Chương 20: Khói Ấm Chòi Cù Lao

Hơi ấm quen thuộc chập chờn len lỏi qua từng cơn mê sảng, níu kéo thần thức của Cầm Bá Huân trở về từ cõi tăm tối mịt mùng. Cụ khẽ cựa mình, một cơn đau rát từ bả vai phải và lòng bàn tay trái giật thót lên làm cụ bật ra tiếng rên khẽ khàng nơi cuống họng.

Cụ chầm chậm hé mở đôi mi trĩu nặng, ánh sáng dìu dịu của buổi xế chiều tràn vào tròng mắt mờ đục. Không phải căn nhà ngói ba gian thênh thang lạnh ngắt với những cây cột gỗ lim bóng loáng nơi đất liền, mà trước mắt cụ là mái lá dừa nước đượm màu khói bếp, những cây rui mè bằng tre đực buộc lạt mây mộc mạc và vách liếp che gió sông. Cụ đang nằm trên chiếc chõng tre quen thuộc trong căn chòi lá ngoài cồn Bưởi. Manh chiếu lác trải dưới lưng cụ khô ráo, thơm ngai ngái mùi nắng rơm.

Bên góc chòi, tiếng củi mù u lách tách cháy đượm trong bếp lò xua tan cái lạnh buốt của ngọn gió bấc sau lũ. Bóng dáng nhỏ nhắn, lưng còng của bà Nhạn đang ngồi lom khom trên chiếc ghế đòn gỗ. Mái tóc hoa râm búi củ hành gọn gàng sau gáy, bà cẩn thận dùng chiếc quạt nan phe phẩy giữ ngọn lửa liu riu dưới siêu đất sắc thuốc nam. Mùi ngải cứu, rễ cỏ xước quyện với vỏ bưởi khô tỏa ra thơm nồng khắp gian chòi, ấm áp và bình yên đến nghẹn lòng.

Nhìn lưng áo bà ba bạc màu của vợ già, khóe mắt cụ Huân ươn ướt. Cụ toan chống tay ngồi dậy nhưng bả vai phải vẫn còn bị bó chặt bằng nẹp tre và vải mùng trắng, cử động liền nhói buốt. Tiếng cọt kẹt của chõng tre làm bà Nhạn giật mình quay lại. Thấy cụ mở mắt nhìn mình trân trân, bàn tay cầm quạt nan của bà khẽ run lên, chiếc quạt suýt rơi xuống nền đất nện.

Bà vội vàng buông quạt, gạt tàn tro bên mép bếp rồi tập tễnh bước lại mé chõng. Một bên mắt cá chân phải của bà vẫn còn sưng tấy sau tai nạn bị thanh be ghe kẹp cứng hôm bão lũ, bước đi hơi khập khiễng nhưng vội vã khôn cùng.

— Ông... ông tỉnh rồi đó hả ông nó? — Giọng bà run run, đượm nét âu lo đã chôn chặt mấy ngày đêm ròng rã.

Cụ Huân nhìn đôi mắt trũng sâu, thâm quầng vì mất ngủ của vợ, cố sức cất giọng khàn đục:

— Bà nó... Tui... tui nằm đây bao lâu rồi đa?

Bà Nhạn ngồi xuống mép chõng tre, đưa bàn tay gầy gò thon nhỏ đặt nhẹ lên trán cụ kiểm tra hơi nóng, thở phào một tiếng nhẹ bẫng:

— Ba ngày ba đêm chẵn rồi đó ông. Ông sốt li bì, mê sảng gọi tên tui miết, người lạnh ngắt như cục đá ngâm dưới đáy sông. May nhờ chú Ba Đực lặn lội bơi xuồng đón thầy Chín qua bó lại khớp vai, rồi châm cứu rút hết huyết ứ trong lòng bàn tay. Già này tưởng đâu... tưởng đâu ông bỏ bến phà, bỏ cái thân già này mà đi luôn rồi chớ.

Nhìn giọt nước mắt lăn dài trên gò má đồi mồi nhăn nheo của vợ, lòng cụ Huân chùng xuống, niềm hối hận và tủi hổ suốt nửa năm qua dâng lên chẹn ngang lồng ngực. Cụ dùng bàn tay trái hãy còn quấn lớp vải mùng trắng, run rẩy tìm kiếm rồi nắm lấy bàn tay gầy thoang thoảng mùi vỏ bưởi của bà.

— Tui chưa đi được đâu mình ơi... Chưa nghe được một lời tha thứ của mình, tui nhắm mắt sao đành.

Bà Nhạn khựng lại, đôi môi móm mém run rẩy. Bà không rút tay về như những lần trước, chỉ cúi đầu nhìn bàn tay đầy vết chai sần của chồng đang nắm chặt lấy tay mình. Sau gần một thế kỷ cùng chung một mái nhà, nếm trải biết bao cay đắng ngọt bùi của kiếp người phu đò sông nước, đây là lần đầu tiên hai mái đầu bạc trắng ngồi lại bên nhau mà không còn bức tường gia trưởng ngăn cách.

— Đừng nói chuyện gở miệng nữa ông nó. — Bà Nhạn sụt sùi, vạt áo bà ba khẽ phập phồng — Cơm nước mấy ngày nay ông chưa vô hột nào, để tui múc miếng cháo nóng cho ông lót dạ đã.

Bà tập tễnh quay lại bên bếp, nhấc chiếc nắp vung nồi đất con đang sôi lục bục trên kiềng sắt. Mùi thơm ngọt lành của gạo mới quyện với bẹ môn ngọt nấu nhừ và vài cọng hành hoa xông lên ngào ngạt. Bà múc cháo ra chiếc tô sành da lươn, cẩn thận lấy muỗng sứ thổi từng muỗng cho bớt nóng rồi bưng lại mé chõng tre.

Bà Nhạn ngồi xuống, nghiêng mình đỡ lấy lưng cụ Huân, chêm thêm chiếc gối rơm mềm sau gáy để cụ tựa vào thành chõng. Từng muỗng cháo bẹ môn nghi ngút khói được bàn tay run run của người vợ già đưa tận miệng cụ. Cụ Huân nuốt từng muỗng cháo ấm nồng, vị ngọt bùi của hột gạo miệt vườn thấm sâu vào da thịt, làm tan đi vị đắng ngắt nơi cuống họng.

Ăn được nửa tô cháo, cụ Huân khẽ lắc đầu ý bảo đã đủ. Cụ ngước nhìn lên vách lá liếp ngay đầu chõng, nơi chiếc tráp gỗ hương nhỏ nhắn của mình đang đặt ngay ngắn cạnh chiếc đèn dầu mù u. Nằm bên trên nắp tráp là chiếc lược sừng đồi mồi mòn vẹt răng cào — kỷ vật ngày cưới bảy mươi tư năm trước. Mặt sừng đồi mồi đã được bà Nhạn lau chùi sạch bóng, không còn một vết bùn non hay giọt máu khô nào bám dính.

— Mình cất chiếc lược rồi hả? — Cụ Huân nghẹn ngào hỏi, giọng trầm lắng như tiếng thở của dòng sông.