Chương 11: Lần Theo Dây Ngầm

Luồng sáng đèn pin gom tròn trên lớp bùn nhão, phản chiếu rõ từng con số dập nổi dọc thân dây cáp cao su chịu lực: 3x16 mm² – 0.6/1kV. Đó là loại cáp công nghiệp ba pha chuyên tải điện nặng, hoàn toàn không phải thứ đồ điện dân dụng của bản làng vùng cao như bản Ro.

Tôi quỳ một gối xuống lớp sỏi ngầm, dùng mũi con dao đi rừng của A Páo gạt nhẹ lớp bùn non. Vỏ bọc cao su đen bóng loáng, mép rãnh chôn dây còn lởm chởm những vết xẻng xúc đất còn mới tinh.

– Cáp ba pha, – tôi thì thầm, ngón tay miết qua bề mặt dây lạnh ngắt. – Động cơ máy nổ hoặc máy phát đặt sâu trong hang chắc chắn có công suất rất lớn. Cụm van tiết lưu và máy nén khí mà chúng ta vừa bóc tách được vận hành bằng chính nguồn điện này.

Ngân bước tới sát cạnh tôi, hơi thở phả khói mờ trong luồng sáng trắng. Cô chỉnh lại quai balô dã ngoại, nhìn vệt rãnh uốn lượn vào bóng tối hun hút:

– Cáp được lấp sỏi sơ sài để che mắt người đi rừng. Chắc chắn bọn chúng vừa nâng cấp nguồn tải cách đây không lâu, trùng khớp với thời điểm tần suất chuông câm tự rền tăng đột biến.

Tôi đứng dậy, kiểm tra máy đo khí đa chỉ tiêu kẹp trên quai ngực. Màn hình hắt ánh sáng xanh nhạt: nồng độ CO2 ở mức 650 ppm, H2S mới chớm 2.1 ppm. Ở tầng nông sát cửa hang, luồng đối lưu tự nhiên giữ các chỉ số trong ngưỡng an toàn, nhưng những con số lẻ đang nhích dần lên theo độ sâu.

Ngân lấy từ túi chống nước ra tấm bản đồ khảo sát địa chất năm 1912 đã ép nhựa. Dưới ánh đèn LED đỏ mờ gắn trên trán, cô rà ngón tay theo những nét mực cổ ố vàng:

– Đây không phải hang động tự nhiên hoàn toàn. Tấm sơ đồ Mission 1912 ghi rõ đoạn này là “Galerie de roulage Est” – đường hầm vận chuyển quặng phía đông do người Pháp mở ra để kéo monazite ra ngoài thung lũng. Hơn một thế kỷ trước, họ đã đục khoét vách đá vôi để nối các buồng karst tự nhiên.

– Đường hầm nhân tạo đan xen hang ngầm... – Tôi nhìn quanh vòm đá lởm chởm. – Thảo nào cấu trúc này tạo thành buồng cộng hưởng âm học kỳ dị đến thế. Ống dẫn hẹp kết hợp hốc rỗng karst là điều kiện hoàn hảo để luồng khí áp suất cao biến thành chiếc còi khổng lồ.

– Càng vào sâu, ngách thông gió càng ít, – Ngân cảnh báo, chỉ vào vệt gạch chéo đỏ trên bản đồ. – Khu vực vòm trung tâm chứa túi khí nén cực độc. Nếu tiến sát nơi khai thác, chỉ một chấn động sai lầm cũng kích hoạt thảm họa nổ khí.

– Tôi hiểu. Phải hết sức cẩn trọng, – tôi siết chặt chuôi dao bọc mây. – Giữ khoảng cách ba bước sau lưng tôi. Nếu máy đo khí phát tiếng bíp ngắt quãng, phải lùi lại ngay.

Chúng tôi vượt qua ngưỡng cửa đá vôi. Chỉ vừa tiến sâu chừng ba mươi mét, nhiệt độ không khí đã sụt giảm đột ngột xuống dưới 15 độ C, buốt lạnh thấu qua lớp áo gió. Hơi ẩm đặc quánh bốc lên từ lòng đất mù mang theo mùi tanh nồng của xỉ quặng, mùi gỉ sắt ẩm mốc và đá vôi mục rữa. Gió luồn qua các khe nứt karst rít lên từng hồi u u, nhưng nhờ bộ tai nghe chống ồn chủ động đang đảo pha sóng âm, màng nhĩ tôi không còn bị xung chấn nhức buốt hành hạ.

Dưới luồng sáng rọi quét sát mặt đất, sợi cáp điện như một con rắn khổng lồ trườn qua gờ đá tai mèo sắc lẹm. Đi được chừng năm mươi mét, đèn pin bắt gặp những mảnh rác vương vãi trên một hõm đá: ba vỏ chai cồn công nghiệp loại năm trăm mililit bằng nhựa đục bẹp dúm, bên cạnh là nắm tàn thuốc lá đầu lọc vàng bị giẫm nát nhừ. Mẩu thuốc vẫn còn mùi khét lẹt quen thuộc của loại thuốc lá rẻ tiền mà Đặng Quốc Tráng hay hút.

– Bọn chúng dùng cồn công nghiệp để lau dầu mỡ máy móc và làm mát lưỡi cưa đá, – tôi ngồi xổm soi đèn vào lớp bùn non.

Trước mắt chúng tôi là hàng chục dấu ủng cao su lốp gai to bản đè chằng chịt lên nhau. Độ lún sâu hoắm chứng tỏ những kẻ mang ủng thường xuyên vác hàng rất nặng. Giữa những vết chân ấy là một vệt kéo lê gót chân dài ngoẵng, mép bùn bị cày xới đứt quãng – hoàn toàn trùng khớp với dấu vết giằng co của A Páo ở bìa rừng cấm.