Chương 23: Nén Nhang Rửa Oan

Hội trường Xí nghiệp Than Cẩm Sơn vẫn rung chuyển trong những tràng pháo tay rầm rập của những người thợ mỏ áo quần còn vương đầy bụi than và bùn đất. Kỹ sư Trần Mạnh Hùng khẽ mỉm cười, chỉnh lại cặp kính gọng đồi mồi dày cộp rồi bước nhanh tới trước bục chủ tọa. Từ trong chiếc cặp da công tác sờn góc, ông trang trọng lấy ra tập tài liệu mang con dấu đỏ tươi của Tổng cục Mỏ - Địa chất vừa được giao liên chuyển giao theo công điện hỏa tốc đặc biệt phê chuẩn báo cáo khẩn của Đoàn.

“Đồng chí Trịnh Tấn Thao!” Giọng Kỹ sư Hùng vang lên dõng dạc, át cả tiếng gió biển ngoài ô cửa kính. “Thay mặt lãnh đạo Tổng cục, tôi trao cho cậu văn bản chính thức: Hủy bỏ hoàn toàn quyết định kỷ luật oan sai năm một chín bảy hai đối với cố kíp trưởng Trịnh Tấn Bằng. Đồng thời, Tổng cục quyết định phục hồi trọn vẹn danh dự, truy lĩnh mọi chế độ lao động và truy tặng đồng chí danh hiệu Chiến sĩ thi đua ngành Than!”

Thao đón nhận tập văn bản bằng cả hai bàn tay đang run rẩy. Từng dòng chữ đánh máy sắc nét cùng con dấu tròn đỏ thắm in nổi như thiêu rụi mười năm tủi nhục, đắng cay mà gia đình anh phải gánh chịu. Giọt nước mắt nóng hổi lăn dài trên gò má sạm đen bụi than của chàng trai hai mươi hai tuổi, rơi khẽ xuống mặt giấy thơm mùi mực mới. Bác Sâm vỗ mạnh vào bả vai anh, đôi mắt người thợ già đỏ hoe nhưng ánh lên niềm kiêu hãnh khôn cùng.

Gần trưa, Thao cùng bác Sâm rảo bước về khu tập thể Mỏ Vàng Đen. Căn nhà vách đất lợp mái ngói xi măng đơn sơ của cha con Thao nằm nép mình bên triền dốc, thoang thoảng khói bếp nhà ai tỏa ra mùi cơm gạo đỏ ngai ngái quen thuộc của thời bao cấp.

Thao mở then cài cánh cửa liếp. Anh cẩn thận lau sạch lớp bụi mỏng bám trên chiếc bàn gỗ tạp, trịnh trọng đặt tờ quyết định đỏ thắm cùng quả dọi thép hình chóp nhọn bên cạnh chiếc hộp gỗ mun lên bàn thờ cha.

Bác Sâm rút bao diêm Thống Nhất trong túi áo bảo hộ, run rẩy châm ba nén nhang trầm. Mùi hương bài thơm ngát tỏa ra, quyện vào làn khói lam mỏng mảnh vấn vít quanh tấm di ảnh người thợ mỏ Trịnh Tấn Bằng với nụ cười đôn hậu.

“Bằng ơi...” Bác Sâm nghẹn ngào, hai bờ vai gù sụp xuống, đôi bàn tay thô ráp nứt nẻ như vỏ lim già ôm chặt lấy mép bàn thờ. Nước mắt người thợ bốn mươi năm đội vỉa tuôn rơi lã chã. “Mười năm ròng rã, tao chưa từng một đêm ngủ yên vì nỗi oan của chú. Hôm nay thằng Thao nó làm được rồi! Quả dọi thép của chú đã thấu suốt đáy hầm than, chú Bằng ơi!”

Thao quỳ một gối xuống nền đất, sống mũi cay xè. Mười năm cha anh ngã bệnh trong u uất, từng đêm ho rũ rượi trong ánh đèn dầu leo lét, nay đã thực sự được rửa sạch tiếng nhơ. Bác Sâm quay sang, nắm chặt lấy bàn tay thon dài có vết chai của Thao, giọng nghẹn ngào mà chắc nịch:

“Cháu đã giữ đúng cái tâm của người làm mỏ. Bác già rồi, sức mòn gối mỏi, ngọn lửa nghề của đất than này từ nay trông cậy cả vào cháu và thế hệ chúng mày đấy, Thao ạ!”

“Cháu xin ghi nhớ lời bác,” Thao khẽ đáp, cảm nhận hơi ấm truyền qua những ngón tay chai sần của người thợ già. Gánh nặng thù hận đè nặng bao năm qua trong lồng ngực anh bỗng chốc tan biến, chỉ còn lại sự thanh thản và trách nhiệm lớn lao với từng tấc đất, từng sinh mạng thợ lò.

Đầu giờ chiều, tại phòng điều độ xí nghiệp, Kỹ sư Trần Mạnh Hùng triệu tập cuộc họp đặc biệt với Hội đồng kỹ thuật mỏ. Trên chiếc bàn gỗ dài, bản vẽ can mực nho khổ lớn của Thao được trải rộng. Những đường cong biểu diễn độ võng lún theo hàm số mũ nhảy vọt từ không phẩy tám milimét lên hai phẩy năm, bốn phẩy tám, năm phẩy sáu và đỉnh điểm bảy phẩy không milimét được Thao ghi chú tỉ mỉ, đối chiếu mạch lạc với đới trượt đá sa thạch.

Kỹ sư Hùng dùng ngón tay gõ nhẹ lên góc bản vẽ có dấu mộc treo:

“Đây là công trình nghiên cứu thực nghiệm mẫu mực! Biểu đồ sụt lún cơ học này của cậu Thao không chỉ cứu sống một trăm lẻ năm thợ lò trong gang tấc, mà còn là luận cứ khoa học chuẩn xác để Tổng cục Mỏ - Địa chất xây dựng Quy chuẩn an toàn kỹ thuật hầm lò mới cho toàn ngành.”

Ông quay sang các cán bộ kỹ thuật:

“Tôi đã phê duyệt phương án trắc địa của Thao: Khoanh vùng cấm tuyệt đối toàn bộ đới trượt sụt lún mức âm một trăm hai mươi mét, niêm phong các ngách lò bị phá hủy, đồng thời lập phương án tái thiết, mở vỉa an toàn mới theo đúng quy phạm. Tuyệt đối không để thói chạy theo chỉ tiêu thành tích coi rẻ xương máu công nhân tái diễn!”

Cả căn phòng rộ lên những tiếng đồng tình. Những ánh mắt từng hoài nghi nay đều hướng về người thợ trắc địa trẻ tuổi với lòng nể phục chân thành.