Chương 2: Tiếng Cười Xuất Bến

Bác Vượng không buồn nhúc nhích, thong thả kẹp mẩu thuốc rê vào kẽ ngón tay trỏ chai sần vì dầu luyn, rồi rút chiếc bật lửa cối vỏ đạn đồng nơi túi áo gi-lê ra. Đánh “xoạch” một tiếng, ngọn lửa bùng lên soi rõ nụ cười tếu táo cùng chòm ria mép hoa râm. Nhả làn khói thuốc xanh mờ qua sương sớm, bác nheo mắt nhìn bản mặt béo núc đang thò ra khỏi cửa kính xe Sao Mai, cất giọng sang sảng:

“Cơm nhà ai nấy ăn, khói nhà ai nấy ngửi, việc quái gì ông Toàn phải hít hộ cho nhọc phổi? Con Voi Già của tôi dẫu ăn củi dẻ, thở khói mù nhưng bốn bánh cắn chặt vào mặt đá bằng mồ hôi thật thà, vé ba đồng năm hào đưa đón bà con chu đáo. Còn hơn thứ xe dầu bóng lộn mà chuyến nào cũng chém thêm tiền cước, chạy ba cây số lại nổ két nước nằm phơi háng chờ cứu hộ!”

Toàn Dầu Gió nghe trúng tim đen thì tím mặt, chiếc quạt nan khựng lại giữa chừng. Gã chưa kịp rướn cổ cãi thì từ quán nước chè xanh đầu bến, một tiếng the thé rổn rảng đã chém xoẹt bầu không khí:

“Tiên sư cái ngữ béo núc ních, mặt bóng như bôi mỡ lợn! Sáng sớm bảnh mắt ra đã ngứa mồm sang bến người ta xỉa xói hả?”

Bà Năm Dược xắn tít gấu quần lụa đen lên quá đầu gối, hai tay chống nạnh, cổ quấn chiếc khăn rằn phành phạch lao tới. Hàm răng đen nhánh hạt na nghiến chặt, đôi mắt trừng thẳng vào buồng lái chiếc xe đỏ láng:

“Xe Sao Mai nhà các người bảnh bao thì đi mà rước đám cán bộ lắm tiền, để yên cho Con Voi Già chở thúng rau, bu gà của dân buôn chuyến chúng tao! Đừng có giở cái giọng trọc phú dọa nổ nồi hơi ở đây kẻo bà lia cả đòn gánh lẫn bu vịt vào cái mồm bọc vàng bây giờ! Đàn em mày đứa nào dám lảng vảng lại gần xe bác Vượng xem, bà vặt trụi lông từng đứa!”

Mấy tay phụ xe bặm trợn của Sao Mai vừa định nhảy xuống liền lấm lét thụt lùi khi thấy bà Năm vung chiếc đòn gánh tre đực lên cao. Quanh bến, cánh tài xế và đám tiểu thương đang ăn bánh đúc nóng được mẻ cười nghiêng ngả, tiếng vỗ đùi bôm bốp làm Toàn Dầu Gió ngượng chín mặt. Gã vội quay kính xe lên, giậm ga phụt ra luồng khói đen khét lẹt rồi phóng vội về phía cổng bến.

Bác Vượng lắc đầu cười thầm, vỗ vai bà Năm:

“Thôi bà Năm, hơi đâu chấp tay buôn gió. Mau đưa bu gà với mấy bao măng lên xe đi kẻo muộn cữ xuất bến.”

“Vâng, tôi chuyển ngay đây! Cứ để cái quân mắt toét ấy cho tôi trị!” Bà Năm cười ha hả, giục bạn buôn mau chóng khuân thúng mẹt.

Đúng lúc ấy, qua gương chiếu hậu mép cabin, bác Vượng thấy một bóng người mảnh mai đang vội vã tiến lại gần xe. Đó là Hoàng Thị Ngân, cô giáo trẻ miền xuôi hai mươi mốt tuổi lên bến chợ Mường Khau cắm trường xóa mù chữ. Ngân mặc áo sơ mi hoa nhí giản dị, cặp kính cận gọng tròn buộc sợi dây thun vòng ra sau gáy, khệ nệ ôm chiếc hòm gỗ dán nhãn “Sách giáo khoa lớp một”, bên hông cắp thêm chiếc cặp táp da sờn mép:

“Bác Vượng ơi, bác cho cháu gửi chiếc hòm sách lên bản với ạ!”

Bác Vượng chưa kịp bước xuống thì từ vòi nước công cộng, Lê Văn Thược đã thoăn thoắt chạy tới. Vừa trông thấy cô giáo, mặt mũi anh chàng lính phục viên bỗng đỏ bừng như gấc chín. Thược lúng túng chùi đôi bàn tay dính dầu mỡ vào gấu quần thô, ấp úng:

“Cô… cô giáo Ngân để đấy tôi! Để tôi xách lên xe cho, nặng lắm!”

“Ôi, cảm ơn anh Thược nhé!” Ngân mỉm cười, để lộ hai lúm đồng tiền duyên dáng rồi trao chiếc hòm gỗ sang.

Thược đón lấy hòm sách, mắt chạm phải ánh nhìn dịu dàng của cô giáo trẻ thì cả người bỗng quíu lại. Cậu lính công binh từng xông pha trận mạc bỗng bước thấp bước cao, cái chân phải thọt nhẹ vấp trúng ngay bao tải măng nứa khô của bà Năm Dược đặt cạnh bậc lên xuống.

“Huỵch!”

Thược lảo đảo dúi dụi, may mà đôi tay gân guốc vẫn ôm chặt hòm sách không để rơi, nhưng cái mông lại đập đánh “bịch” vào bao măng làm mấy gióng nứa khô gãy giòn tan “rắc, rắc”.

“Ối giời đất ơi chú Thược!” Bà Năm Dược từ sàn xe ngó xuống, vỗ đùi cười ngặt nghẽo. “Gớm chưa kìa, anh bộ đội phá mìn ở mặt trận Vị Xuyên chẳng run tay, thế mà vừa thấy cô giáo Hà Nội đưa thùng sách đã quíu cả giò lọt hố măng nứa của bà già này rồi!”

Cả thùng xe Desoto lại rộ lên tràng cười nghiêng ngả. Mấy bà buôn chuyến che nón rúc rích, cô Ngân ngượng ngùng đỏ ửng đôi má, còn Thược gãi đầu gãi tai lủi nhanh vào dãy ghế trong cùng. Bác Vượng nhìn cảnh ấy mà khóe mắt xô lại nụ cười tếu táo, bụng bảo dạ thằng đệ tử này tháo vát cờ-lê mỏ lết nhưng khoản ăn nói trước mặt con gái thì dốt đặc cán mai.

Bác trèo lên xe kiểm tra khoang khách. Hơn hai mươi con người cùng quang gánh, bao tải ngô khoai, bu gà vịt đã yên vị trên hai dãy ghế gỗ dọc sườn xe. Bác ngoắc tay gọi thằng Cò đang lấm lét nép cạnh cửa buồng lái:

“Thằng Cò đâu, lại đây!”

Thằng nhóc mười tuổi lon ton chạy lại: “Dạ, cháu nghe bác tài Vượng!”

“Mày vào góc sàn đuôi xe, ngồi cạnh ba bao tải than củi dẻ với bình lọc xơ mướp kia cho tao. Cầm lấy chổi rơm này, dọc đường thấy muội than rơi thì quét gom vào sọt sắt, cấm nghịch van xả hơi nóng, nghe chưa?”

“Dạ cháu nhớ như in rồi ạ!” Thằng Cò toe toét cười, ôm chổi chạy tót về góc thùng xe, ngồi xếp bằng ngay ngắn bên đống củi khô.

Thược xếp xong hòm sách của cô Ngân liền lội ngược ra sau, kéo then cài chốt sắt cửa thùng xe đánh “cạch” một tiếng chắc nịch, rướn cổ gọi to:

“Bác Vượng ơi, cửa thùng đã cài then, hàng họ buộc chặt, khách khứa đủ ghế rồi ạ!”

“Được rồi, bám chắc vào!”

Bác Vượng ngồi vào ghế lái, hai bàn tay thô ráp nắm chặt vành vô lăng gỗ sờn bóng. Bác kéo mạnh sợi dây đồng nối với chiếc còi đồng trên nóc cabin:

“Tuuu… tuuu… tuuu!”

Ba hồi còi đồng rền vang át cả tiếng loa truyền thanh huyện. Bác Vượng đạp lút côn, vào số một, rồi từ từ nhả chân ga. Chiếc nồi sinh khí bằng tôn dày phía đuôi xe rùng mình đánh “phì” một tiếng, luồng khói trắng ngào ngạt mùi nhựa củi nghiến cuộn lên nghi ngút. Bốn bánh xe Desoto nặng nề lăn tròn trên nền đất nện đỏ quạch, chậm rãi xuất bến Bến Sỏi hướng ra con đường đá dăm dẫn lên vùng cao.

Gió sớm mát rượi lùa qua ô kính buồng lái nứt chân chim làm bay bay mớ tóc hoa râm của bác tài già. Tiếng cười nói râm ran của bà con buôn chuyến, tiếng gà le te gáy trong bu, tiếng lách cách của bộ cờ-lê trong túi Thược hòa vào nhau tạo nên bản nhạc đường trường thân thuộc. Con Voi Già lừng lững vượt qua thị trấn, bỏ lại sau lưng những rặng bạch đàn đung đưa và mái ngói rêu phong của các cửa hàng bách hóa quốc doanh.

Chạy được gần mười cây số, cảnh đồng bằng trung du thưa dần, nhường chỗ cho những triền núi đá vôi xám xịt sừng sững hiện ra. Con đường liên tỉnh lởm chởm đá dăm cấp phối, bụi mù mịt bốc lên cuốn sau đuôi xe như vệt sao chổi. Trước mắt họ, dốc Bò Lăn trứ danh với độ dốc đứng và khúc cua tay áo hiểm trở đang há miệng chờ đón.

Bác Vượng ghì chặt vô lăng, chuẩn bị dồn số hai để lấy đà ép máy leo dốc thì bỗng nhiên…

“Khục… khục… cọc cọc cọc!”

Cả thân xe Desoto rung giật bần bật như người lên cơn sốt rét. Động cơ phía đầu xe rồ lên từng hồi ngắt quãng rồi nghẹn ứ lại như bị bóp nghẹt. Đồng thời, từ cụm nồi hơi sinh khí phía đuôi xe phát ra tiếng xì hơi the thé rợn người “xì… xì… phụt!”, kèm theo mùi muội than khét lẹt xộc thẳng vào khoang chở khách.

Chiếc kim đồng hồ đo áp suất khí than trên bảng táp-lô bỗng chốc quay ngoắt, tụt dốc không phanh về vạch số không. Cỗ máy Desoto rùng rùng giật cục thêm hai nhịp rồi tắt ngấm, bốn bánh xe trượt nhẹ trên nền đá dăm rồi khựng chết gí ngay dưới chân dốc Bò Lăn.

Tiếng gà vịt trong bu quàng quạc hoảng loạn, hành khách trên xe nhốn nháo dạt sang hai bên. Bà Năm Dược mặt biến sắc kêu trời: “Úi giời ôi, làm sao thế này ông Vượng ơi?!”

Bác Vượng cau chặt đôi mày rậm, chân giẫm chết bàn đạp phanh, tay giật phắt cần phanh tay, trong buồng lái chỉ còn lại tiếng xì khói thở dốc đầy bất an của Con Voi Già.