Chương 7: Hơi ấm bên bếp lò

Những hạt mưa rào mùa thu to bằng hạt đỗ bất thần dội xối xả xuống bãi bồi ven sông Thương. Đất cát bốc lên mùi ngai ngái nồng đượm. Cụ Đoàn Khắc Chính cuống quýt, hai tay ôm ghì lấy chiếc sọt tre vào trước ngực, lom khom lấy thân mình che chắn cho lớp cát thạch anh mịn màng vừa đãi xong, miệng lẩm bẩm vẻ tiếc rẻ khôn cùng:

“Ấy chớ! Ướt hết mất! Công sức cả buổi sáng phơi sao cho kịp ba con nắng đây?”

Cụ bà Cù Thị An nhìn bộ dạng luống cuống như đứa trẻ giữ của báu của ông lão trăm tuổi, vừa thương vừa buồn cười. Không chút đắn đo, bà nhanh tay cởi phăng chiếc áo tơi lá cọ đang khoác trên lưng, choàng trùm kín lên đôi vai gầy guộc cùng chiếc sọt cát của cụ Chính. Đôi bàn tay gầy gò thoăn thoắt nắm lấy cổ tay áo chàm của cụ ông, bà cất giọng giục giã:

“Cát ướt thì sông còn đó, mai đãi lại mấy hồi! Thân thể ông mới dứt cơn bạo bệnh, dầm một ngọn gió độc sông Thương thì mười sọt cát cũng chẳng chuộc nổi đâu! Mau theo tôi!”

Bà An dắt cụ Chính rảo bước thật nhanh qua con dốc thoai thoải men theo triền đê. Dưới làn mưa thu giăng mờ mịt mặt sông, hai chiếc bóng lưng còng trăm tuổi nép vào nhau, bước chân vội vã mà nhịp nhàng, chạy một mạch vào gian quán tranh ba gian mát rượi bóng tre ngà.

Mái rạ đón lấy tiếng mưa lộp bộp reo vui. Cụ Chính đặt chiếc sọt cát vào góc hiên khô ráo, vạt áo chàm vẫn bị nước mưa tạt ướt đẫm hai bên gấu, chòm râu cước dài lấm tấm bám những giọt nước mát lạnh. Bà An đưa mắt nhìn quanh, lòng thầm lo ngại cho tỳ vị vốn yếu ớt của người vừa khỏi ốm. Bà vội vã cầm chiếc quạt mo cau, tiến thẳng lại góc bếp lò đất nung.

Gạt bớt lớp tro nguội, bà An khéo léo gắp mấy hòn than hoa đượm hồng vùi từ sớm, bốc một nắm rơm nếp khô thơm phức thả vào. Ngọn lửa vàng rực bén nhanh, tí tách reo lên, xua tan ngay tắp lự hơi lạnh ẩm ướt đang len lỏi qua khe liếp nứa. Bà An dịch chiếc chõng tre xích lại gần bếp lò, ngoái đầu vẫy tay:

“Nào, ông lão khó tính, mau lại đây ngồi sát bếp lửa mà hơ cho ráo áo. Chậm một khắc, hàn khí nhập vào phổi thì tôi lại mất công đun chè gừng đấy!”

Cụ Chính chống chiếc gậy trúc, chậm rãi bước tới mép chõng tre ngồi xuống. Hơi ấm từ lò đất nung mơn man phả vào da thịt, làm tan biến cái gai lạnh vừa chớm buốt nơi sống lưng. Cụ đưa mắt nhìn bà An đang thoăn thoắt châm thêm thanh củi tre khô. Khi bà An đưa tay gạt tàn tro bay bám trên thành bếp, cụ Chính bỗng khựng lại.

Đôi bàn tay của bà lão trăm tuổi xương xẩu, gầy guộc, chằng chịt những đốm đồi mồi của thời gian. Vì ngâm dưới dòng nước sông chảy xiết suốt hai tuần hương để đãi cát rồi lại dầm nước mưa, các đầu ngón tay bà co lại, da thịt nứt nẻ đỏ ửng lên vì lạnh buốt.

Cụ Chính ngập ngừng đôi chút, đôi mày bạc khẽ chau lại đầy vẻ xót xa. Chẳng còn chút câu nệ của bậc cựu đại thần bộ Lễ, cụ vươn hai bàn tay ấm áp của mình tới, nhẹ nhàng ủ lấy đôi bàn tay lạnh ngắt của bà lão xóm đò.

Bà An thoáng giật mình, toan rụt tay lại theo thói quen:

“Ấy, tay tôi lấm láp tro than thô ráp…”