nung dầu bồ kết... Mùi khét nồng này không lẫn vào đâu được. Đây là loại thép chuyên dùng đúc then chốt chịu lực nước sâu của chiến thuyền phương Bắc. Vạn Hưng Đường đem vật này chế thành lệnh bài cho sát thủ ngầm, quả nhiên gan to tày trời.”

Cụ nhìn sang bó ván mục Hà Thạch vừa vác lên:

“Còn những mảnh ván này, các con nhặt được ở đâu?”

“Thưa Sư phụ,” Hà Thạch chỉ tay về hướng đông bắc, “đây là ván trôi dạt tại bãi sậy hoang ranh giới sông Thương, nơi bác Ba Cần thấy thuyền lạ bốc hàng bọc kín da trâu vào canh ba. Đồ nhi thấy dấu mộng kỳ dị nên vớt mang về.”

“Vào trong xưởng rồi nói.”

Cụ Tùng gật đầu, dẫn cả hai vào căn nhà gỗ ba gian ấm mùi dầu trẩu và phôi bào. Cụ thắp ngọn đèn dầu lạc trên bàn thợ lim dài, đặt thanh ván mục lên mặt gỗ.

Cụ rút con dao mỏng tỉa sớ mộc bên hông. Lưỡi dao bén ngót gọt đi lớp rêu phong ẩm ướt bám ngoài. Cụ Tùng chăm chú quan sát từng đường vân gỗ vừa hé lộ dưới ánh đèn bập bùng.

“Nhìn kỹ đi,” cụ Tùng chỉ mũi dao vào sớ gỗ nâu sẫm, thớ xoắn xuýt như sợi thừng bện. “Gỗ táu vùng đồng bằng sông Lục chất thớ xốp mềm, ngâm nước lâu sẽ bở bung. Nhưng đây là táu mật ngàn dặm trên rặng núi đá hiểm trở nơi biên thùy phía bắc. Đất cằn, sương muối gió bấc tôi luyện hàng chục năm mới tạo nên loại thớ dẻo quánh, chìm trong bùn ba năm không mục, ngâm nước xiết ngàn ngày không nở.”

Cụ lật nghiêng mép ván, chỉ vào rãnh khoét hình đuôi én sắc sảo:

“Đây là mộng đuôi én giấu then, gia công theo thế ‘Hàm Long Giấu Mộng’. Vết đục vát nghiêng nửa phân, then khóa ngược từ lòng trong ra ngoài. Lối ghép mộc này không dùng cho thuyền nan hay ghe buôn thông thường.”