Chương 8: Nhịp Thoi Khua Xóm Thợ

Kha Trọng Huyên khẽ mỉm cười, đưa tay đỡ lấy góc nong tre để Mộc Miên trút trọn cuộn len ấm sực sang một chiếc sào nứa hong gió. Nhìn đôi bàn tay nhỏ nhắn của cô bé vẫn hồng hào, mịn màng dưới ánh lửa bập bùng, lòng hắn dâng lên một niềm an định nhẹ nhõm. Độc chất phèn khoáng của phường buôn họ Tiền từng gieo rắc nỗi hãi hùng lên da thịt người thợ suốt bao năm qua, nay rốt cuộc đã bị khuất phục trước tinh hoa mộc mạc của cỏ cây rừng thẳm.

Bác Cả Luân đứng tựa bên cột chái, đưa mu bàn tay thô ráp quệt ngang khóe mắt hoe đỏ. Người thợ cả bao năm dãi dầu nhìn ngọn khói thảo mộc bảng lảng bay qua chái bếp, giọng nghẹn lại:

— Trời thương xóm mình rồi… Nước nhuộm lành thế này, thợ dệt không còn phải cắn răng chịu rộp da lở thịt nữa.

Huyên ngoảnh lại, ánh mắt trầm tĩnh hướng ra ngoài khoảng sân đất nện. Đêm mùa đông buông xuống rất nhanh, gió lạnh từ triền sông Lạc thổi thốc vào liếp nứa từng cơn hun hút. Hắn bước lại gần chiếc chõng tre, rót một bát nước vối đưa cho bác Cả Luân rồi chậm rãi cất lời:

— Nước nhuộm đã thành, sợi vĩ giữ màng mỡ cũng đạt độ dai chắc. Nhưng bác Cả tính xem, thời hạn chín mươi ngày của bản giao ước trôi qua từng khắc. Tính từ hôm nay, chúng ta chỉ còn chưa đầy tám mươi ngày trước tiết Lập Xuân để hoàn thành toàn bộ mẻ thảm. Nếu chỉ dựa vào ba người nhà mình cùng một chiếc khung cửi nhỏ này, dẫu thức trắng ngày đêm cũng chẳng thể gom đủ năm mươi lượng bạc trắng để chuộc lại nếp nhà và cứu ba mươi hai nóc làng mình.

Bác Cả Luân khựng lại, đôi mày hoa râm nhíu chặt:

— Ý cháu là…

— Cháu muốn mở lớp truyền dạy kỹ thuật gút múi kép cho thanh niên và thợ trong xóm ngay từ ngày mai. — Huyên điềm đạm nhìn thẳng vào mắt bác Cả. — Bách nghệ không thể giữ khư khư làm của riêng lúc ngặt nghèo. Mũi kim muốn khâu lại giềng mối xóm làng thì phải có trăm bàn tay cùng cầm thoi, cùng ghì lược sắt. Xóm Lạc Khâu cùng chung một mối nợ, ắt phải cùng chung một tấm lòng.

Nghe những lời gan ruột của đứa cháu nuôi mười sáu tuổi mà phong thái đĩnh đạc như bậc tiền bối trăm năm, bác Cả Luân xúc động vỗ mạnh lên vai Huyên:

— Được! Cháu đã vì xóm làng như thế, lão già này há lại tiếc chút sức tàn! Sáng mai tao sẽ đi gõ cửa từng nhà. Trước hết, tao sẽ dựng thêm ba khung cửi đứng tại sân nhà ba nóc neo đơn nhất xóm. Nhà mụ Đượm góa bụa nuôi hai con thơ, nhà chú Thao cụt chân, với nhà thím Sáu bệnh tật quanh năm. Cứ để họ dệt cửi ngay tại sân nhà mình, vừa có sinh kế trước mắt, vừa cho bà con thấy chúng ta quyết không bỏ rơi bất kỳ ai!

Ngay sáng hôm sau, khi màn sương muối mù mịt còn giăng kín triền cỏ voi ven sông, tiếng đục đẽo đã rộn rã khắp xóm thợ. Bác Cả Luân dẫn theo cánh trai tráng khiêng những súc gỗ xoan đào khô và cột lim cũ sang dựng cửi ở ba gian sân neo đơn. Chẳng mấy chốc, ba chiếc khung cửi đứng cao bốn thước, vững chãi như bàn thạch đã sừng sững vươn lên giữa khoảng trời lạnh buốt.

Bà con xóm Lạc Khâu hay tin kéo đến chật ních khoảng sân nhà bác Cả Luân. Nhìn những cuộn sợi màu nâu cánh gián óng ả thơm ngát mùi thảo mộc được xếp lớp trên nong tre, không còn ai nghi ngờ hay e sợ thứ lông cừu thô ngái mỡ ngày nào nữa.