Chương 13: Bão Hạ Giá Phố Thành

Tấm giấy mời đóng dấu triện son đỏ chót trên tay Trịnh Cẩm Tú đung đưa chực chọc vào mắt Hai Thêu. Giọng cười the thé cùng lời nguyền rủa xúi quẩy của cô tiểu thư Kim Xuyến Các còn lơ lửng giữa trời thì Cẩm Tú đã ngoúng ngoảy xoay gót, phất chiếc dù ren trắng bước phăng phăng lên chiếc xe kéo sơn đen bóng loáng. Bác phu xe cúi gập lưng gầy, kéo bánh xe cao su lạo xạo lăn nhanh trên con đường đất đỏ, để lại một làn bụi mỏng bám vào mấy ngọn cỏ năn ven rạch.

Hai Thêu thở hắt ra một hơi dài, đưa tay nắn chặt dải thước dây bố đang vòng qua cổ. Bàn tay cô còn vương mùi nhựa chát của củ nâu và chất bùn non mát rượi, ngón tay cái nhói lên một nhịp buốt rát nơi vết cúc áo cứa rách hôm nào. Bé Lành thò đầu ra khỏi sau lưng chị, đôi mắt tròn xoe ngó theo bóng chiếc xe xa dần rồi nắm lấy vạt áo Hai Thêu, giọng phụng phịu:

— Người đâu mà hung dữ quá chừng, chị Hai hén! Người ta may áo bằng mồ hôi nước mắt mà nói trù dẹp tiệm hoài hà.

— Kệ người ta đi Út. Chị em mình vô gác lại mấy sào vải cho khô ráo.

Hai Thêu cố nặn ra nụ cười trấn an em, nhưng lòng dạ cô đã bắt đầu cuộn sóng. Tấm giấy mời đóng triện đỏ của quan tỉnh và lời đe dọa độc quyền may mặc cho giới quan lại, mệnh phụ cứ lởn vởn trong đầu.

Chỉ ba ngày sau cái buổi sáng Cẩm Tú kéo đến buông lời nhục mạ, thị xã Vĩnh Long bỗng nổi lên một trận phong ba chưa từng có.

Từ sáng sớm tinh mơ, tiếng người hò hét, tiếng phèng la khua rộn rã ngoài miệt lộ cái đã dội thấu vào tận xóm rạch Cái Cá. Hai Thêu vừa mở liếp cửa chòi, ngóng ra bến đã thấy bà con lối xóm lục tục rủ nhau cuốc bộ lên hướng chợ tỉnh. Trên các ngả đường dẫn vào phố Hàng Vải, tiệm Kim Xuyến Các cho treo la liệt những dải băng rôn đỏ rực, viết chữ quốc ngữ xen lẫn chữ Tây kẻ mực đen nhánh: "Đại hạ giá áo may sẵn máy hơi nước – Rẻ hơn vải vụn – Bền đẹp tối tân".

Tin tức như dầu sôi đổ vào lửa. Người ta đồn rằng bà Lục Kim Xuyến vừa nhập về từ bên Tây cả chục cỗ máy may chạy bằng động cơ hơi nước, rập vải xếp chồng lên nhau xén một nhát kéo cơ giới đứt hàng trăm lớp, đường kim dập xuống nhanh thoăn thoắt như mưa rào. Áo may sẵn chất cao như núi, từ áo dài tân thời cho đến áo bà ba đen, bán tống bán tháo với giá rẻ như cho không. Một manh áo bà ba vải ú đen bóng bẩy của Kim Xuyến Các bán ra rẻ hơn cả tiền mua một súc vải thô mộc chưa cắt.

— Rẻ rề dữ hôn! Tội tình chi ngồi chong đèn đợi đo ni từng phân tấc, cứ bỏ ra ba hào là có ngay manh áo bận liền tay!

Những lời bàn tán râm ran lướt qua bến rạch. Người nghèo vốn quanh năm túng bấn, thấy áo rẻ như cho thì lòng dạ xôn xao như cá gặp mồi. Từng đoàn bạn chèo ghe, phu bến, thợ hồ kéo nhau lên phố sổ tiền ống tre, tranh nhau chen lấn mua áo may sẵn.

Căn chòi lá của tiệm may đo An Lạc bỗng chốc rơi vào cảnh vắng hoe vắng hoắt.

Mấy hôm liền, không còn ai mang vải ú hay lụa thô đến cậy Hai Thêu đo ni nẹp nách. Mấy khúc củi đượm trong bếp nguội ngắt tự bao giờ. Tiếng kéo đồng lách cách ngọt xớt bên chiếc bàn gỗ mít thưa thớt dần, rồi lặng bặt. Khắp căn chòi chỉ còn lại tiếng gió bấc thổi luồn qua khe liếp và tiếng sóng vỗ ì oạp vào chân cầu dừa.

Bé Lành ngồi ủ rũ bên bậu cửa, hai bím tóc đuôi sam rũ rượi. Đôi bàn tay nhỏ nhắn của con bé thẫn thờ bẻ từng chiếc cuống sen bánh tẻ đã héo quắt queo, tơ sen dính vào đầu ngón tay khô khốc chẳng còn óng ả. Con bé ngước nhìn chị Hai, giọng buồn thiu:

— Chị Hai ơi, mấy bữa nay hổng thấy ai tới may đồ hết trơn. Bữa nay nhà mình ăn cháo trắng với muối quẹt nữa hả chị? Cuống sen bữa trước bác Ba Đờn chở về héo queo hết rồi nè...

Nghe tiếng em, ruột gan Hai Thêu thắt lại. Cô nhìn vào hũ gạo mộc chỉ còn trơ một vốc nhỏ dưới đáy, rồi nhìn sang chiếc bàn cắt đóng bằng gỗ mít nằm im lìm dưới ánh nắng xế chiều. Sợi thước dây bố buông thõng trên cổ tay bỗng nặng trĩu. Có khoảnh khắc dao động mơ hồ thoáng qua tâm can người con gái mười bảy tuổi: Lẽ nào cái lối đo ni đóng giày, nắn nót từng đường kim mũi chỉ mộc mạc của mấy cụ cháu lại chịu thua những cỗ máy sắt lạnh lùng xén vải ngoài phố lớn?

Nhưng phía sau tấm chõng tre tróc nước sơn, cụ Lục Nguyệt Nga vẫn ngồi xếp bằng ngay ngắn.