Chương 4: Uy Danh Già Làng

Cụ Cầm Văn Bão vung thanh dầm gỗ nghiến đen bóng, giáng nhịp đanh gọn vào sống kiếm thép. Tiếng va chạm sắc lạnh hất phăng lưỡi kiếm khỏi cổ Trần Nhật Du. Lưỡi thép chém hụt vào không khí, rung lên bần bật rồi cắm phập xuống khe đá tai mèo lởm chởm.

Cụ Cầm Bão đứng vững như bàn thạch trên mỏm ghềnh trơn trượt, bọt nước trắng xóa văng đầy vạt áo chàm phong trần. Trăm sáu mươi sáu năm nếm trải mưa lũ thượng nguồn sông Mã, đôi mắt cụ vẫn sáng quắc như ngọn lửa thiêng. Cụ hạ đầu gậy tre già xuống mặt đá, nhìn viên khâm sai đốc vận đang sững sờ buông thõng hai cánh tay rướm máu.

— Tướng quân định dùng mũi kiếm này để đền nợ nước đấy ư? — Cụ Cầm Bão cất giọng sang sảng, âm vang trầm hùng lấn át cả tiếng gầm dữ dội của thác Kẻo. — Đầu rơi máu chảy nơi chiến trường đánh giặc Thát mới là cái chết của trang nam nhi Đại Việt. Còn vung kiếm tự vẫn bên bờ thác vì một lần gãy bè, đó là nỗi hèn nhát của kẻ muốn trốn tránh trách nhiệm!

Trần Nhật Du lảo đảo, đôi môi tái nhợt mấp máy nhưng không thốt nên lời. Nhìn những giọt máu tươi từ lòng bàn tay viên tướng nhỏ xuống dòng nước phù sa đỏ ngầu, ánh mắt cụ Bão thoáng chùng xuống, nhưng nét mặt vẫn nghiêm nghị tựa vách đá Pha Luông:

— Ngươi mang lối đóng bè nứa cồng kềnh dưới đồng bằng áp vào dòng sông hung dữ này, không chịu nghe nhịp thở của đá ngầm, chẳng thấu tính nết con nước mùa lũ. Đó là sự mù quáng! Đem tính mạng tướng sĩ ra đánh cược với thác dữ, đến khi bè tan lại muốn phủi tay chối bỏ nợ non sông? Nếu cái chết của ngươi đổi lại được một bát gạo hay một hạt muối cho đại quân, lão phu đã chẳng buồn vung dầm ngăn lại!

Từng lời đanh thép của cụ già làng như mũi dùi giáng thẳng vào tâm can Trần Nhật Du. Vị tướng trẻ run rẩy, hai đầu gối khuỵu xuống, quỳ sụp trên nền đá ẩm ướt. Đôi bàn tay rách toạc bấu chặt lấy đá nhọn, nước mắt hòa cùng bọt thác tuôn trào trên gò má sạm đen vì sương gió:

— Cầm lão tiên sinh... Mạt tướng biết tội rồi! Mạt tướng không sợ chết, nhưng mối hận này nghẹn ứ nơi cổ họng! Tin khẩn duyên hải báo về, Toa Đô cùng Ô Mã Nhi đang thúc thuyền chiến siết chặt gọng kìm, đại quân vua tôi nhà Trần phải rút lui bảo toàn lực lượng, từng ngày từng khắc ngóng chờ lương thảo bổ sung. Đoàn bè tiên phong tan tác, sông Mã nuốt chửng công sức triều đình... Con đường thủy này quả thực là tử địa không lối thoát!

Trần Nhật Du ngẩng khuôn mặt đầm đìa nước mắt, giọng khản đặc trong tuyệt vọng:

— Mạt tướng cùng đường rồi. Nay chỉ còn cách lui về trạm bãi bồi, hủy bỏ việc vận tải đường sông, dốc tàn lực gùi thồ kho thóc muối còn lại vượt đường bộ qua dãy Pha Luông... Dẫu biết ngàn dặm núi non hiểm trở sẽ trễ hạn hội quân, lỡ mất thời cơ mở trận đại phản công, nhưng thà chậm còn hơn đem trọn vẹn mạch sống dâng cho miệng thác!

Cụ Cầm Văn Bão im lặng lắng nghe. Trong đôi mắt già nua từng trải qua bao thăng trầm thời cuộc, ngọn lửa quật cường lại bùng lên mãnh liệt. Cụ bước lên một bước, vung cánh tay khẳng khiu chỉ thẳng ra tim xoáy thác Kẻo, nơi những ngọn sóng bạc đầu đang chồm lên dữ dội:

— Tướng quân lầm rồi! Ngươi muốn gùi ba trăm tạ thóc và năm mươi tạ muối mỏ qua ngàn trùng dốc đứng rừng thẳm sao? Rừng Ma Pha Luông quanh năm mây mù che phủ, lam sơn chướng khí đầy rẫy, dốc đá dựng đứng như thành đồng. Chỉ cần một cơn mưa rừng trút xuống, thóc gạo sẽ ẩm mốc nảy mầm, muối mỏ sẽ tan thành nước lã trôi theo khe suối! Chờ lũ tàn binh kiệt sức leo đến mạn nam, phòng tuyến duyên hải đã tan tành, giặc Thát đã giày xéo xã tắc từ lâu rồi!

Cụ Bão dộng mạnh gậy tre già xuống vách đá, phát ra tiếng cộc dứt khoát:

— Trời sinh ra sông Mã hiểm trở, nhưng cũng sinh ra con người bản mường này để làm chủ dòng nước. Sóng thác dữ tợn chỉ vò nát những súc gỗ nặng nề, bè mảng thô vụng không biết uốn mình. Nó không nuốt nổi cánh chim én biết chao liệng theo chiều gió! Tuyến đường sông này không phải là tử địa, mà chính là con đường sống duy nhất của muôn dân lúc này. Chỉ có dòng nước xiết mới đưa hạt gạo hạt muối đến tay quân vương trước khi gọng kìm giặc Thát khép chặt!