Chương 10: Lưng Còng Ăn Năn

Nét chữ ngoằn ngoèo run rẩy mang tên cụ Từ như một chiếc gai nhọn cắm thẳng vào mắt cụ Thạc. Ngọn bấc chập chờn phả mùi khói khen khét, soi rõ đôi gò má tái ngắt của Trương Đại Sơn.

"Trời đất ơi... Cụ Từ là bậc cao niên giữ ấn giữ hòm suốt ba mươi năm qua, sao lại..." Trương Đại Sơn nghẹn giọng, hai nắm tay siết chặt đến mức đốt ngón trắng bệch.

Cụ Thạc khẽ thở dài, cẩn thận gấp mảnh giấy than nhét sâu vào túi áo trong. Lão thợ già vỗ nhẹ lên vai ông Lý, giọng trầm đục ghìm lại nỗi xót xa:

"Lòng người như thớ gỗ, mục rỗng bên trong thì mắt thường khó thấy. Nhưng lúc này chưa thể manh động. Mau về chuẩn bị, sáng sớm mai việc đồng áng ắt có biến."

Quả nhiên, khi mặt trời vừa ló rạng sau rặng Tử Vân, hơi nóng hầm hập đã bốc lên từ lòng mương khô khốc. Cụ Thạc giắt lưng bọc bạc nén nhận từ Tiền Phú Hưng, cùng Thanh Diệp rảo bước ra cánh đồng xóm Đoài. Chưa tới đầu ngõ nhà bác nông phu Đặng Văn Tuất, tiếng khóc than xé ruột của đàn bà con trẻ đã dội vào tai.

Giữa khoảng sân đất nứt nẻ, Chu Bưu tay lăm lăm song đao, mặt sẹo vắt ngang má hằm hằm sát khí. Bốn tên côn đồ vạm vỡ đang xốc nách bác Tuất quỳ sụp dưới đất, chân đạp lên mấy bao tải linh cốc còi cọc vừa vét sạch dưới bồ.

"Lão Tuất, ba mươi hộc lúa giống vay vụ trước đến hạn phải trả đủ!" Chu Bưu quát vang như sấm, mũi ủng sắt dộng mạnh xuống nền gạch vỡ. "Nắng hạn cháy đồng không có thóc trả nợ thì lăn tay vào tờ giấy này! Chuyển quyền lấy nước cống số một cùng ba sào ruộng đầu mương cho Phú Tường Lâu, bằng không hôm nay ông đây trói cả nhà mày đem đi gán nợ!"

Vợ bác Tuất ôm chặt đứa con thơ mới ba tuổi, nước mắt ròng rã dập đầu van lạy:

"Cắn rơm cắn cỏ lạy các ông lớn... Mất quyền lấy nước thì cả nhà con chỉ còn đường chết đói..."

"Ký hay chết?" Chu Bưu vung đao cắm phập xuống bàn gỗ, quát tháo rầm trời.

"Khoan đã!"

Tiếng gậy trúc gõ cộc cộc trên ngõ đá vang lên rành rọt. Cụ Thạc chậm rãi bước vào sân, Thanh Diệp theo sát phía sau. Dân làng tụ tập quanh rào tre xôn xao dạt ra nhường lối cho bậc đại cao niên.

Chu Bưu nhíu mày, mắt ốc nhồi quắc lên nhìn cụ Thạc:

"Lão thợ Hàn? Chuyện này liên quan gì đến lão mà xía vào?"

"Nợ bạc trả bạc, nợ thóc trả thóc, đạo lý trời đất xưa nay vẫn vậy." Cụ Thạc bình thản đối diện mũi đao, thò tay vào túi rút ra hai thỏi bạc nén sáng loáng đặt cộp lên mặt bàn. "Họ Tiền cho vay tính lãi, chỗ này là mười lượng bạc nén, dư sức đong đủ ba mươi hộc linh cốc lẫn tiền lãi vụ này. Ta trả thay cho nhà bác Tuất."

Bác Tuất ngẩng đầu lên, sững sờ không tin vào mắt mình, nghẹn ngào gọi: "Cụ Hàn..."

Chu Bưu sững sờ nhìn hai thỏi bạc. Hắn nhận ra ngay dấu ấn của Phú Tường Lâu đúc trên thân thỏi bạc — chính là món tiền công hôm trước chưởng quầy Tiền đưa cho lão già này. Nuốt khan một ngụm nước bọt, Chu Bưu không có cớ làm càn trước mặt đông đảo bà con chòm xóm, đành hậm hực vung tay thu bạc.

"Đưa tờ văn tự ép gán ruộng và quyền nước đây." Cụ Thạc đanh giọng, ánh mắt sắc như lưỡi đục. "Tiền trao thì giấy nợ phải hủy."

Chu Bưu hầm hừ ném tờ giấy bản xuống bàn rồi giật lấy hai thỏi bạc:

"Được lắm! Để xem lão già nhà ngươi có bao nhiêu bạc mà chuộc hết cho cả cái trấn Lạc Điền này!"

Đoàn côn đồ hậm hực rút đi. Cụ Thạc cúi xuống nhặt tờ văn tự còn thơm mùi mực son, khẽ vuốt phẳng rồi cất kỹ vào tay áo làm bằng chứng. Cụ đỡ vợ chồng bác Tuất đứng dậy, dặn dò vài câu mộc mạc rồi quay gót trở về xưởng mộc. Cơn hạn hán cục bộ đang bị họ Tiền lợi dụng để siết chặt thòng lọng, không thể chần chừ thêm được nữa.

Đêm ấy, bầu trời Lạc Điền sầm sì vần vũ mây đen. Gió từ rặng Tử Vân thốc về từng cơn lạnh buốt, cuốn theo mưa rào quất rát mặt ràn rạt trên tàu lá chuối.

Khoảng canh ba tăm tối, hai bóng người khoác áo tơi cọ lầm lũi băng qua con đường mòn ngập bùn, rẽ vào lối ngách dẫn tới gian chái sau của từ đường họ chung. Trương Đại Sơn cẩn thận gõ ba tiếng nhẹ lên cánh cửa gỗ lim mục mộng.

Cửa kẽo kẹt mở hé. Cụ Từ lom khom ôm ống điếu, mắt mờ đục nhìn ra màn mưa: