Chương 13: Khởi sắc búp đông

Lời đe dọa của viên Trưởng phòng Nông vụ như một luồng gió lạnh buốt thốc thẳng vào gian phòng làm việc. Tiếng động cơ chiếc xe com-măng-ca gầm rú rồi xa dần về phía đường liên huyện, để lại làn khói khét lẹt quyện trong bầu không khí đặc quánh âu lo. Giám đốc Bảy Thực không nói một lời, lặng lẽ cài lại chiếc Huân chương Chiến công lên ngực áo đại cán, ánh mắt rực lửa nhìn Hùng và Thảo:

“Thời gian của chúng ta chỉ tính bằng từng con trăng. Lệnh cấp trên đã phát, sống hay chết đều trông cả vào mười héc-ta đồi khoán này. Cứ làm đi, có bề gì tao chịu trước!”

Không để nỗi hoang mang làm chùn bước, ngay khi nước lũ rút kiệt khỏi các rãnh xương cá, Hùng cùng Cường và nhóm thợ xóm Đồi lao ngay vào đợt chăm sóc chuyên sâu. Họ xới váng lớp đất mặt, cẩn thận vun lại từng gốc chè non bị dòng chảy xói mòn, rồi phủ thêm lớp rơm rạ mục để ủ ấm tầng rễ. Nhờ mạch nước ngầm khe tụ thủy dồi dào và tầng đất sỏi son giữ nhiệt tốt, sức sống tiềm tàng của giống chè trung du cổ bắt đầu trỗi dậy mãnh liệt.

Chỉ sau nửa tháng đón nắng hanh đầu đông xen lẫn những cữ sương đêm ẩm ướt, một màu xanh non mỡ màng đã nhuộm kín các sườn nương. Những mầm chè cắm rễ sâu xuống lòng đất cằn bắt đầu nứt nanh, vươn lên những búp non mập mạp, căng tràn ngậm lớp lông tuyết trắng muốt như nhung mịn. Đứng trên đỉnh đồi nhìn xuống, những luống chè lượn vòng theo đường đồng mức trông tựa dải lụa xanh biếc ôm lấy thân đồi bát úp.

Sớm hôm ấy, Hùng khoác chiếc áo Tô Châu sờn vai, cùng Thảo đi dọc mé nương kiểm tra lứa búp đầu tiên. Giữa làn sương sớm mờ ảo, Thảo khẽ ngắt một búp tôm nõn còn đọng giọt sương mai, cẩn thận đưa lên miệng cắn nhẹ.

Đứng bên cạnh, Hùng thấy đôi chân mày thanh tú của cô bỗng chốc nhíu chặt lại. Khóe môi Thảo khẽ giật, gương mặt thoáng nét nhăn nhó vì vị đắng chát xộc lên đầu lưỡi. Cô nhả bã chè vào lòng bàn tay, ngẩng lên nhìn anh với ánh mắt đầy trăn trở:

“Chát gắt quá anh Hùng ạ. Vị đắng này đọng sâu nơi cuống họng, rất khó tan.”

Hùng đưa tay đón lấy búp chè Thảo vừa ngắt, ngón trỏ cụt nửa đốt khẽ vê nhẹ lớp lá non ráp sần:

“Mùa đông đất lạnh, sương muối lại bắt đầu rơi dày. Cây chè phải gồng mình chống chọi với cái rét cắt da nên chất chát tích tụ nhiều hơn bình thường phải không cô?”

“Đúng thế anh ạ,” Thảo gật đầu, giọng trầm xuống đầy lo lắng. “Thời tiết càng khắc nghiệt, hàm lượng tanin và polyphenol trong búp non càng cô đặc lại. Nếu cứ thu hái rồi đưa thẳng vào chảo sao diệt men như cách làm truyền thống của nông trường, mẻ chè ra lò sẽ khét đắng, nước chè ngả sang màu đỏ quạch chứ không thể sánh vàng hương cốm. Khách ngoại thương Liên Xô rất sành miệng, họ tuyệt đối không chấp nhận thứ nước chè đắng chát ấy.”

Thảo mở cuốn sổ tay bọc nilon, lật đến trang vẽ phác thảo một chiếc sọt tre có nhiều lớp cắt, rồi chỉ cho Hùng:

“Em đã đọc kỹ tài liệu thực nghiệm sinh học. Chúng ta phải tìm cách làm héo mát yếm khí nhẹ trước khi đưa vào nhiệt. Búp hái về sẽ được rải vào sọt tre lót lá chuối rừng hơ qua lửa cho mềm và hết khuẩn. Lớp lá chuối giữ ẩm và cản bớt không khí, kích thích enzyme nội tại tự phân giải bớt polyphenol và tanin đắng gắt mà không làm lá bị oxy hóa sẫm màu. Nếu kiểm soát được cữ làm héo này, búp chè vừa giữ trọn sắc xanh diệp lục, vừa dậy lên hương cốm tự nhiên.”

Hùng chăm chú nhìn từng nét vẽ tỉ mỉ của Thảo. Anh gật đầu dứt khoát:

“Tôi hiểu rồi. Khâu này cốt ở chỗ giữ nhiệt độ vừa phải và gió không lùa trực tiếp. Nhưng nếu ủ trong sọt tĩnh, búp ở giữa sẽ bị om nhiệt mà nát úng. Ta cần một cái giàn đảo thủ công để thỉnh thoảng trở búp cho đều hơi. Còn cái lò sao củi nhãn ở xưởng cũ, buồng đốt hở toang hoác, gió bấc thổi tạt lửa làm nhiệt lúc bốc cao lúc lịm tắt, sao bằng chảo ấy chắc chắn cháy mép lá.”

“Nhưng xưởng cơ khí đâu có vật tư mới để sửa lò...” Thảo ngập ngừng.

Hùng cười khẽ, ánh mắt ánh lên nét rắn rỏi của người lính công binh:

“Không có sắt thép thì ta dùng tre gỗ, đất bùn. Đất này chẳng thiếu gì ngoài sự kiên nhẫn.”

Ngay trưa hôm ấy, Hùng vác rựa luồn sâu vào hẻm rừng tre nứa sau lưng Đồi Gió. Anh chọn những gióng tre mai già giáp phấn, gióng dài và thớ thịt dày dặn đẵn mang về. Suốt buổi chiều bên hiên lán nương, mặc cho gió bấc rít từng cơn lạnh buốt, Hùng cặm cụi ngồi chẻ nan. Bàn tay phải mất nửa đốt ngón trỏ giữ chặt sống rựa, ghì từng nan tre mỏng tang, chuốt bóng nhẵn nhụi để khi đảo không làm trầy xước búp non. Từng mối lạt tre được đan cài khéo léo tạo thành chiếc giàn đảo búp hai tầng thông thoáng.